Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2012/2096 K.2012/6832

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı önalım davasına dair kararın temyiz incelemesi duruşmalı olarak davalı tarafından süresi içinde istenilmekle gün tayin edilerek taraflara gönderilen davetiyelerin tebliğ edilmesi üzerine belli günde davalı vekili Av. ... ve davacı vekili Av. ... geldiler. Hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Uyuşmazlık, önalım hakkına konu edilen payın iptali ve davacı adına tesciline ilişkindir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmesi üzerine hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, dava dilekçesinde, müvekkilinin ... No'lu parselde bulunan 3. kat 4 bağımsız bölüm No'lu meskenin paydaşı olup taşınmazın diğer paydaşı ...'ın taşınmazdaki 1 / 16 payını 26.6.2010 tarihinde önalım hakkının kullanılmasını engellemek için 158.000 TL gibi fahiş bir bedelle davalıya devrettiğini, müvekkilinin payın gerçek bedeli üzerinden önalım hakkını kullanmak istediğini belirterek, davalı adına kayıtlı payın iptali ile davacı adına tescilini talep etmiştir. Davalı vekili, davacının bedelde muvazaa iddiasını kabul etmemekle birlikte, davacının iddia ettiği gerçek satış bedelini açıklayıp bu konudaki iddiasını kanıtlamasının gerektiğini, davanın süresinde açılmadığını belirterek, haksız ve dayanaksız açılan davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Önalım hakkı, paylı mülkiyet hükümlerine tabi taşınmazlarda payın üçüncü şahsa satılması halinde,diğer paydaşlara o payı öncelikle satın alma yetkisini veren bir haktır. Bu hak paylı mülkiyet ilişkisi kurulduğu anda doğar ve payın üçüncü kişiye satılması ile de kullanılabilir hale gelir.

Önalım hakkının kullanılması ile bu hakkı kullanan paydaş ile alıcı arasında kapsam ve şartları satıcı ile davalı arasında yapılan sözleşmenin aynı olan bir satım ilişkisi kurulmuş olur. Önalım hakkını kullanan paydaş bu payı satın almak isterken tapuda gösterilen satış bedeli ile davalı tarafından ödenen harç ve masraflar toplamından ibaret önalım bedelini depo etmesi gerekir. Ancak davacı tapuda yapılan satış sözleşmesinin tarafı olmadığından bedelde muvazaa iddiasında bulunabilir ve bu iddiasını her türlü delille kanıtlayabilir.

Olayımıza gelince; önalım hakkına konu edilen ... No'lu parselde bulunan 3. kat 4 bağımsız bölüm No'lu meskenin 1 / 16 payı taşınmazın paydaşlarından ... tarafından davalıya 25.6.2010 tarihinde 158.000 TL bedelle satılmıştır. Davacı ise

tapuda satış bedelinin muvazaalı olarak yüksek gösterildiğini iddia etmiştir. Davacı bedelde muvazaa iddiasında bulunduğuna göre bu iddiasını kanıtlaması gerekir. Satış sözleşmesinin tarafı olmadığından bu iddianın tanık dahil her türlü delille kanıtlanması mümkündür.

Ancak bu konuda dinlenen davacı tanıkları payın davalıya hangi bedel karşılığında satıldığı konusunda bir beyanda bulunmamışlar, sadece pay satışından önce satıcı paydaşın bir pastahanede yaptığı konuşmayı aktararak payın kaça satıldığını bilmediklerini ifade etmişlerdir.

Mahkemece yerinde yapılan keşif sonrasında düzenlenen bilirkişi raporunda satış senedinde 158.000 TL olarak gösterilen dava konusu edilen payın değeri 76.250 TL olarak bildirilmiş ise de, muvazaa iddiasının kanıtlanması için keşif tek başına yeterli delil değildir. Sadece davacının diğer delillerini doğrulamak bakımından önem arz eder. Davacı dinlettiği tanıkların beyanları ile bedelde muvazaa iddiasını kanıtlayamamıştır.

Bununla birlikte dava dilekçesinde “sair yasal her türlü deliller” demek suretiyle yemin deliline de dayanmış olduğundan davacıya satış bedeli konusunda davalıya yemin teklif etme hakkı hatırlatılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.