Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2012/6218 K.2012/16089

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı tazminat davasına dair karar, davacı ve davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava, kiralananın erken tahliyesi nedeni ile tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, kira sözleşmesinin tek taraflı olarak feshedildiğinden ve davalının B.K'nun 264 maddesi gereğince 6 aylık kira parasından sorumlu olacağından bahisle 22500... tazminatın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, hüküm davacı ve davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1.Dosya kapsamına, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerekçelere göre davacının tüm, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde değildir.

2.Davalının erken tahliye nedeni ile hükmedilen tazminata yönelik temyizine gelince; Davacı vekili, dava dilekçesinde, 01.06.1998 tarih ve 5 yıl süreli kira sözleşmesi ile müvekkili ...ile dava dışı ....'nin kiracısı bulunan davalının 16.06.2000 tarihli ihtarname ile kira sözleşmesini süresinden önce feshettiğinden sözleşme sonuna kadar kira bedelinden yoksun kaldığını belirterek, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak, müvekkilinin kira sözleşmesindeki payına göre 22.500 ... tazminatın ödenmesini talep etmiştir.

Davalı, kira sözleşmesinin, sözleşmenin 5. maddesindeki düzenlemeye uygun olarak feshedildiğinden dolayı tazminat talep edilemeyeceğinden davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Taraflar arasında, kiracısının İnterbank kiraya verenlerin ise, davacı ... ve dava dışı .... olan, 01.06.1998 tarihli 5 yıl süreli kira sözleşmesine ilişkin uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, kira sözleşmesinin davalı kiracı tarafından, süresinden önce tek taraflı fesih etme hakkı olup olmadığına ilişkindir.

Kira sözleşmesinin 9. maddesinde “İş bu kira kontratı kiralayan tarafından Anıtlar kurulu, Belediye v.b. resmi mercilerde alınması zorunlu izin ruhsat ve onaylar alındıktan ve yine kiralayan tarafından kiralanan yerlerin ara duvarları döşeme tavan kaplamaları ortadan kaldırıldıktan ve moloz atımı gerçekleştirildikten sonra kiracı ve kiralayanların karşılıklı rızaları ile imzalayacakları bir yürürlük protokolü vasıtasıyla yürürlüğe girecektir ve geçerlilik kazanacaktır.

Kira bedeli bu sözleşme yürürlüğe girdikten sonra kiralayanlara ödenecektir. 31/08/1998 tarihine kadar kiralayan gerekli izinleri alamaz ve mecurun iç tadilatını gerçekleştirmez ise bu tarihten itibaren kiracının kira akdinden tek taraflı olarak vazgeçme hakkı doğacaktır. Bu

vazgeçmeden dolayı kiralayan kiracıya karşı herhangi bir hak iddia edemeyecektir.” denilmek suretiyle kiracılığın başlangıcı yürürlük protokolünün imzalanma tarihi olarak kabul edilmiş, kira bedelinin de yıllık olarak ödeneceği kararlaştırılmıştır. Bu şartlar geçerli olup, tarafları bağlar.

Kira sözleşmesinin yürürlük tarihine göre belirlenen 24.08.1999-23.08.2000 dönemine ilişkin kira bedelinden davalının hissesine düşen kısmın ödendiği dosyaya ibraz edilen banka ekstresi ve dava dışı diğer kiralayan tarafından düzenlenen fatura içeriğinden anlaşılmaktadır. Davalı kiracı sözleşme süresi içinde, ...18.

Noterliğinin 15/06/2000 tarih 31274 Y.No'lu ihtarnamesi ile kiracısı bulunduğu taşınmazı kira kontratının 5. maddesinin verdiği yetkiye dayanarak feshettiğini ve taşınmazı 3 ay zarfında tahliye edip boş olarak kiralayanlara teslim edeceğini bildirmiş ihtarname, davalıya 16.06.2000 tarihinde tebliğ edilmiş, kiralayanın 07.08.2000 tarihinde yaptırdığı tesbit ile kiracının taşınmazı fesihten itibaren 3 aylık süre geçmeden tahliye ettiği anlaşılmıştır.

Kira sözleşmesinin 5. maddesinde "kiracı, dilediği zaman (3) ay önceden bildirmek kaydıyla kira aktini fesh ve tahliye edebilir" hükmüne yer verilmiştir. Sözleşme gereğince 3 ay önceden sözleşmeyi feshettiğini bildiren kiracının, 3 aylık süre geçmeden mecuru tahliye ederek anahtarını teslim etmesi kiralayanın lehine olup, kiracı aleyhine sonuç doğurmaz.

Bu durumda davalıya kira sözleşmesini tek taraflı feshetme hakkı tanınmış olmasına ve davalı tarafından da sözleşmenin 5. maddesi gereğince sözleşmeye uygun fesih ihbarında bulunulmuş ve 3 aylık süre sona ermeden mecurun tahliye edilmiş olmasına göre, sözleşmenin haksız feshinden ve fesih ihbarının hukuki sonuç doğurmayacağından söz edilemez.

