Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2013/14879 K.2013/15461

İcra mahkemesince verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı karar, davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Davacı alacaklı tarafından, davalı borçlu hakkında, kira alacağının tahsili için yapılan icra takibine, davalı borçlu tarafından itiraz edilmesi üzerine, davacı alacaklı icra mahkemesine başvurarak itirazın kaldırılması ve tahliye isteminde bulunmuştur. Mahkemece, davanın kabulü ile davalının itirazının kaldırılmasına, takibin devamına ve tahliyeye karar verilmesi üzerine karar davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davada dayanılan ve karara esas alınan 01.02.2011 başlangıç tarihli ve bir yıl süreli kira sözleşmesi hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Davacı 15.03.2013 tarihinde başlattığı icra takibi ile kira sözleşmesinin özel şartlar bölümünün 5. maddesi gereği muaccel hale gelen 2013 yılı Nisan ayından, 2014 yılı Ocak ayına kadar kira paralarının ödenmesini istemiştir. Davalı borçlu, süresinde yapmış olduğu itirazında, dayanak sözleşmenin varlığına karşı çıkmamış, kira paralarının muntazaman ödendiğini, borcu bulunmadığını belirtmiştir.

Kiracı aleyhine düzenleme yasağı başlıklı 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanununun 346.maddesinde; kiracıya kira bedeli ve yan giderler dışında başka bir ödeme yükümlülüğü getirilemeyeceği, özellikle kira bedelinin zamanında ödenmemesi halinde ceza koşulu ödeneceğine veya sonraki kira bedellerinin muaccel olacağına ilişkin anlaşmaların geçersiz olduğu, 6101 Sayılı Türk Borçlar Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun Geçmişe etkili olma başlıklı 2.maddesinde.

Türk Borçlar Kanununun kamu düzenine ve genel ahlaka ilişkin kurallarının gerçekleştikleri tarihe bakılmaksızın bütün fiil ve işlemlere uygulanacağı, aynı kanunun görülmekte olan davalara ilişkin uygulama başlıklı 7.maddesinde de.

Türk Borçlar Kanununun kamu düzenine ve genel ahlaka ilişkin kuralları ile geçici ödemelere ilişkin 76'ncı, faize ilişkin 88'nci, temerrüt faizine ilişkin 120'nci ve aşırı ifa güçlüğüne ilişkin 138'nci maddesinin görülmekte olan davalara da uygulanacağı hüküm altına alınmıştır. Kiracıyı koruma amacıyla getirilen TBK'nun 346.maddesindeki bu yasal düzenlemenin kamu düzenine ilişkin olduğu kuşkusuzdur.

Bununla birlikte 6217 Sayılı Yasanın geçici 2.maddesinde değişiklik yapan 6353 Sayılı Yasanın 53.maddesine göre; kiracının Türk Ticaret Kanunun'da tacir olarak sayılan kişiler ile özel hukuk ve kamu hukuku tüzel kişileri olduğu işyeri kiralarında 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanununun 323, 325, 331, 340, 343, 344, 346 ve 354'ncü maddelerinin 1.7.2012 tarihinden itibaren 8 yıl süreyle uygulanamayacağı, bu halde kira sözleşmelerinde bu maddelerde belirtilmiş olan konulara ilişkin olarak sözleşme serbestisi gereği kira sözleşmesi hükümlerinin tatbik olunacağı da öngörülmektedir.

Taraflar arasında düzenlenen kira sözleşmesinin özel şartlar 5. maddesinde muacceliyet koşuluna yer verildiği görülmekte ise de; dosya içeriğinden kiracının TTK' nu kapsamında tacir olup olmadığı anlaşılamamaktadır.

Bu durumda mahkemece kiracının tacir olup olmadığı araştırılarak, tacir olması durumunda hakkında TBK'nun 346. maddesinin 01.07.2012 tarihinden itibaren 8 yıl süre ile uygulanamayacağı gözetilmeli, tacir olmadığının anlaşılması halinde ise; yeni yasal düzenleme karşısında bu koşulun davalı kiracı yönünden geçersiz hale geldiği kabul edilerek, muacceliyet koşulu gereğince alacak isteminde bulunulduğundan itirazın kaldırılması ve tahliye isteğinin reddine karar verilmesi gerekir.

Bu durumda mahkemece, davalı kiracının, tacir olup olmadığı araştırılıp, sonucuna göre karar verilmesi gerekiyorken yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Karar bu nedenle bozulmalıdır

CAÜ/AY/GBC

Karşılaştırıldı. Kalem Şefi/H.Demir

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.