Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2013/2916 K.2013/14426

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı rödövans alacağı davasına dair karar, davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü. Dava, rödövans bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmesi üzerine hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili dava dilekçesinde, davalının davacı kurum ile 01/08/2001 tarihinde imzaladığı 12347 yevmiye nolu rödevans sözleşmesine göre ... adlı üretim sahasında üretim yaptığı dönemde ürettiği kömürlerin 2.089.760 ton kadar olan kısmının rödevans bedelini davacı kuruma ödemediğini, Bakanlık Teftiş Kurulu Başkanlığının 50 sayılı yazılarında davalı şirketin 2002 yılında 2.089.760 ton kömürün rödevans bedelini davacı kuruma ödemesi gerektiğinin tespit edildiğini, toplam 8.729,35 TL'nin ilgili yılın sonundan itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalının davacı kuruma ödemesi gerektiğini,

bu konuda davalıya 05/04/2005 tarihinde yazılan mektuba rağmen davalı tarafından bugüne kadar ödeme yapılmadığını belirterek toplam 8.729,35 TL kurum alacağının ilgili yılın sonundan itibaren T.C. Ziraat Bankasının kısa vadeli ticari krediler için uyguladığı ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya dair haklarının saklı tutulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili 30/04/2003 tarih ve 120936 nolu KDV dahil 2.628.310.666 TL bedelli fatura ile 30/04/2003 tarih ve 120937 nolu KDV dahil 9.083.199.453 TL bedelli 2 adet faturanın dikkate alınmadığını, bunların tamamı incelendiğinde davalının borcunun olmadığının ortaya çıkacağını, 2.089,790 kg kömürün rödevansının ödenmiş olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece davanın kabulüne dair verilen karar Yargıtay 14. Hukuk Dairesi tarafından ''......Uyuşmazlık maden mühendisinin alanına girmektedir. İtiraz üzerine bu raporu düzenleyen bilirkişiden ek rapor alınması gerekirken, mali müşavirden rapor alınması ve onun raporu üzerine hüküm tesisi doğru olmamıştır. Üstelik ne ilk ne de son raporda davalının somut itirazları karşılanmamış gerekçede de bu itirazların ne sebeple yerinde görülmediği açıklanmamıştır....

Mahkemece yapılacak iş rödövans bedelinin belirlenmesi için yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulundan davalının itirazları gözetilmek üzere ayrıntılı ve gerekçeli rapor almak, davayı bunun sonucuna uygun hükme bağlamak olmalıdır... Eksik inceleme, araştırma ve bilirkişilerin yetersiz raporu ile hüküm kurulması hatalıdır.'' gerekçesiyle bozulmuştur.

Bozma ilamına uyulmasına karar veren mahkemenin bu kez üçlü bilirkişi heyetinden rapor almak suretiyle davanın kabulüne karar verdiği görülmektedir.

Ne var ki, bilirkişi raporunda davalının dayanmış olduğu iki adet faturalardaki ödemelerin dava konusu alacağa ilişkin olmadığına dair değerlendirme yapılırken somut verilere dayanılmadığı, tonaj ve ödenen miktar yönünden 2003 yılında ölçülen stoktaki kömür bedeli ile aynı miktarı gösterdiği kanaatiyle bu ödemelerin 2003 yılında ölçülen stoktaki kömüre ilişkin olduğu sonucuna varıldığı anlaşılmaktadır.

Davalı tarafından 30.04.2003 tarih 120936 ve 120937 nolu faturalarla dava konusu olan borcun ödendiği savunulmuştur.

Davacı tarafından ise bu faturalardaki ödemelerin 07.03.2003 tarihinde ölçülen 2.389.804 kilogram stoktaki kömür yönünden yapılan ödeme olduğu iddia edilmiş, bilirkişi raporunda da iki fatura toplamı olan toplam 11.711.510.119 TL'nin davacı vekilinin savunduğu stoktaki miktara ilişkin ödeme olduğu bildirilmiş ve mahkemece de bu rapor esas alınarak sonuca gidilmişse de.

Davacının 31 Mart 2002 tarihli davalıya hitaben yazdığı yazıda 07.03.2003 tarihinde ölçülen stoktaki 2.389.804 TL kilogram kömürün rödövans bedelinin 11.708.510.125 TL olarak tespit edildiği bu miktardan 31.01.2003 tarihli 3.886.272.000 TL ödeme mahsup edildiğinde geriye 7.822.238.125 TL nin kaldığı belirtilerek 7.822.238.125 TL nin ödenmesinin istendiği, 04 Nisan 2003 tarihli davacının iç yazışmasında davalının 7.822.238.125 TL borcunun karşılığını 04.04.2003 tarihinde 7.835.738.125 TL olarak ödemiş olduğu, rödövans borcunun bulunmadığının belirtildiği,

04.04.2003 tarihli Dışbank Banka dekontuna göre de davacı hesabına davalı tarafından 7.835.738.125 TL'nin ödendiği görülmektedir. Bu belgelere göre 30.04.2003 tarihli faturalardaki toplam 11.711.510.119 TL ödemenin 2003 yılındaki stoktaki ödemeye ilişkin olduğu kuşkuludur.

Bu durumda sözleşmenin başından fesih tarihine kadar davalı tarafından ödenmesi gereken rödövans bedelleri ile ödenen miktarlar tespit edilerek ve belgeler karşılaştırılarak, dava konusu alacağın ödenip ödenmediği denetime imkan verecek şekilde bilirkişi kurulundan ek rapor alınarak tespit edilip sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinden kararın bozulması gerekmiştir.