Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2014/9772 K.2015/8332

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı itirazın iptali ve tazminat davasına dair karar, asıl davanın davacısı-birleşen davanın davalısı ile birleşen davanın davacısı-asıl davanın davalısı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Asıl dava, kira alacağının tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine, birleşen dava ise sözleşmenin haksız feshedilmesinden kaynaklanan 16.637,20 TL yoksun kalınan kâr kaybından kaynaklanan zarar ve 10.000 TL manevi zararın tazmini istemine ilişkindir. Mahkemece asıl davanın reddine, birleşen davada manevi tazminat isteminin reddine, 16.637,20 TL kâr kaybının tazminine karar verilmesi üzerine hüküm asıl davanın davacısı-birleşen davanın davalısı ile birleşen davanın davacısı-asıl davanın davalısı vekili tarafından ayrı ayrı temyiz edilmiştir.

1- Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına ve takdirde de bir isabetsizlik olmamasına göre temyiz eden birleşen davanın davacısı-asıl davanın davalısının tüm, asıl davanın davacısı-birleşen davanın davalısının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Birleşen davanın davalısı vekilinin kâr mahrumiyetine ilişkin temyiz itirazına gelince. Taraflar arasında 01.07.2012 başlangıç tarihli, üç yıl süreli kira sözleşmesi konusunda bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Sözleşmeye bağlılık ilkesi uyarınca taraflar akdettikleri sözleşmedeki hüküm ve koşullar ile bağlı olup kural olarak akdin süresinden önce feshi mümkün değildir. Aksi durumda haklı bir neden olmaksızın sözleşmeyi fesheden tarafın giderim yükümlülüğü doğar.

Kiraya verenin tek yanlı olarak akdi feshetmesi ve kiralanana el koyması bu kapsamda sözleşmenin ihlali niteliğindedir. Bu durumda davalı kiraya verenin tazminat sorumluluğu bulunmaktadır. TBK’nun 114/2 maddesi uyarınca haksız fiil sorumluluğuna ilişkin hükümler, kıyas yoluyla sözleşmeye aykırılık hallerinde de uygulanacaktır.

Bu nedenle davalının kira sözleşmesine aykırı davranmasıyla oluşan sorumlulukta tazminattan indirim yapılmasını düzenleyen TBK’nun 52.maddesinin uygulaması gerekir. Bu kapsamda davacı kiracı da akdin feshini müteakip kiracı olarak faaliyetini yürütebileceği yeni bir tarla bulma konusunda gerekli çabayı göstermek zorundadır.

Bunun bir sonucu olarak davacının aynı şart ve koşullarda kiracı olarak faaliyetini yürütebileceği, aynı nitelikli başka bir taşınmazı hangi sürede yeniden kiralayabileceği sürenin belirlenmesi, buna göre ekim sezonu da gözetilerek kazanç kaybı varsa bundan kiraya verenin sorumlu tutulması gerekir. Ne var ki, mahkemece alınan bilirkişi

kazanç kaybı hesaplandığından yukarıda belirtildiği üzere davacı kiracının aynı nitelikte başka bir taşınmazı ne kadar sürede kiralayabileceği belirlenip ekim ve hasat sezonu da gözetilerek zarar oluşup oluşmayacağı araştırılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.

Kabule göre de; Mahkemece, kâr kaybı yönünden tespit dosyasındaki bilirkişi raporu hükme esas alınarak ve bu rapora davacı kiralayan tarafından itiraz edilmediğinden bahisle hüküm kurulmuş ise de; tespit bilirkişisi raporuna itiraz edilmemesi bilirkişisi raporunun kabul edildiği anlamına gelmeyeceği düşünülmeden kiracının başvurusu üzerine tek yanlı olarak yaptırılan ve hüküm kurmaya elverişli ve yeterli görülmeyen tespit bilirkişisi raporuna göre karar verilmesi hatalı olduğu gibi, ayrıca, bilirkişi raporunda hesaplama yapılırken kira bedelinin masraf olarak düşülmemesi de doğru değildir.