Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2012/12046 K.2012/15377

Mahalli mahkemece verilen yukarıda tarih ve numarası yazılı sözleşmeden doğan istirdat ve tazminat davasına dair karar temyiz incelemesi sonucunda; Dairemizin 15.5.2012 gün ve 6817-7303 sayılı ilamı ile onanmasına karar verilmesi üzerine, bu defa davacı vekili tarafından yasal süresinde karar düzeltme isteminde bulunulmakla, dosyadaki tüm kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü. 1-Mahkemenin kararında ve Yargıtay ilamında yazılı sebeplere göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan karar düzeltme istemi yerinde değildir. 2-Davacı vekilinin fazladan ödediği kira alacağına ilişkin karar düzeltme talebine gelince:

Davacı vekili dava dilekçesinde, mülkiyeti davalı şirkete ait zemin ve bodrum kattan ibaret dava konusu yeri, 14.8.2006 başlangıç tarihli ve 5 yıl süreli kira sözleşmesi ile kiraladığını, ayrıca aynı binada girişi arka sokaktan olan 7/6 nolu bağımsız bölümü de 1.1.2008 tarihinde kiraladığını, kiralananı kullanırken ...

Belediye Başkanlığının 1.11.2006 tarihli yazısı ile taşınmazın ruhsata aykırı yapıldığı nedeniyle yıkım kararı verildiğini öğrendiğini, 5.3.2007 tarihli ihtarla davalıdan yıkım kararının kaldırılaması istendiğini, davalı tarafından yıkım kararının kaldırılmaması üzerine 2.6.2008 keşide tarihli ihtarname ile akdi 16.6.2008 tarihi itibariyle fesih ettiğini, kiralananda ayıbı gidermeyen davalının kira bedelini iade etmesi ve sözleşmenin feshedilmesi nedeniyle uğranılan zararların gidermesinin gerektiğini belirterek,

14.8.2006 başlangıç tarihli kira sözleşmesine ilişkin olarak 14.8.2007-31.12.2008 tarihleri arasındaki kira dönemi için davalı tarafa altı adet 367.363.50.- TL tutarlı çek verildiğini, 16.6.2008 tarihine kadar bu sözleşme için işlemiş kira bedeli 227.976.- TL olduğunu, kira bedelleri için verilen altı çekten dört adet çekin 260.544-TL olarak davalı tarafça tahsil edildiğini, Mayıs, Haziran, Temmuz 2008 ayları kira bedelini kapsayan 5.6.2008 keşide tarihli 075668 seri nolu 65.136.- TL tutarlı tahsil edilen çekin içersinde 1.5.2008-16.6.2008 tarihler arasındaki kira bedeli olan bir ay onbeş günlük tutar 32.568.-TL ödendiğini,

bahsi geçen çek tutarının içersinde bulunan 16.6.2008-31.7.2008 tarihleri arasındaki kira bedeli olan 32.568.- Tl ile 3.8.2008 tarihli ek protokol ile kira bedellerinin 1.1. tarihinde ödenmesi amacıyla kira ödeme tarihlerinin öne alınması ile ortaya çıkan ve sözleşmede belirtilen 5.100.- TL alacak eklenerek 37.668.- TL ödenmesi gerektiğini, 7/6 nolu bağımsız bölüme ait 1.1.2008 tarihli kira sözleşmesine ilişkin olarak 1.1.2008-1.1.2009 tarihleri arasındaki kira dönemi için davalı tarafa peşin olarak KDV dahil 84.960.- TL kira bedeli ödendiğini,

fazlaya ilişkin talep hakkının saklı kalmak kaydıyle peşin ödenen bu kira bedelinin sözleşmenin fesih edilmesinden sonraki tarihlere ilişkin fazla ödenen 38.940.- TL kira bedeli ile birlikte toplam 76.608.- TL'nin 3.6.2008 tarihinden

