Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2015/512 K.2015/10571

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı itirazın iptali ve alacak davasına dair karar, davalı-karşı davacı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Asıl dava, faydalı imalat bedelinin tazmini için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali ve kiralananın mühürlenmesinden dolayı kiracı tarafından yapılması gereken işlerin başka firmaya yaptırılmasından dolayı uğranılan zararın tazmini, karşı dava, kira alacağı, erken tahliye nedeniyle makul süre kira bedelinin tazmini ve hor kullanma tazminatı istemine ilişkindir.

Mahkemece, asıl davanın kısmen kabulü ile 28.107,87 TL alacak üzerinden itirazın iptaline, karşı davanın kısmen kabulü ile 24.000,00 TL kira alacağının dava tarihi olan 16/01/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, erken tahliye nedeniyle makul süre kira bedelinin tazmini ve hor kullanma tazminatı taleplerinin reddine karar verilmiş, hüküm davalı/karşı davacılar vekili tarafından asıl davada itirazın iptali, karşı davada makul süre kira bedeli ve hor kullanma tazminatına yönelik temyiz edilmiştir.

Davacı/karşı davalı vekili dava dilekçesinde.

Müvekkilinin kiracı olduğunu kiralananı dört yıllığına kiraladığını, taşınmazın kiralandığı tarihte kullanılamayacak halde ve harap vaziyette iken sözleşme gereği mecurun müvekkili şirket tarafından kullanılabilir duruma getirilmek üzere tamirat, tadilat ve ilaveler yapıldığını, 47.000,00 TL alacağın tahsili için takip başlatıldığını davalıların takibe haksız yere itiraz ettiklerini belirterek itirazın iptaline, davalıların %40 tazminata mahkum edilmesine,

mecurun süresinden önce tahliye edilmek zorunda kalınmasından ve mühürlenmesinden ötürü iştigal konusu işlerini başka firmalara yaptırmak zorunda kalmasından dolayı uğranılan 58.480,80 TL'si tutarındaki zararın yasal faizi ile birlikte davalı-karşı davacılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiştir. Davalı/karşı davacı vekili dava dilekçesinde; ..Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ..

D.İş dosyasının keşif incelemesi sonucunda tespit edilen 6.300,00 TL özensiz kullanma ve sözleşme şartlarına aykırı tadilat nedeni ile oluşan zarar bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacı karşı davalıdan alınarak müvekkillerine verilmesini ve taşınmazın onarılarak aynı koşullarla yeniden kiraya verilmesi için geçecek 2,5 aylık süre için tahakkuk edecek 7.500,00 TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacı-karşı davalıdan tahsiline,

2011 yılı Şubat ayı ila Eylül arasına ait 24.000,00 TL kira alacağının ödenmesi gerektiği tarihten itibaren aylık %3 faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiş asıl davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece,asıl davanın kısmen kabulü ile 28.107,87 TL alacak üzerinden itirazın iptaline, karşı davanın kısmen kabulü ile 24.000,00 TL kira alacağının dava tarihi olan 16/01/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, erken tahliye nedeniyle makul süre kira bedelinin tazmini ve hor kullanma tazminatı taleplerinin reddine karar verilmiştir.

1- Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına ve takdirde de bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı/karşı davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davalı/karşı davacılar vekilinin asıl dava yönünden temyiz itirazlarına gelince. Taraflar arasında 01.01.2009 başlangıç tarihli ve dört yıl süreli kira sözleşmesinin varlığı hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Kiralananın anahtarları 30.09.2011 tarihli tutanak ile kiraya verene teslim edilmiştir.

Kira sözleşmesinin 13. maddesinde sayılan ve kiralananda kiracı tarafından yapılacak işler; kiralananın çatısının onarılması, deponun zemininin vakum beton yapılması, idari binanın kullanılabilir duruma getirilmesi olarak kararlaştırılmıştır. Kiracı kiralanana yaptığı faydalı imalatları mahkeme aracılığıyla tespit ettirmiş, tespit raporunda 47.000, 00 TL imalat bedeli bulunduğu tespit edilmiştir.

Mahkemece mahallinde keşif yapılarak alınan 25.09.2013 tarihli bilirkişi raporu, tespit bilirkişisinin raporu esas alınarak hazırlanmış ve kira sözleşmesinin 13. maddesine göre yapılan işler bedelinin 19.500,00 TL, kira sözleşmesinde öngörülmeyen faydalı ve zorunlu imalat bedelinin ise 27.500,00 TL olduğu, kiralananın kira sözleşmesinin gereğince 1460 gün kullanılması gerekirken 999 gün kullanıldığı,

457 gün kullanılmadığı belirtilmiş ayrıca kira sözleşmesinde öngörülmeyen faydalı ve zorunlu imalat bedeli olan 27.500,00 TL'nin tamamından kiraya verenin sorumlu olamayacağı kira süresinin, kiralananın kullanılmadığı süre ile orantılanması suretiyle bulunan 8.607,87 TL faydalı ve zorunlu imalat bedelinden kiraya verenin sorumlu olduğu kabul edilerek toplam 28.107,87 TL faydalı imalat bedelinin tazminine karar verilmiştir.

Mahkemece kira sözleşmesi 13. maddesinde kararlaştırılan ve bilirkişice hesap edilen 19.500,00 TL bedele de anılan orantılama yapılmak suretiyle karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde fazla tazminata karar verilmesi doğru değildir.

3-Davalı/karşı davacılar vekilinin karşı dava hor kullanma tazminatına yönelik temyiz itirazlarına gelince. Kiralananın tahliye edildiğinin (kiracının kiralananı iade borcunu yerine getirdiğinin) kabul edilebilmesi için, kiralananın fiilen boşaltılması yeterli değildir; anahtarın da kiralayana teslim edilmesi gerekir. Kiralanana ait anahtarlar 30.09.2011 tarihinde teslim edilerek, kiralanan kiraya verene iade edilmiştir.

Kiraya veren hor kullanma bedelinin tespiti için 18.11.2011 tarihinde mahkemeye başvurmuş, 21.11.2011 tarihinde de tespit yapılmıştır. Kiralananın tahliye tarihinden sonra makul süre içinde tespit yaptırıldığının kabulü gerekir.

Bu nedenle ..Sulh Hukuk Mahkemesinin .. değişik iş sayılı tespit bilirkişi raporu hor kullanımı belgelendirecek nitelikte delil kabul edilerek alınacak yeni bir bilirkişi raporu ile hor kullanma tazminatı tespit edilmesi gerekirken yazılı şekilde davalının taşınmaza zarar verdiğine dair belge bulunmadığından hor kullanma tazminatı talebinin reddine karar verilmesi doğru değildir.

4-Davalı/karşı davacılar vekilinin karşı dava kira alacağına yönelik temyiz itirazlarına gelince; Davalı/karşı davacılar karşı dava dilekçesinde; 2011 yılı Şubat ayı ila Eylül arasına ait 24.000,00 TL kira alacağının ödenmesi gerektiği tarihten itibaren %3 faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmişlerdir. Kira sözleşmesi 8. maddesinde ödenmesi gereken kira bedeli için aylık %3 temerrüt faizi ödemeyi kiracının taahhüt ettiği kararlaştırılmış olup bu şart tarafları bağlar. Mahkemece kira sözleşmesi 8. maddesinde düzenlenen faiz oranı dikkate alınarak hüküm kurulması gerekirken 24.000,00 TL kira alacağının dava tarihi olan 16/01/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesi doğru değildir.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.