Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2012/12378 K.2012/14806

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı ihtiyati tedbir talebine dair karar, davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Tedbir isteyen vekili, talep dilekçesinde, müvekkili ile İlköğretim Okulu Okul Aile Birliği Başkanlığı arasında 11.05.2010 tarihli ihale sonrası tanzim edilen 15.06.2010 ve 11.06.2011 tarihli kira sözleşmeleri gereğince okulun spor salonunun 5 yıllığına müvekkiline kiraya verildiğini, bu sürenin henüz 2 yılının geçtiğini, müvekkilinin 29.02.2012 tarihli yeni kira sözleşmesinin yapılması için yer ve zamanın bildirilmesi talebini içeren yazılı başvurusuna kiraya veren Okul Aile Birliği'nin 06.03.2012 tarih, 813/36 sayılı kararı ile yeni dönem kira sözleşmesinin yapılmayacağının bildirildiğini,

bu karar sebebi ile gerek müvekkilinin gerekse onunla o tarihe kadar sözleşme yapmış olan düğün sahiplerinin telafisi mümkün olmayacak şekilde zarara uğramaları söz konusu olduğunu, spor salonunun 5 yıllık süre ile kiralandığını belirterek, Okul Aile Birliği'nin 06.03.2012 tarihli kararının yürütmesinin durdurulmasına ilişkin ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

Okul Aile Birliği vekili, itirazında, Okul Aile Birliği ile kiracı arasında yapılan sözleşmenin 6.maddesinde "İşbu sözleşmenin süresi 11.06.2011 - 16.10.2011 tarihleri arası olup bu bir yıllık işletme süresi sözleşmenin feshini gerektiren nedenler yoksa en fazla 5 Yıl süre ile uzatılabileceğinin kararlaştırıldığını, sözleşmenin süresinin 5 yıl olmadığını, ancak İdare isterse sözleşmeyi yenileyebileceğini belirterek tedbir talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece istemin kabulüne karar verilmiştir.

Tebdir talep eden ile okul aile birliği arasında 11.05.2010 başlangıç tarihli ve 1 yıl süreli kira sözleşmesi düzenlendiği hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Kira sözleşmesinin süresinin 11.05.2012 tarihinde dolduğu ve davalı okul aile birliğinin 06.03.2012 tarih, 813/36 sayılı kararı ile yeni dönem kira sözleşmesinin yenilenmeyeceğine karar verdiği, talep edenin ise bu kararın yürütmesinin durdurulmasını talep ettiği anlaşılmaktadır.

Genel olarak kişiler, özel hukuk alanında diğer kişilerle olan ilişkilerini hukuk düzeni içinde kalmak şartıyla diledikleri gibi düzenleyebilirler. Sözleşme serbestisinin istisnasını sözleşme yapma mecburiyeti oluşturur. Sözleşmede taraflardan birinin borcunu oluşturan edimin tekel niteliğinde olması hali ya da kanundan veya sözleşmeden kaynaklanan aynen ifayı talep hakkı söz konusu ise Hakim'in sözleşmeye müdahalesinden sözedilebilir.

Buna göre dosyamız taraflarından hiçbirinin edimi tekel niteliğinde olmadığı gibi kanundan veya sözleşmeden kaynaklanan Hakim müdahelesi gerektiren ya da ifaya zorlanması gereken bir durum söz konusu değildir. Bunun dışında sözleşmenin tarafları (beklenmeyen durum) ilkesi uyarınca, sözleşme taraflarınca üstlenilen edimlerin daha sonra öngörülemeyen derecede koşullarının değişerek taraflardan biri aleyhine edimler arası dengenin temelden bozulması üzerine hakimin sözleşmeye müdahalesi istenebilinir ise de, sözleşmenin esaslı unsurlarının değiştirilmesi sonucunu doğuracak nitelikte uyarlama istenemez. Olayımızda emprevizyon da (beklenmeyen durum) söz konusu değildir.

Sözleşme serbestisi ilkesi gereği kiraya veren okul aile birliği sözleşme süresinin sona ermesini takiben yeniden kira sözleşmesi yapmaya zorlanamayacağı gibi taraflar arasındaki uyuşmazlığın esasını çözen nitelikte tedbir kararı verilmesi usulsüzdür. Bu nedenlerle mahkemece tedbir talebinin reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile kabulüne karar verilmesi doğru olmadığından kararın bozulması gerekmiştir.