Kira sözleşmesinin sözleşmeden kaynaklanan hakka dayanılarak feshedilmiş olmasına ve kiralananın teslimine ilişkin uyuşmazlık da bulunmamasına göre davacı ancak feshi ihbarın tebliğ tarihi olan 16.06.2000 tarihinden itibaren 16.09.2000 tarihine kadar olan 3 aylık kira alacağından payına düşen kısmı talep edebilir.

Davalı tarafından 24.08.1999 tarihinden 23.08.2000 tarihine kadar olan kira bedelleri de senelik peşin olarak ödendiğine göre, mahkemece 23.08.2000 tarihinden 16.09.2000 tarihine kadar olan kira parasına hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi isabetli değildir.

Ayrıca, kiracı....nin hisseleri 07.01.1999 tarihinde Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'na, 2002 yılında da yönetimi ve denetimi...'ye ait ... Bankası'na devredilmiştir. 5411 Sayılı Bankacılık Kanunun 140. maddesi gereğinc...'ye devredilen bankalar her türlü harçtan bağışık olduğu halde davada kabulüne karar verilen miktar üzerinden davalıdan, karar ve ilam harcı alınmasına karar verilmesi de doğru değildir. Hüküm bu nedenlerle bozulmalıdır.

KARŞI OY YAZISI

Taraflar arasında düzenlenen 01/06/1998 başlangıç tarihli beş yıl süreli kira sözleşmesinin 5.maddesinde "kiracı, kira süresi içerisinde ve bundan sonra yenilendiği takdirde aynen geçerli olmak üzere dilediği zaman üç ay önceden bildirmek kaydıyla kira akdini feshedebilir, mecuru tahliye edebilir" hükmüne yer verilmiştir. Davalı tarafından gönderilen feshi ihbar ihtarnamesi kiralayana 16/06/2000 tarihinde tebliğ edilmiştir.

Davalı kiracı üç aylık süre sonunu beklemeden kiralananı tahliye etmiş, kiralanan 07/08/2000 tarihinde yaptırılan tespit ile kiralayanın hakimiyetine geçmiştir. 16/06/2000 tarihinde tebliğ edilen feshi ihbar ihtarnamesi tahliye tarihinden üç ay önce gönderilmediğinden sözleşmedeki feshi ihbar koşuluna uyulduğundan sözedilemez.

Bu durumda davalı kiracı teslim tarihi olan 07/08/2000 tarihinden itibaren sözleşmede kararlaştırılan üç aylık feshi ihbar süresi kadar kira bedelinden sorumludur. Davalı tarafından 24/08/1999 tarihinden 23/08/2000 tarihine kadar olan kira bedelleri senelik peşin ödendiğine göre mahkemece 23/08/2000 tarihinden 07/11/2000 tarihine kadar davacı payına düşen kira bedeli hesaplanarak, bu miktar kira parasına hükmedilmesi gerekir.

Çoğunluk tarafından, fesih ihbarının sözleşmeye uygun olarak yapıldığı, haksız fesihten sözedilemeyeceği kabul edilirken, davalı kiracının üç aylık kira parasından sorumlu bulunduğu kabul edilmek suretiyle bir çelişkiye düşülmektedir. Fesih ihbarı usule uygun ise, kiracının tazminatla sorumlu tutulmaması gerekir. Açıklanan nedenlerle sayın çoğunluğun bu yöne ilişkin bozma gerekçesine katılamıyorum. 05/12/2012

KARŞI OY YAZISI

Uyuşmazlık, fesih ihbarının sözleşmeye uygun olarak tahliye tarihinden üç ay öncesi, davacı kiraya verene tebliğ edilip edilmediği, başka bir anlatımla taraflar arasındaki kira sözleşmesinin 5. maddesi hükmüne uyulup uyulmadığı hususundadır. Davalı tarafından keşide edilen fesih ihbarı kiralananın tahliye edildiği kabul edilen 07.08.2000 tarihinden üç ay öncesi davacıya tebliğ edilmediği için sözleşmede yazılı olan feshi ihbar koşuluna uyulmadığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda davalı kiracı sözleşmede kararlaştırılan üç aylık feshi ihbar süresi kadar kira bedelinden sorumludur. Bu üç aylık sürenin başlangıcı ise, tüm makul süre kira tazminatlarında da uygulandığı gibi taşınmazın fiilen tahliye edildiği tarihtir. O halde davalının kiralananın tahliye edildiği kabul edilen 07.08.2000 tarihinden itibaren üç aylık sürenin sonu olan 07.11.2000 tarihine kadar kira bedeli ödemesi gerekir.

Davalı tarafından 23.08.2000 tarihine kadar olan kira bedeli peşin ödendiğine göre mahkemece 23.08.2000 tarihinden 07.11.2000 tarihine kadar davacı payına düşen kira parası hesaplanarak bu miktar alacağa hükmedilmesi gerektiği kanaati ile sayın çoğunluğun bozma gerekçesine katılamıyorum. 05.12.2012