Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2014/9929 K.2015/8599

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı alacak davasına dair karar, davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü. Dava, hasılat kirası sözleşmesine dayalı alacağın tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece ıslah talebi de dikkate alınarak davanın kabulüne karar verilmesi üzerine hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili tarafından açılan davada, davalının eski çalışanı olduğunu,. plakalı otobüsü 21.06.2004 tarihli kira sözleşmesi ile kiraya verdiğini, 19.11.2006 tarihinde de kira sözleşmesinin sonra erdiğini, davalının kira bedellerinin bir kısmını, trafik cezalarını, idari para cezalarını ödemediğini belirterek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 5.000,00 TL kira bedeli, 250 TL idari para cezaları ile trafik cezası, 500,00 TL motorlu taşıtlar vergisinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili 28.03.2014 harç tarihli ıslah dilekçesi ile davasını 8.541 TL ıslah ederek toplam 14.541 TL alacağın tahsilini istemiştir.

Davalı vekili savunmasında taraflar arasında bir kira ilişkisinin ve borcunun bulunmadığını, 25.02.2003 tarihinden itibaren davacı şirkette müvekkilinin şoför olarak çalıştığını, 19.11.2006 tarihine kadar hizmet akdi ile çalışmaya devam ettiğini, arada iş ilişkisi olduğunu savunmuş, ıslah talebinin 15.05.2014 tarihinde tebliğ edilmesi üzerine ise 23.05.2014 tarihli dilekçesi ile ıslah ile talep edilen alacağın zamanaşımına uğradığı itirazında bulunmuştur.

Mahkemece dava ve ıslah ile talep edilen alacağın zaman aşımı süresi içerisinde olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dava hasılat kira sözleşmesine dayalı ödenmeyen kira alacağı, sözleşme ile kiracıya ait olup kiraya veren tarafından ödenen MTV, trafik cezası ve İETT'nin verdiği cezalar olup zamanaşımı süresinin buna göre belirlenmesi gerekmektedir. Davalı, davacının ıslah işlemine karşı süresinde zamanaşımı definde bulunmuş, ıslah edilen bölüm yönünden davanın zamanaşımına uğradığını belirtmiştir.

Yargı kararları ve öğretide kısmi ıslahta dava edilmeyen alacak kesimi için, fazlaya ilişkin hakkın saklı tutulmuş olmasının zamanaşımını kesmeyeceği kabul edilmektedir (Prof. Dr. Baki Kuru Hukuk Muhakemeleri Usulü Altıncı Baskı Cilt: II sayfa: 1541 vd.). Kısmi dava açılması halinde zamanaşımı yalnız alacağın kısmi dava konusu yapılan miktarı için kesilir ( Y.HGK. 20.3.1968 gün ve 1968/9-210 E. ve 151 K., 3.7.2002 gün ve 2002/9-564 E. ve 572 K.sayılı ilamları ).

6098 sayılı TBK.nun 147/1.maddesi (818 sayılı BK.nun 126/1. maddesi) uyarınca kira alacaklarında zamanaşımı süresi 5 yıldır. Zamanaşımı alacağın muaccel olduğu tarihte işlemeye başlar (TBK 149.md.-BK 128.md.) Taraflar arasındaki akdi ilişki otobüs işletmesine dayalı hasılat kirası olup kira bedeli olarak aylık 3250 bilet bedelinin davacıya ait olacağı kararlaştırılmıştır.

Hükme esas bilirkişi raporuna göre kira alacağı 2004-2005-2006 yıllarından eksik ödenen 7.305 TL, yine 2004-2005-2006 yıllarında davacı tarafından İETT'ye ödenen 4.416 TL ceza, 2.653 TL MTV ve 166,20 TL trafik cezası olmak üzere toplam alacak 14.541,13 TL belirlenmiştir.

Davacı 11.07.2007 tarihinde açtığı dava ile fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 5.000 TL kira bedeli, 250 TL idari para cezası ve 500 TL MTV'nin tahsilini istemiş, bilirkişi raporu doğrultusunda 28.03.2014 tarihli ıslah dilekçesi ile toplam alacağını 7.305 TL kira alacağı, 4.416 TL İETT cezası, 2.653 TL MTV, 166,20 TL trafik cezası olarak belirtmiştir.

O halde mahkemece ıslah ile artırılan alacak yönünden zamanaşımı savunmasının değerlendirilerek, İETT tarafından verilen ceza ile trafik cezasının TBK 147 uyarınca dönemsel bir alacak olmadığı, sözleşmeden kaynaklanan alacak olduğu ve dolayısıyla bu alacaklar yönünden zamanaşımı süresinin 10 yıl olduğu dikkate alınarak yukarıda açıklanan ilkeler ışığında bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm tesisi hatalı olmuştur.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.

KARŞI OY YAZISI

Dosya kapsamına, toplanan delillere, bozma gereklerine uygun şekilde karar verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde de bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna ve bozma gereklerine uygun olan hükmün onanması görüşünde olduğumdan sayın çoğunluğun görüşüne katılamıyorum. 15.10.2015