Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2012/8813 K.2012/12633

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı itirazın iptali davasına dair kararın temyiz incelemesi duruşmalı olarak davalılar ve davacı tarafından süresi içinde istenilmekle gün tayin edilerek taraflara gönderilen davetiyelerin tebliğ edilmesi üzerine belli günde davalılar vekili Av. ... geldi. Hazır bulunanın sözlü beyanları dinlendikten sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava kira alacağının tahsiline yönelik icra takibine yapılan itirazın iptali, birleşen dava ise depozito bedelinin iadesine yönelik icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece kiracının açtığı birleşen davanın reddine, kiralayan tarafından açılan davanın ise kısmen kabulüne karar verilmiş olup hükmü asıl dava yönünden taraf vekilleri karşılıklı olarak temyiz etmiştir.

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı kiracının 2010/Eylül ve Ekim aylarına ilişkin kira paralarını eksik ödediğini, sözleşmenin 7.maddesindeki muacceliyet koşulu uyarınca ödenmeyen aydan kira süresi sonuna kadar tüm ayların muaccel hale geldiğini, belirtilen bu alacağın tahsili amacıyla kiracı ve kefiller hakkında icra takibi yaptıklarını, itiraz nedeniyle takibin durduğunu belirterek itirazın iptali ve icra tazminatına karar verilmesini istemiştir.

Davalılar vekili ise, davacının 3.yılın sonunda kira parasını 8.500 Usd’dan 13.000 Usd’a çıkarılmasını aksi takdirde kiralananın tahliye edilmesini müvekkiline ihtar ettiğini müvekkilince fahiş kira artışının kabul edilmeyerek kiralananın 29.10.2010 tarihinde tahliye edildiğini, tahliye olgusunun davacının isteği doğrultusunda gerçekleştiğini, sözleşmenin bu şekilde karşılıklı feshedilmiş olmasına rağmen kira parası istenilmesinin iyi niyet kuralları ile bağdaşmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, yargılama aşamasında kiralananın anahtarının teslim edilmiş olması ve yeniden kiraya verme süresinin 6 ay olarak belirlenmiş olmasına göre 6 aylık süre yönünden itirazın iptaline karar verilmiştir.

1-Dosya kapsamına toplanan delillere göre davalı ... kimya San. Ltd Şti vekilinin tüm, davalılar ... ve ... vekili ile davacı vekilinin aşağıdaki bendlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir

2-Davacı vekilinin, sözleşme süresi, anahtar teslim tarihine kadar işlemiş kira parası ve vekalet ücretine yönelik temyiz itirazlarına gelince

Davada dayanılan kira sözleşmesi 01.10.2007 başlangıç tarihli olup sözleşmenin özel şartlar 6.maddesinde, sözleşme süresinin beş yıl olduğu belirtildikten sonra 3.yılın sonunda kira bedelinin yeniden gözden geçirileceği, anlaşma yapılması halinde sözleşmenin 2 yıl daha uzayacağı hükmüne yer verilmiştir. Sözleşmedeki bu düzenlemenin amacının sözleşme süresini şartlı olarak belirlemekten çok 3.yılın sonunda kira artışının ne şekilde yapılacağına yönelik olduğu anlaşılmaktadır. Aksi düşünüldüğünde dahi kiralanan çatılı işyeri olup 3.yılın sonunda davacı kiralayanın sözleşmenin 6.maddesine dayalı olarak tahliye isteyemeyeceği açıktır. Bu itibarla sözleşmenin 5 yıl süreli olduğunun kabulü gerekir.

Öte yandan kiralananın anahtarı davadan sonra 06.12.2010 tarihinde notere tevdi edilmiş olup, mahkemece anahtar tesliminin bu tarihte gerçekleştiği kabul edilmiştir. Takipte muacceliyet koşuluna dayanılmış olup, kiralanan yargılama aşamasında tahliye edildiğine göre, muacceliyete dayalı alacak isteminin konusuz kaldığı kabul edilmelidir. Ne var ki, anahtar teslim tarihine kadar davalının sözleşmeden kaynaklanan kira ödeme sorumluluğu devam edeceğinden, mahkemece anahtar teslim tarihi olan 06.12.2010 tarihine kadar işleyen kira parasının da hüküm altına alınması gerekir.Ayrıca dava tarihindeki haklılık durumuna nazaran kiralananın sonradan tahliye edilmesi nedeniyle konusuz kalan kısım yönünden davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmesi de doğru değildir

3-Davalılar ... ve ... vekilinin makul süre kira parasına yönelik temyiz itirazlarına gelince

Temyiz eden davalılar ... ve ... sözleşmeyi müteselsil kefil sıfatıyla imzalamışlardır. Sözleşme 01.10.2007 başlangıç tarihli ve beş yıl sürelidir. Kiralanan, kiracı tarafından tahliye edilerek, anahtarı 06.12.2010 tarihinde teslim edilmiştir. Sözleşmenin 21.maddesinde kefillerin kefaletinin müşterek ve müteselsil olduğu ve sorumluluklarının kira müddetince devam edeceği belirtilmiştir. Mahkemece hüküm altına alınan alacak ise, makul süre kirasına ilişkin olup söz konusu alacağın belirli ve muayyen olduğundan söz edilemez. Bu durumda mahkemece, makul süre kirasına tekabül eden alacak yönünden davalı kefillerin sorumlu tutulamayacaklarının düşünülmemesi hatalı olmuştur.

Hüküm bu nedenlerle bozulmalıdır.