itibaren işlemiş ticari avans faiziyle birlikte tahsiline, 14.8.2008-1.1.2009 tarihleri arasındaki kira dönemine ait kira bedeli için peşin olarak verilen 5.9.2008 tarih 53.409.75.- TL, 5.11.2008 tarih 53.409.75.- TL çeklerin davacı şirkete iade edilmesine karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, taraflar arasında 14.8.2006 ve 1.1.2008 tarihli kira sözleşmesi yapıldığını, yıkım kararının önceki malikten kaynaklandığını, Belediye ile ilgili yıkım kararı yazışmalarının önceki malikle yapıldığını, ruhsata aykırı yapılmasının ve yıkım kararının davacı ile aynı tarihte öğrendiğini, davalının 2.6.2008 keşide tarihli ihtarname ile sözleşmeyi 16.6.2008 tarihinde feshettiğini bildirdiğini, ancak fesih beyanının doğru olmadığını sözleşmeye göre 90 gün önceden yazılı bildirim şartı ile sözleşmeyi istediği zaman fesih edebileceğini, 90 günlük kira bedeli ödendikten sonra geri kalan kira parasının bakiyesini ödemeye hazır olduğunu,

davacıdan alınan 367.363.50.- TL bedelli çeklerin 14.8.2007 tarihinden 31.12.2008 tarihine kadar olan 16 ay 15 günlük kira süresi için alındığını, davacının yaptırmış olduğu tadilat bedellerine ilişkin taleplerini de kabul etmediğini savunmuştur.

Hükme esas alınan 14.8.2006 ve 1.1.2008 başlangıç tarihli kira sözleşmeleri ve bu sözleşmeye ek olan 6.8.2007 tarihli ek protokol konusunda taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.14.8.2006 başlangıç tarihli ve 5 yıl süreli 7 no'lu bağımsız bölüme ait kira sözleşmesinin 16. maddesinde aylık kiranın 16.750.- TL net olduğu, yıllık kiranın her halükarda %10 artırılacağının kabul edildiği,

17. maddesinde "ilk 6 ayın kira bedeli peşin olup, bu tutardan peşinat olarak verilen 7.500.- TL düşüldükten sonra kalan meblağ peşin olarak ve tek seferde kiralayana ödeneceği, ikinci altı aylık kiranın ise bono karşılığı ödeneceği" kararlaştırılmıştır.

Birinci yıl kirası; birinci 6 aylık kira bedeli sözleşmede kararlaştırıldığı gibi 3.8.2006 tarihli çek karşılığı olarak 111.090.- TL, ikinci 6 aylık kira bedeli 15.11.2006 vadeli bono karşılığı 118.750.- TL'nın aynı tarihte ... Bankası kanalı ile davalı hesabına ödendiği anlaşılmaktadır. Bu ödemeler tarafların da kabulündedir.

Uyuşmazlık, 14.8.2007 tarihinde başlayan dönemden kaynaklanmaktadır. Her iki sözleşmeye ek olarak sayılan 6.8.2007 tarihli ek protokolün 1. maddesinde. "14.8.2007-14.8.2008 tarihler arası kira sözleşmesinin özel şartları 16. maddesi gereği kira bedelleri 3'er aylık dönemlerde her ayın 5. gününe düzenlenen dört adet çekle 5.9.2007-5.12.2007-5.3.2008 ve 5.6.2008 vadeli, her biri 65.136.- TL olmak üzere toplam 260.544 TL", 2. maddesinde ise.

"14.8.2008-31.12.2008 tarihler arası kira sözleşmesinin özel şartları 16. maddesi gereği yukarıda bahsi geçen ödeme biçimine uygun kira sözleşmesinin yılın ilk günü 1.1. tarihine denk getirilmesi amacıyla, KDV hariç 18.400.- TL'lık aylık kira bedeli % 3.94 artışla 19.125.- TL olacağı,.

Aralık 2008 ayından 5.100.- TL (KDV hariç) kiradan düşüleceği, ödemeler 5.9.2008-5.11.2008 vadeli her biri 53.409,75.- TL olarak çek olmak üzere 6 adet çekin kiraya mahsuben teslim edileceği ve çeklerin hiçbir şekilde ciro edilmeyeceği ve kendisinin tahsil edeceği" kabul edilmiştir. Bu çeklerin davalıya teslim edildiği davalının da kabulündedir.

