Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2013/9026 K.2013/11289

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı tahliye davasına dair karar, davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü. Dava, akde aykırılık ve işyeri ihtiyacı nedeniyle kiralananın tahliyesi istemine ilişkindir. Mahkemece işyeri ihtiyacı nedeni ile davalının kiralanandan tahliyesine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili 12/06/2012 tarihli dava dilekçesinde, ... ...

Caddesi ... adresinde bulunan fabrika binası ve müştemilatından oluşan kapalı alanın 01/10/2009 Başlangıç tarihli 3 yıl süreli kira sözleşmesi ile davalıya kiralandığını, sözleşmenin 2. Maddesinde mal sahibinin ihtiyacı hasıl olduğunda her kira yılı bitiminde (30 eylül 2010, 30 eylül 2011, 30 eylül 2012) ihtiyaç nedeni ile tahliye talebinde bulunma hakkı olduğunun düzenlendiğini, davacının taşınmazı 13/08/2010 tarihinde satın alarak malik olduğunu, davalıya gönderilen 14/09/2010 tebliğ tarihli ihtarname ile davacının işyeri ihtiyacı olduğunu 3 ay içinde tahliye etmesini ihtar ettiklerini,

daha sonra 28/07/2011 tarihinde tebliğ edilen ihtarname ile davacının taşınmaza işyeri olarak ihtiyacı olduğunu belirterek 01/10/2011 tarihine kadar tahliye etmesini istediklerini, taşınmazın akaryakıt istasyonu tesis alanı olarak kullanılacağını, bu konuda imar planı değişikliği istemi ile başvuruda bulunulduğunu, yazışmalar yapıldığını belirterek davalının kiralanandan işyeri ihtiyacı nedeni ile tahliyesine karar verilmesini talep etmiştir.

Yargılamanın devamında davacı vekili 18/02/2013 tarihli ıslah dilekçesi ile sözleşmenin özel şartlar 2. maddesindeki hükme göre işyeri ihtiyacına ek olarak BK 256. maddesindeki akde aykırılık sebebiyle de kira akdinin feshi ve tahliye davası şeklinde ıslah ettiklerini belirtmiştir. Davalı vekili ihtiyacın samimi olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece işyeri ihtiyacı nedeni ile akdin feshi ile kiralananın tahliyesine karar verilmesi üzerine hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1086 sayılı HUMK.'nun 83.maddesi ve devamı, ayrıca 6100 sayılı HMK.'nun 176. ve devamı maddelerinde davanın ıslahı düzenlenmiştir. Bu maddelerdeki düzenlemelere göre davacı dava dilekçesinde belirttiği dava sebebini değiştirebileceği gibi dava dilekçesinde eksik belirttiği vakıaları da ıslah yolu ile tamamlayabilecektir.

Ancak olayımızda; davacı dava dilekçesindeki kiralananın tahliyesi için göstermiş olduğu dava sebebine başka bir dava sebebi eklemiş, önceki dava sebebinden vazgeçmemiştir. Islah yoluyla mevcut bir davaya yeni bir davanın eklenmesi mümkün olmadığı gibi, mevcut dava sebebi değiştirilmeksizin ayrı bir dava oluşturacak şekilde yeni bir dava sebebi de ilave edilemez.

Ne var ki mahkemece sonradan ilave edilen akde aykırılığa dayalı dava sebebi hakkında olumlu olumsuz karar verilmediği gibi bu konu taraflarca temyiz sebebi yapılmamıştır.

İhtiyaç sebebine dayalı tahliye istemine gelince; sözleşmenin 2.maddesindeki kararlaştırmaya nazaran 28.07.2011 tarihinde tebliğ edilen ihtarnameye göre davanın 12.06.2012 tarihinde açılmasında bir usulsüzlük bulunmamaktadır. İhtiyaç iddiasına dayalı davalarda tahliyeye karar verilebilmesi için ihtiyacın gerçek, samimi ve zorunlu olduğunun kanıtlanması gerekir. Devamlılık arzetmeyen geçici ihtiyaç tahliye nedeni yapılamayacağı gibi, henüz doğmamış veya gerçekleşmesi uzun bir süreye bağlı olan ihtiyaç da tahliye sebebi olarak kabul edilemez. Davanın açıldığı tarihte ihtiyaç sebebinin varlığı yeterli olmayıp, bu ihtiyacın yargılama sırasında da devam etmesi gerekir.

Olayımıza gelince; taraflar arasında uyuşmazlık konusu olmayan 01/10/2009 başlangıç tarihli 3 yıl süreli kira sözleşmesi uyarınca dava konusu taşınmaz fabrika binası olarak kiraya verilmiş, boş ve kullanılır durumda olduğu, mermer paketleme sevk ve ticareti için kullanılacağı kararlaştırılmıştır. Dava dilekçesinde ise taşınmazın akaryakıt istasyonu olarak kullanılacağı iddia edilmiştir.

İhtiyaç sebebine dayanılarak açılan davalarda kiralananın yapılacak işe uygun olması, olduğu gibi kullanılması veya basit bir tadilatla ihtiyacı karşılayabilecek halde bulunması gerekir.

Mahkemece konusunda uzman bilirkişi ile birlikte taşınmazın bulunduğu yerde keşif yapılarak kiralananın yapılacak işe uygun ve elverişli olup olmadığı basit bir tadilatla yapılacak işe uygun hale getirilip getirilemeyeceği konusunda rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken bu hususlar üzerinde durulmaksızın eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.