Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2011/14032 K.2012/2463

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete çevrilmesi davasına dair karar, bir kısım davalılar tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava, 10 adet taşınmaz üzerindeki elbirliği halindeki mülkiyetin, paylı mülkiyete dönüştürülmesine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmesi üzerine hüküm bir kısım davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Elbirliği mülkiyetin paylı mülkiyete dönüştürülmesi davaları iki taraflı, taraflar için benzer sonuçlar doğuran davalardır. Bu davalarda davalı da davacı gibi aynı haklara sahip olup ortaklardan biri veya bir kaçı diğer ortaklara karşı açar. Davada bütün ortakların yer alması zorunludur. Ortaklardan birisinin ölmesi halinde alınacak mirasçılık belgesine göre mirasçılarının davaya katılmaları sağlanmalıdır. Bu şekilde taraf teşkili sağlandıktan sonra işin esasının incelenmesi gerekir.

Türk Medeni Kanununun 644.maddesi hükmü uyarınca bir mirasçı, terekeye dahil malların tamamı veya bir kısmı üzerinde elbirliği mülkiyetinin, paylı mülkiyete dönüştürülmesi isteminde bulunduğu takdirde, Sulh Hakimi, diğer mirasçılara çağrıda bulunarak belirleyeceği süre içinde varsa itirazlarını bildirmeye davet eder. Elbirliği mülkiyetinin devamını haklı kılacak bir itiraz ileri sürülmediği veya mirasçılarından biri belirlenen süre içinde paylaşma davası açmadığı takdirde istem konusu mal üzerindeki el birliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesine karar verilir.

Olayımıza gelince; Davaya konu taşınmalarda elbirliği ile malik olan paydaşlardan ....’ın mirasçılarından ...’ın 13/05/1984 tarihinde, ...’ın ise 30/03/2006 tarihinde öldüğü, mirasçılık belgelerinin 08/09/2006 havaleli dilekçe ile dosyaya sunulduğu ancak mirasçılık belgelerinde adı geçen mirasçıların davaya dahil edilmediği taraf teşkili sağlanmadan davanın sonuçlandırıldığı anlaşılmıştır.

Paydaşlardan ... mirasçılarından ....’in taraf olarak gösterilmediği, dosya arasında veraset ilamının da bulunmadığı, ... mirasçılarından ...’ın murisden sonra öldüğü ancak mirasçılık belgesinin dosya arasında bulunmadığı,

Yine paydaşlardan ....’in mirasçısı 14/05/1950 D.lu ..... oğlu ... ve....’in mirasçılarından .... oğlu 1956 D.lu ... olduğu halde davada bir tek ...’in taraf olduğu, taraf olan kişinin hangi ... olduğunun anlaşılamadığı,

Davalılardan.... ve ...’a ise dava dilekçesinin tebliğine dair belgenin dosya arasında bulunmadığı,

Davalılardan ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...’na dava dilekçesi ve duruşma gününün ilanen tebliğ edilmesine rağmen ilanen tebligat yapılmadan önce adı geçen davalıların adreslerinin etraflıca araştırılmaksızın zabıta araştırması ile yetinildiği, davalıların adreslerinin resmi mercilerden sorulmadığı, keza tebliğ olunacak evrak ve ilan metninin tebliği çıkaran merciin ilan tahtasına asıldığına ilişkin belgenin de bulunmadığı, adı geçen davalılara yapılan ilanen tebligatın ilan metninde TMK nun 644. maddesi gereğince olması gerekli uyarı şerhinin de bulunmadığı tebligatın usulsüz olduğu görülmüştür.

Davalılardan ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...’a yapılan tebligatlarda da 644. Md. gereğince elbirliği mülkiyetinin devamını haklı kılacak bir itiraz ileri sürülmediği veya mirasçılarından biri belirlenen süre içinde paylaşma davası açmadığı takdirde istem konusu mal üzerindeki el birliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesine karar verileceği hususunda uyarı bulunmamaktadır.

Türk Medeni Kanunu’nun 644. maddesi gereğince elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesine ilişkin eldeki davada anılan madde gereğince davalılara elbirliği mülkiyetinin devamını haklı kılacak bir itiraz ileri sürülmediği veya mirasçılardan birinin belirlenen süre içinde paylaşma davası açmadığı takdirde elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürüleceğini dair ihtaratı içerir dava dilekçesinin tebliği zorunludur.

Mahkemece yukarıda belirtilen eksikliklere rağmen yargılamaya devam edilerek taraf teşkili sağlanmadan esas hakkında yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.