Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2014/14147 K.2015/9582

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı alacak davasına dair karar, davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü. Dava, kiralanana yapılan zorunlu ve faydalı masrafların tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, davacı kiracının taşınmazı 01.08.1986 yılında kiraladığını, yirmi üç yıl taşınmazda kiracı olarak kaldığını, taşınmazın davalı belediyeye 25.03.2010 tarihinde teslim edildiğini, davacının kiralananda bir kısım faydalı masraflar yaptığını, davalı belediyenin yeni yapılan ihalede yapılan değişiklikleri davacının yaptığını belirterek şartnameye hüküm koyduğunu ancak taşınmazın yeniden kiraya verilemediğini ve halen davalı belediye tarafından işletildiğini, yapılan imalatların sökülüp götürülmesinin de mümkün olmadığını,

24.03.2010 tarihinde tespit yaptırdığını yapılan tespitte 94.800 TL imalat belirlendiğini belirterek 94.800 TL nin davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir. Davalı vekili yapılan imalatlara davalının rızası olmadığını, tespit raporuna itiraz ettiklerini, davalının kiralananı çok düşük bir bedelle kiraladığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulü ile 73.343,52 TL nin davalıdan tahsiline karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davaya konu kiralananın davacı kiracıya 01.08.1986 tarihli ve bir yıl süreli sözleşme ile park kahvesi ve kıraathane olarak kiraya verildiği, davalı kiracı tarafından bu kıraathaneye seramik, kalorifer tesisatı, PVC asma tavan yapıldığı, bundan ayrı davacı kiracı tarafından iki adet büfe, çay ocağı, kalorifer kazanı için depo, wc'ler kafeterya, sundurma ve benzeri bir takım imalatlar yapıldığı konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır.

Yine davacı tarafından kiralanırken mevcut iki adet havuzda bir kısım değişiklikler yapıldığı, havuz tesisatının yenilendiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda kiralananda yapılan imalatların 25.03.2010 olan tahliye tarihi itibarıyla değerleri tespit edildiği gibi yapılan imalatların faydalı ve zorunlu masraf mı lüks masraf mı olduğu konusunda bir değerlendirme de yapılmamıştır.

Yerleşik uygulama kiracının kiralanana yaptığı faydalı ve zorunlu masrafların yapıldığı tarih itibariyle belirlenecek değerinden yıpranma payı düşülmek suretiyle elde edilecek değeri isteme hakkı olduğu yönündedir.

Kural olarak bu gibi zorunlu ve faydalı masrafların kira sözleşmesinin başlangıcında yapılmış olduğu kabul edilmektedir. Bu durumda öncelikle kiracı tarafından yapılan imalatların faydalı ve zorunlu veya lüks masrafalar olup olmadığı, bunlardan faydalı ve zorunlu olanlarının imal tarihindeki değerlerinin saptanması konusunda bilirkişiden ek bilirkişi raporu alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir. Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.