Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2009/8985 K.2009/9146

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı önalım davasına dair karar Dairemizin 18.12.2008 gün ve 11291-13846 sayılı ilamı ile onanmasına karar verilmesi üzerine bu defa davacı tarafından yasal süresinde karar düzeltme isteminde bulunulmuş olmakla dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Davacı tarafından davalı ... aleyhine açılan önalım davasının Medeni Kanununun 2. maddesi uyarınca reddine ilişkin hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizce 18.12.2008 tarihinde gerekçesi düzeltilerek onanmasına karar verilmiş, davacı vekili bu defa karar düzeltme isteminde bulunmuştur. Her ne kadar dava konusu payın satış bedeli 1000.-YTL olup HUMK.'nun 440./III-1. bendi uyarınca dava değeri itibariyle karar düzeltme istenemiyecek ise de Dairemizin 18.12.2008 tarihli kararında maddi hata yapıldığının anlaşılması nedeniyle karar düzeltme isteminin kabulünün gerektiği anlaşılmıştır.

Önalım hakkı paylı mülkiyet hükümlerine tabi taşınmazlarda bir paydaşın taşınmaz üzerindeki payını kısmen veya tamamen üçüncü bir kişiye satması halinde diğer paydaşlara bu satılan payı öncelikle satın alma yetkisi veren bir haktır. Bu hak paylı mülkiyet ilişkisi kurulduğu anda doğar ve satışın yapılmasıyla kullanılabilir hale gelir.

Önalım hakkı alıcıya karşı ancak dava açmak suretiyle kullanılır. TMK.nun 733/3. maddesi hükmüyle yapılan satışın alıcı veya satıcı tarafından diğer paydaşlara noter aracılığıyla bildirme yükümlülüğü getirilmiştir.

Önalım hakkı satışın hak sahibine bildirildiği tarihin üzerinden üç ay ve her halde satışın üzerinden iki yıl geçmekle düşer. Bu süre hak düşürücü süre olup mahkemece kendiliğinden gözönünde bulundurulması gerekir.

Davaya konu payın 24.10.2007 tarihinde 1000.-YTL'ye davalıya satıldığı, davacının satımdan haberdar olduğu, 31.10.2007 tarihinde davacı tarafından payın iptali ve adına tescili isteminde bulunulduğu Medeni Kanununun 2. maddesi uyarınca davacının önalım hakkını açıkça kötüye kullandığı gerekçesiyle davanın reddedildiği, davacı temyizi üzerine Dairemizce, davanın süresinde açıldığı, ancak davalının 03.10.2007

tarihinde de taşınmazdan pay aldığı, paydaşa karşı önalım hakkı kullanılamayacağından davanın reddi gerekirken yazılı gerekçesiyle ret kararı verilmesinin doğru olmadığı gerekçesi ile düzelterek hükmün onanmasına karar verildiği tesbit olunmuştur.

Davacının karar düzeltme dilekçesine eklediği belgelerden 03.10.2007 tarihinde davalıya satılan paya ilişkin olarak da önalım hakkının kullanıldığı, bu davanın mahkemenin 2009/354 esasında devam ettiği anlaşılmakla Dairemizin düzelterek onama kararının kaldırılmasına ve 24.10.2007 tarihinde davalıya satılan payın iptali ve davacı adına tecili istemiyle 31.10.2007 tarihinde açılan davanın süresinde olması ayrıca davalının 03.10.2007 tarihinde satın aldığı pay nedeniyle de önalım hakkının kullanıldığının anlaşılması nedenleriyle mahkemece işin esasının incelenerek sonucuna göre bir karar verilmek üzere hükmün bozulması gerekmiştir.