Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2014/2736 K.2014/12628

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı itirazın iptali davasına dair karar, davacı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü. Dava kira alacağının tahsili amacıyla yapılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece, davalının kiralananı tahliye ettiğinden bahisle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı alacaklı, davalı ile aralarında yapılan 08.10.2006 başlangıç tarihli ve bir yıl süreli kira sözleşmesine dayanarak 2010 yılı Mart-Eylül ayları arası 7 aylık birikmiş kira alacağı aylık 820 TL’den toplamı 5.740 TL'nin tahsili amacıyla 27.09.2010 tarihinde takip başlatmıştır. Ödeme emrinin tebliği üzerine davalı kiracı yaptığı itirazında borcu olmadığını, taşınmazı 05.03.2010 tarihinde tahliye ettiğini bildirmiştir.

Bu itiraz üzerine davacı seçimlik hakkını kullanarak genel mahkemeye başvurmak suretiyle itirazın iptali isteminde bulunmuş, mahkemece taşınmazın tahliye edildiğinin ve anahtarların site görevlisine teslim edildiğinin davacı tarafından 2 ay sonra öğrenildiği ve 2 aylık makul süre kirası ile davalının sorumlu olduğundan bahisle 4 aylık kira bedeli 3280 TL yönünden itirazın iptaline karar verilmiştir.

Kiralananın tahliye edildiğinin (kiracının kiralananı iade borcunu yerine getirdiğinin) kabul edilebilmesi için, kiralananın fiilen boşaltılması yeterli değildir. Anahtarın da kiralayana teslim edilmesi gerekir. Kiracının bildirdiği tahliye tarihinin kiralayan tarafından kabul edilmemesi; başka bir ifadeyle, tahliye tarihinin taraflar arasında çekişmeli olması halinde; kiralananın fiilen boşaltıldığını ve anahtarın teslim edildiğini, böylece kira ilişkisinin kendisince ileri sürülen tarihte hukuken sona erdirildiğini kanıtlama yükümlülüğü, kiracıya aittir. Kiracı, kiralananı kendisinin ileri sürdüğü tarihte tahliye ettiğini ispatlayamazsa, kiralayanın bildirdiği tahliye tarihine itibar olunmalıdır.

Anahtarın kiralayana teslimi, hukuki işlemin içerisinde yer alan bir maddi vakıa olmakla birlikte, sözleşmenin feshine yönelik bir hukuki sonuç doğurduğundan, bunun ne şekilde ispat edileceği hususu, yıllık kira bedelinin tutarı esas alınmak suretiyle, 1.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK'nın 200 ve 201.maddeleri çerçevesinde değerlendirilmelidir.

Eş söyleyişle, yıllık kira bedelinin tutarı senetle ispat sınırının üzerindeyse ve kiralayanın açık muvafakati yoksa bu yön kiracı tarafından ancak yazılı delille ispatlanabilir; tanık dinlenemez. Kiralayan anahtarı almaktan kaçınırsa, kiracının yapması gereken, mahkemeden bu yolda tevdi mahalli tayinini isteyip, tayin edilecek yere anahtarı teslim etmek ve durumu kiralayana bildirmektir.

Kiracının kiralananı iade borcu, ancak bu şekilde, durumun kiralayana bildirildiği tarihte son bulur. Aksi takdirde, kiracının kira parasını ödemek de dahil olmak üzere, sözleşmeden kaynaklanan yükümlülükleri devam eder.

Taraflar arasında uyuşmazlık konusu olmayan 08.10.2006 başlangıç tarihli kira sözleşmesi ile kiralanan meskenin davalı tarafça 05.03.2010 tarihinde tahliye edildiği iddia edilmiş, davacı kiralayan tarafından yasal anahtar teslimi yapılmadığı gerekçesiyle bu tarihe karşı çıkılmıştır. Mahkemece her ne kadar anahtarların site görevlisine teslim edildiğini davacının öğrendiği tarih dikkate alınarak davanın kısmen reddine karar verilmiş ise de, davalı kiracının yasal anahtar teslimini kanıtlayamadığının kabulü gerekir. Davalı kiracı yasal anahtar teslimini kanıtlayamadığına göre takip konusu dönem kirasından da sorumludur. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçeyle reddine karar verilmesi doğru değildir.

Hüküm bu nedenlerle bozulmalıdır.