Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2014/5964 K.2014/7582

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı kira bedelinin tespiti davasına dair karar, davacı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava kira parasının tespiti istemine ilişkin olup mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, davalının 01.12.2011 başlangıç tarihli ve 15.05.2011 başlangıç tarihli iki ayrı sözleşme uyarınca kiracı olduğunu belirterek birinci sözleşmeye konu kiralananın kira parasının 01.12.2013 tarihinden geçerli olmak üzere aylık 1.500 TL ve ikinci sözleşmeye konu kiralananın kira parasının 15.05.2013 tarihinden geçerli olmak üzere aylık 2.000 TL’ye yükseltilerek tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkemece davaya konu dönemin endeks dönemi ve endekse göre artış yapılması gerektiğinden bahisle 01.12.2011 tarihli sözleşmede aylık kira bedelinin 443,37 TL, 15.05.2011 tarihli sözleşmedeki aylık kira bedelinin 714,62 TL olarak tespitine karar verilmiştir.

Tarafların kira ilişkisinin başlangıcında her türlü etken dışında ve serbest iradeleri ile yaptıkları kira sözleşmesinde belirledikleri kira parasının aksi iddia edilip kanıtlanmadıkça dönemin olağan rayicine uygun olduğu kabul edilmelidir. Şartlar değişmediği ve özel gelişmelerin varlığı iddia ve ispat edilmedikçe kira sözleşmesinde olağan rayice uygun olarak kararlaştırılan kira parasına ilk yıl için sözleşmedeki artış şartı, takip eden iki yıl ise Üretici Fiyat Endeksindeki artışın uygulanması suretiyle bulunacak kira parasının o dönemin hak ve nesafet kurallarına uygun ve aşırı olmayan bir kira parası olduğu ilke olarak kabul edilmeli ve ona göre uygulama yapılmalıdır. Bundan sonra ise hak ve nesafet ilkeleri uygulanarak kira parası tespit edilmelidir.

Somut olayda davalı vekili cevap dilekçesinde; "davacının asıl amacı yıllardır aynı adreste kiracı olan müvekkili tahliyeye zorlamaktır" demek suretiyle davalının kiracılığının eskiye dayalı olduğunu kabul etmiştir. Bu durum karşısında mahkemece kira ilişkisinin hangi tarihte başladığının tespiti ile davalının eski kiracılığı söz konusu ve kiracılık ilişkisi başlayalı üç yıl dolmuş ise hak ve nesafet uygulamasına göre, aksi halde endeks uygulaması suretiyle kira parasının tespitine karar verilmelidir. Mahkemece davalının kiracılığının hangi tarihte başladığı araştırılmadan yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır