Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2014/8601 K.2014/14032

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı tazminat davasına dair kararın temyiz incelemesi duruşmalı olarak davalı F.. B.. tarafından süresi içinde istenilmekle gün tayin edilerek taraflara gönderilen davetiyelerin tebliğ edilmesi üzerine belli günde taraflardan gelen olmadı. Dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü. Uyuşmazlık, 16.000 TL kiralanan aracın bedeli ile 7500 TL kira bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulü ile 15.500 TL araç bedeli ile 5.307.75 TL kira parasının davalılardan tahsiline karar verilmesi üzerine, hüküm davalı F.. B.. tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, dava dilekçesi ile, müvekkilesinin kendisine ait NKA plakalı otomobilini davalı F.. B..'in işletmecisi olduğu rent a car firmasına aylık 600 TL bedelle kiraladığını, adı geçen davalının birkaç ay kira parasını ödedikten sonra otomobilini diğer davalı G.. K..'ın işlettiği G. Rent a Car isimli işletmesine kiraladığını, bu konuda davacının görüş ve onayını almadığını, davalı G. K.'ın da aracı 24.03.2010 tarihinde dört günlüğüne dava dışı O. S.

A.'a kiralamasına rağmen kira süresi sonunda aracın geri dönmediğini, bunun üzerine davacının C.

Başsavcılığı'na başvurduğunu, ancak aracın bugüne kadar bulunamadığını, davalıların da davacının mağduriyetini gidermediklerini, bu şekilde davacının hem otomobilinden, hem de getireceği kira parasından mahrum kaldığını belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla aracın piyasa değeri olan 16.000 TL'nin ve şimdiye kadar işlemiş kira bedeli olan 7.200 TL'nin tahsilini talep etmiştir.

Davalılar ayrı ayrı kendilerinin kiracı olmadıklarını belirterek, davanın reddine karar verilmesini savunmuşlardır.

Taraflar arasında yazılı kira sözleşmesi bulunmamaktadır. Davalı F.. B.., taraflar arasındaki kira ilişkisine karşı çıkmakla birlikte, 29.02.2012 tarihli cevap dilekçesinde aracın çalınmasından çok önce, davacının eşi M.Y.'nun aracı kiralamak için kendisine getirdiğini, kendisinin de bir hafta süreyle kiralayarak süre sonunda iade ettiğini, daha sonra yine M.

Y. otomobili aynı amaçla getirmiş ise de, yeterli aracı bulunduğundan kiralama istemini kabul etmediğini, bunun üzerine davacının eşinin aracı diğer davalıya kiraladığını belirtmiştir. Bu şekilde davalı F.. B.. başlangıçta taraflar arasında bir kiracılık ilişkisi olduğunu kabul etmektedir. Nitekim 25.01.2010 tarihinde araca kasko sigortası yaptırmış ise de, 04.05.2010 tarihinde ödemede bulunulmadığından davalı F.. B..'in isteği üzerine sigorta iptal edilmiştir.

Böylelikle taraflar arasında sözlü bir kira ilişkisi bulunduğuna göre, davalı F.. B..'in savunması doğrultusunda çalınma olayı öncesinde kiralananı teslim ettiğini, aracın kiracılığı döneminde çalınmadığını kanıtlaması gerekir. Bu hususta davalı F.. B.. yazılı bir delil sunamamakla birlikte cevap dilekçesinde “tüm yasal deliller” demek suretiyle yemin deliline de dayanmış olduğundan mahkemece davalı F..

B..'e çalınma olayı öncesinde dava konusu edilen otomobili davacıya iade ettiğine ilişkin davacıya yemin teklif etme hakkı hakkı hatırlatılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, adı geçen davalının kiracılık sıfatının devam edip etmediği saptanmadan araç ve kira bedelinden sorumlu tutulması doğru değildir.

Diğer yandan, davacı aylık kira bedelinin 600 TL olduğunu iddia ederek kira parası talebinde bulunmuştur. Her ne kadar mahkemece bilirkişilere hesaplattırılan kira bedelinin tahsiline karar verilmiş ise de, kira sözleşmesinin başlangıç tarihini, süresini, aylık kira miktarını, ödeme biçimini kanıtlama yükümlülüğü davacı kiralayana, kira parasının ödendiğini ispat külfeti de kiracıya aittir.

Taraflar arasında yazılı kira sözleşmesi bulunmadığından davacı aylık kira parasının iddia ettiği gibi 600 TL olduğuna ilişkin yazılı bir delil sunamamıştır. Alanya Ticaret ve Sanayi Odası 25.07.2012 tarihli yazısı ile aracın bildirilen özelliklerine göre aylık kira getirisinin 350-400 TL olduğunu bildirmiş, bilirkişi de 05.12.2012 tarihli raporunda aylık 350 TL üzerinden ödenmeyen kira parasını hesaplanmıştır.

Ancak ortada bir tespit değil eda davası bulunduğundan bilirkişi ya da mahkeme, tarafların yerine geçerek kira parasını belirleyemez.

Davacı aylık kira parası konusunda yazılı bir delil ibraz edemese de, davacı vekili dava dilekçesinde “ve sair hukuki deliller” demek suretiyle yemin deliline de dayanmış olduğundan mahkemece davacıya aylık kira miktarı konusunda davalıya yemin teklif etme hakkı hatırlatılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, Alanya Ticaret ve Sanayi Odası'nın yazısı ve bilirkişi raporuna göre kira alacağına hükmedilmesi de doğru değildir.

Hüküm bu nedenlerle bozulmalıdır.