Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2014/2076 K.2014/2913

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı tahliye ve alacak davasına dair karar, davacı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava, temerrüt nedeni ile tahliye ve kira alacağı istemine ilişkindir. Mahkemece, tahliye isteminin kabulüne, kira alacağı isteminin kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından alacağa ilişkin temyiz edilmiştir.

Davacı vekili dava dilekçesinde; Davalılardan Faik'in 05/01/2012 başlangıç tarihli sözleşme ile kiracı bulunduğunu,aylık kira bedellerinin her ayın beşinci günü mesai bitimine kadar ödeneceği ve aylık kira parasının biri ödenmez ise dönem sonuna kadar kiraların muaccel olacağının kararlaştırıldığını, davalının ödenmeyen aylar kirası ile sözleşme gereği muaccel olan dönem sonuna kadar kiraların ödenmesi için ihtar keşide edildiği halde yasal sürede ödenmediğinden davalının temerrüde düştüğünü belirterek temerrüt nedeniyle tahliye ve kira alacağının tahsilini istemiştir. Davalılar davaya cevap vermemişlerdir.

Kiracı aleyhine düzenleme yasağı başlıklı 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanununun 346.maddesinde.

Kiracı aleyhine düzenleme yasağı başlıklı 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanununun 346.maddesinde; kiracıya kira bedeli ve yan giderler dışında başka bir ödeme yükümlülüğü getirilemeyeceği, özellikle kira bedelinin zamanında ödenmemesi halinde ceza koşulu ödeneceğine veya sonraki kira bedellerinin muaccel olacağına ilişkin anlaşmaların geçersiz olduğu, 6101 Sayılı Türk Borçlar Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun Geçmişe etkili olma başlıklı 2.maddesinde.

Türk Borçlar Kanununun kamu düzenine ve genel ahlaka ilişkin kurallarının gerçekleştikleri tarihe bakılmaksızın bütün fiil ve işlemlere uygulanacağı, aynı kanunun görülmekte olan davalara ilişkin uygulama başlıklı 7.maddesinde de.

Türk Borçlar Kanununun kamu düzenine ve genel ahlaka ilişkin kuralları ile geçici ödemelere ilişkin 76'ncı, faize ilişkin 88'nci, temerrüt faizine ilişkin 120'nci ve aşırı ifa güçlüğüne ilişkin 138'nci maddesinin görülmekte olan davalara da uygulanacağı hüküm altına alınmıştır. Kiracıyı koruma amacıyla getirilen TBK.nun 346.maddesindeki bu yasal düzenlemenin kamu düzenine ilişkin olduğu kuşkusuzdur.

Bununla birlikte 6217 Sayılı Yasanın geçici 2.maddesinde değişiklik yapan 6353 Sayılı Yasanın 53.maddesine göre; kiracının Türk Ticaret Kanunun'da tacir olarak sayılan kişiler ile özel hukuk ve kamu hukuku tüzel kişileri olduğu işyeri kiralarında 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanununun 323, 325, 331, 340, 343, 344, 346 ve 354'ncü maddelerinin 1.7.2012 tarihinden itibaren 8 yıl süreyle uygulanamayacağı, bu halde kira sözleşmelerinde bu maddelerde belirtilmiş olan konulara ilişkin olarak sözleşme serbestisi gereği kira sözleşmesi hükümlerinin tatbik olunacağı da öngörülmektedir.

Taraflar arasında düzenlenen 05/01/2012 başlangıç tarihli ve bir yıl süreli kira sözleşmesi konusunda taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Kiralananın lokanta işyeri olarak kiralandığı anlaşılmaktadır.

Davacı 2012 yılı Haziran, Temmuz ayları kirası ödenmediğinden ve sözleşmenin 4. maddesindeki muacceliyet şartı gereğince dönem sonuna kadar olan kira bedelleri toplamı 42.000 TL alacaktan davalının yapmış olduğu 6.992,00 TL'nin mahsubu ile 35.008,00 TL'nin tahsilini istemiştir.

Sözleşmenin özel şartlarının 4.maddesinde "bir kira ödenmediği takdirde gelecek kiraların muaccel olacağı" koşuluna yer verildiği görülmekte ise de;dosya kapsamından kiracının TTK.nu kapsamında tacir olup olmadığı anlaşılamamaktadır.

Bu durumda mahkemece kiracının tacir olup olmadığı araştırılarak, tacir olması durumunda hakkında TBK.nun 346.maddesinin 01.07.2012 tarihinden itibaren sekiz yıl süre ile uygulanamayacağı gözetilmeli, tacir olmadığının anlaşılması halinde ise; yeni yasal düzenleme karşısında bu koşulun davalı kiracı yönünden geçersiz hale geldiği kabul edilerek değerlendirmenin dava tarihi itibariyle ödenmemiş muaccel kira alacağına göre yapılması gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Hüküm bu nedenlerle bozulmalıdır.