Davacı talebi, kiralamış olduğu her iki bağımsız bölüm için 14.7.2008 tarihinde başlayan dönem kirası olarak verdiği peşin kira bedelinin fesih tarihine kadar ödenmesi gereken kira düşüldükten sonra bakiye kira bedelinin iadesine ilişkindir.

Hukukçu Bilirkişi ... 30.10.2009 tarihli raporunda, her iki kira sözleşmesini ve ek sözleşmeyi nazara alarak birinci yıl ve ikinci yıl aylık kira bedellerini KDV'li olarak hesaplamış, hesaplama yaparken 7 nolu bağımsız bölüm için ilk kira sözleşme tarihi 14.8.2006, fesih tarihi 30.6.2008 tarihleri esas alınmıştır.

Hesaplamaya göre davacının 14.8.2006-14.8.2007 dönem kirası KDV ile birlikte 237.180.- TL, 14.8.2007 tarihinde başlayan dönem aylık kira bedelini ise %10 artırımlı olarak KDV dahil 21.712.- TL olduğunu bu miktardan fesih tarihine kadar ödenmesi gereken kiranın 227.976.- TL olduğunu, diğer bir değişle 14.8.2006-30.6.2008 tarihler arası davacının ödemesi gereken kira bedeli 465.156.- TL olduğu belirtilmiştir.

Davacının ödemiş olduğu kira bedeli olarak ise ilk yıl kira bedeli karşılığı KDV ile birlikte peşin olarak ödenen 118.590.- TL ödendiğini, daha sonrada 6 adet çekle verilen 367.363.50.- TL verildiğini belirterek davalının akit başından beri ödemiş olduğu kira miktarı 485.953.50.- TL olarak belirtmiş, mahsup ettiğinde; alacak miktarını 20.797.50.- TL olduğunu belirtmiş ise de bilirkişi raporu eksiktir.

Şöyle ki. 14.6.2006 tarihinde başlayan dönem yıllık kirası 237.180.- TL'nın ilk 6 ay kirası 3.8.2006 tarihinde 111.090.- TL, ikinci 6 aylık kira15.11.2006 tarihinde bono karşılığı ... Bankasına 118.590.- TL davalı hesabına ödemiş olmakla toplam 229.680.- TL ödendiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır. İlk yıl kira bedelinin ödendiği davalının kabulündedir.

Bu durumda, Bilirkişi raporunda ilk yıl kirası olarak 3.8.2006 tarihinde peşin ödenen 111.090.- TL hesaplamaya dahil edilmediği görülmektedir. Davacı iadesini istediği 2 adet çek ile ilgili davasını yargılama sırasında istirdat davasına dönüştürmüştür.

Bu durumda 7 nolu bağımsız bölüm kirası için davacının davalıya ödemiş olduğu ilk yıl kirası KDV dahil 229.680.- TL, daha sonra da 6 adet çekle verilen 367.363.50.- TL ile birlikte akit başından beri ödemiş olduğu kira bedeli toplamı 597.043.50.- TL olmaktadır. Davacının kira başlangıcı olan 14.8.2006 tarihinden, fesih tarihi olan 30.6.2008 tarihine kadar ödemesi gereken kira bedeli ise 465.156.- TL'dır.

Ödediği kira bedeli ile ödemesi gereken bedel mahsup edildiğinde davacının 7 nolu bağımsız bölüm için fazla ödemiş olduğu kira bedeli 131.887.50.- TL olmaktadır. Kiralanan 7/6 no'lu bağımsız bölüm için hesaplanan bedel bilirkişi raporunda doğru hesaplanmıştır.

Bu nedenle davacının 7 nolu bağımsız bölüm için fazladan ödediği kira miktarı 131.887.50 TL, 7/6 no'lu bağımsız bölüm için ödenen 42.4880.- TL olmasına rağmen taleple bağlı kalınarak 38.940.- TL olmak üzere toplam fazla ödenen 170.827.50.- TL kira alacağına hükmedilmesi gerektiği bu defaki incelemeden anlaşılmakla davacı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.