Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2014/4972 K.2014/14458

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı alacak ve tazminat davasına dair karar, davacı-karşı davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü. Asıl dava kiraya veren tarafından açılan hor kullanma nedeniyle kiralanana verilen hasar bedelinin tazmini, Karşı dava, kiracı tarafından açılan kiralanana yapılan imalatların tazmini ve depozitonun iadesi istemlerine ilişkindir. Mahkemece asıl dava ve karşılık davanın kısmen kabulüne karar verilmiş hüküm davacı-karşı davalı tarafından temyiz edilmiştir

Asıl davada, davacı kiraya veren, davalının 01/03/2005 başlangıç tarihli bir yıl süreli kira sözleşmesi ile kiracısı olduğunu, taşınmazı 30.03.2009 tarihinde tahliye ettiğini, tahliyesi sırasında taşınmaza zarar vererek harabe şekilde teslim ettiğini, taşınmazda delil tespiti ile hasar tespiti yapıldığını, belirterek tespit edilen 70.800,00 TL'nin tazminine karar verilmesini istemiştir.

Davalı-karşı davacı vekili cevap ve karşı dava dilekçesinde taşınmazın 01.03.2005 tarihli kira sözleşmesi ile kaba inşaat olarak kiralandığını, yapılan imalatların kira bedelinden düşülmesinin kararlaştırılmasına rağmen davacının yapılan imalatların kira bedelinden mahsubuna yanaşmadığını ve sözleşmede kararlaştırılan kira bedellerini ödemek zorunda kaldığını, bu nedenle müvekkilinin sözleşme sonunda kiralananın iç kısmında yaptığı imalatları kaldırarak taşınmazı eski haline getirerek teslim ettiğini, belirterek asıl davanın reddine,

karşı dava yönünden ise müvekkilinin kaba inşaat olarak kiraladığını ve taşınmazda faydalı imalatlarda bulunduğunu ayrıca davacı-karşı davalıya 3.000,00 TL depozito ödediği halde sözleşme gereğince sözleşme sonunda TEFE oranında arttırılarak teslimi gerektiği halde teslim edilmediğini belirterek fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 4000,00 TL kiralanana yaptığı imalatlar nedeniyle tazminat, 1.000,00 TL da depozito bedeli olmak üzere 5.000,00 TL nin Davacı-karşı davalından tahsilini, 09.04.2013 tarihli ıslah dilekçesi ile de dava miktarını artırarak depozito bedelinin 4.114,50 TL olarak,

kiralananda yapılan imalat bedellerinin ise 39.570,01 TL olarak tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, alınan bilirkişi raporu doğrultusunda asıl davanın kısmen kabulü ile 22.585,00 TL.nin dava tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile davalı-karşı davacından tahsili ile davacı-karşı davalıya ödenmesine; karşı davada ise davanın kısmen kabulü ile depozito ve imalat bedelinden 5000,00 TL nin karşı dava tarihinden itibaren, 47.685,21 TL sinin ıslah tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile tahsiline karar verilmiştir.

1-)Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına ve takdirde de bir isabetsizlik bulunmamasına, göre davacı-karşı davalının asıl davaya yönelik temyiz itirazlarının tümü ve karşı davaya yönelik aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-) Davacı-karşı davalının karşı davada yapılan tazminat hesabına yönelik temyiz itirazlarına gelince; Karşı Davacı, kaba inşaat olarak 01.03.2005 tarihli sözleşme gereğince kiraladığı taşınmaza tarafından yapılan imalatların, kira bedelinden düşülmesi kararlaştırıldığı halde karşı davalının buna yanaşmaması nedeniyle kiralanana kendisi tarafından yapılan imalat bedellerini talep etmiştir. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda, kiralananın tahliyesi sırasında sökülüp götürülen, yıkılan ve hasar verilen imalatlar mahsup edilerek, kiralananda bırakılan imalatların dava tarihi itibariyle değerlerinin 43.570,00 TL olduğu belirtilmiştir.

Karşı Davacının taşınmazı 01.03.2005 tarihinde kiralayıp 30.03.2009 tarihinde tahliye ettiği uyuşmazlık konusu değildir.

Hemen belirtmek gerekir ki, kira sözleşmesinde kiralananın kaba inşaat olarak kiraya verildiği ve sözleşmede sayılan eksikliklerin kiracı tarafından yapılacağı ve bedelinin kira bedelinden mahsup edileceği kararlaştırıldığından, karşı davalı kiraya veren de imalat bedellerinin kira bedelinden mahsup edildiğini, kiracı tarafından sunulan ödeme belgelerinin aksini kanıtlayamadığından, karşı davacı, dava konusu mecura yaptığı imalatları kiralayanın muvafakatı ile yaptığından, taraflar arasındaki sözleşme hükümleri çerçevesinde, imalatların yapıldığı tarihteki değerlerini isteme hakkına sahiptir.

Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda dava tarihindeki imalat bedelleri nazara alınarak hesaplama yapıldığından bilirkişi raporu hüküm vermeye yeterli değildir. Mahkemece imalatların yapıldığı tarih belirlenerek akabinde bilirkişiden imalatların yapıldığı tarihteki değerleri sorularak tespit edilmeli ve imalatların bir kısmının kırılarak, yıkılarak veyahut sökülerek ortadan kaldırıldığı da nazara alınarak hasıl olacak sonuca uygun bir karar verilmelidir.

Mahkemenin değinilen bu hususları göz ardı ederek yazılı şekilde hüküm kurmuş olması doğru değildir.

Kabule göre ise; Karşı davacının ıslah sonucunda talep ettiği toplam depozito ve tazminat talebi 47.685,21 TL olmasına rağmen, mahkemece talebi aşar şekilde toplam 52.685,21 TL nin davacı-karşı davalıdan tahsiline karar verilmesi de usul ve yasaya aykırıdr. Hüküm bu nedenlerle bozulmalıdır.