Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2013/5349 K.2013/16244

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı tazminat davasına dair karar, davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü. Dava, kira sözleşmesinin haklı nedenle feshi nedeniyle kiracı tarafından açılan depozitonun iadesi ve sözleşme nedeniyle uğranılan zararların tazmini istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulü ile 11.000,00 TL nin davalıdan tahsiline karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, dava dilekçesinde 15.08.2009 tarihli 3 yıl süreli kira sözleşmesi ile davacıya ait dükkanı kiraladığını ve lokanta olarak işletmeye başladığını, ancak taşınmazın projesine aykırı olması nedeniyle işyeri ruhsatının iptal ediliğini ve mühürlendiğini süreli ihtara rağmen eksikliklerin tamamlanmaması nedeniyle 14.06.2010 tarihli 13770 Y.N.

Lu ihtarname ile sözleşmeyi feshettiğini ve kiralananı tahliye ettiğini belirterek kira sözleşmesinin 8. ve 12. maddeleri gereğince davacıya ödenen 10.750,00 TL depozito bedelinin iadesine, ayrıca kira sözleşmesinin süreceğine güvenerek aldığı lokanta malzeme bedellerinin fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 1000,00 TL'si ile yoksun kalınan kâr kaybı olan 1000.-TL tazminatın tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı sözleşmenin 12. maddesine göre alınan bedelin depozito olmadığını, sadece 8. maddesine göre 750,00 TL depozito aldığını, davacının 3 aylık kira borcu olduğundan alınan depozitonun da istenemeyeceğini, diğer taleplerinin de haksız olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, yoksun kalınan kâra ilişkin istemin reddine, sözleşmenin 8. maddesindeki 750,00 TL depozitonun ödenmemiş kira borcu bulunduğundan talep edilemeyeceğinden reddine, sözleşmenin 12. maddesindeki depozitonun ise iadesi herhangi bir koşula bağlamadığından talep edilebileceğinden ve lokanta işi için alınan demirbaşlar nedeniyle oluşan zararında tazmini isteyebileceğinden bahisle sözleşmenin 12.maddesi gereğince alınan 10.000 TL depozito bedeli ve 1.000 TL lokanta işi için alınan demirbaşlar bedeli olamak üzere 11.000,00 TL'nin sözleşmenin fesihi tarihinden işleyecek faizi ile tahsiline karar verilmiş,

hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1-)Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına, kira sözleşmesinin 12. maddesindeki “10.000, TL alındı. Tahliye ettiğinde kiracıya verilecektir.” hükmüne göre sözleşmenin 12. maddesindeki ödemenin depozito (güvence bedeli) olarak alındığının anlaşılmasına göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde değildir.

2) Davalının kira alacağının depozitodan mahsup edilmemesine ve demirbaşlar için yapılan ödemenin tazmin edilmesine yönelik temyiz itirazlarına gelince;

Davacı tarafından kiralananda lokanta demirbaşı olarak kullanılmak üzere alınan eşyalara yapılan masraflar mesleğin gereği olup, davacının tahliye sırasında bu eşyaları da beraberinde götürdüğü anlaşılmaktadır. Söz konusu eşyalar yapılan mesleğin gereği olarak satın alındığına göre davacı kiracı söz konusu eşyaların satın alınması nedeniyle zararın karşılanmasının talep edilemeyeceğinden, bu eşyalara yönelik tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerekirken, kabulüne karar verilmesi doğru değildir.

Davalının sözleşmenin 12. maddesi gereğince alınan depozitoya yönelik istemi yönünden ise. Kira sözleşmelerinde depozitonun (Güvence Bedelinin) tek amacı ve fonksiyonu, kiraya verenin alacaklarına karşılık bir güvence teşkil etmesidir. Kira Depozitosu sözleşme ile herhangi bir alacağa özgülenmediği durumda kiralayanın kira sözleşmesinden kaynaklanan her türlü alacağını temini için verilmiş olduğunun kabulü gerekir.

Kiracının kira ilişkisi sona erdiğinde herhangi bir borcu yok ise depozito olarak alınmış paranın iadesi gerekir. (3. HD., E. 2003/271, K. 2003/1640, 24.2.2003 tarihli kararı) Somut olayda taraflar arasındaki kira sözleşmesinin 12. maddesinde “Onbinlira alındı. Tahliye ettiğinde kiracıya verilecektir.” ibaresine yer verilmiştir. Davacı tarafından söz konusu bedelin depozito olduğu iddia edilmiştir. Mahkemece de söz konusu bedelin depozito bedeli olduğu kabul edilmiştir.

Davalı tarafından da, davacıdan kira alacağı olduğundan bahisle depozito bedelinin iadesi istenemeyeceğini ileri sürülmüştür. Nitekim mahkemece de kira alacağının bir kısmı, sözleşmenin 8. maddesi gereğince bir aylık kira parası olarak alınan depozitodan düşülmüş, ancak 12.madde ile alınan depozitonun neye ilişkin olduğu yazılı olmadığından kira alacağına güvence oluşturmadığından alacağa mahsup edilmemiştir.

Yukarıda belirtilen nedenlerle mahkemenin davalının kira alacağının alınan depozitoya mahsup edilemeyeceğine ilişkin gerekçesi isabetli değildir. Mahkemece davalının kira alacağı üzerinde durularak, belirlenecek kira alacağı depozito alacağından mahsup edilerek kalan miktar üzerinden hüküm kurulması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Hüküm bu nedenlerle bozulmalıdır.