Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2012/8864 K.2012/10406

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı menfi tespit davasına dair karar, davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava, menfi tespit (borçlu olmadığının tespiti) istemine ilişkindir. Mahkemece istemin kabulüne karar verilmiş,hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, dava dilekçesinde, davalı tarafından müvekkili hakkında ödenmeyen kira bedellerinin tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığını, takibin kesinleştiğini ancak davacı ve davalı arasında kira ilişkisi bulunmadığını, kiraların dava dışı kiralayana ödendiğini bu nedenle davalıya kira borcu bulunmadığını belirterek ... İcra Müdürlüğü'nün 2007/4037 Esas sayılı icra takip dosyasında borçlu olmadığının tespitini talep ve dava etmiştir. Davalı cevap dilekçesinde, davacının kiracı olduğunu, davalının kiralanan taşınmazın ½ sinin maliki olup, davacı tarafından kiraların ödenmediğini, takibin kesinleştiğini belirterek, davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, davalının kira ilişkisini kanıtlayamadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile davacının borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.

Kural olarak, bir davada davacı iddiasını kanıtlamakla yükümlüdür. Ancak menfi tespit davalarında ispat yükü yer değiştirmiştir. İspat yükü davalı alacaklıdadır. Davalı, kiralayan olduğu iddiası ile, davacı hakkında, kira alacağının tahsili amacıyla icra takibi başlatmış olduğuna ve davacı tarafça kira ilişkisine karşı konulduğuna göre davalı, taraflar arasında kira ilişkisi bulunduğunu, kira miktar ve alacağını kanıtlamakla yükümlüdür.

Davalının talep ettiği kira miktarı dikkate alındığında davalı iddiasını ancak yazılı belge (kesin deliler) ile kanıtlayabilir.

Bu nedenle davalıya iddiasını kanıtlamak üzere önel verilmeli, davalı yemin deliline de dayandığına göre gerektiğinde yemin teklif etme hakkı da hatırlatılmalı ve hasıl olacak sonuca göre taraflar arasında kira ilişkisinin varlığı,davacının kiracı olup olmadığı tespit edilip sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde eksik inceleme ile karar verilmesi doğru olmadığından hükmün bozulması gerekmiştir.