Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2015/6902 K.2015/10696

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı kira bedelinin tespiti davasına dair karar, davacı tarafından süresi içinde duruşmalı olarak temyiz edilmiş ancak nitelik itibariyle duruşmaya tabi olmadığından duruşma isteminin reddine karar verildikten sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava, kira bedelinin tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı dava dilekçesinde, 11.01.1996 başlangıç tarihli bir yıl süreli kira sözleşmesi uyarınca davalının aylık net 900.00 TL kira ödediğini belirterek 11.01.2014 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere kira bedelinin aylık bürüt 12.500TL(net 10000TL) olarak tespitine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı cevap dilekçesiyle, davacının Türk Borçlar Kanunu 345. maddesi uyarınca 11.01.2014 öncesinde ihtarda bulunmadığını, tespit kararının 11.01.2015 tarihinden geçerli olacağını belirterek haksız ve yersiz davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, kira sözleşmesinde artış hükmünün bulunmadığı, davacı tarafından ihtarda bulunulmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TBK.nın 345.maddesinde; “Kira bedelinin belirlenmesine ilişkin dava her zaman açılabilir. Ancak, bu dava, yeni dönemin başlangıcından en geç otuz gün önceki bir tarihte açıldığı ya da kiraya veren tarafından bu süre içinde kira bedelinin artırılacağına ilişkin olarak kiracıya yazılı bildirimde bulunulmuş olması koşuluyla, izleyen yeni kira dönemi sonuna kadar açıldığı takdirde, mahkemece belirlenecek kira bedeli, bu yeni kira döneminin başlangıcından itibaren kiracıyı bağlar.

Sözleşmede yeni kira döneminde kira bedelinin artırılacağına ilişkin bir hüküm varsa, yeni kira döneminin sonuna kadar açılacak davada mahkemece belirlenecek kira bedeli de, bu yeni dönemin başlangıcından itibaren geçerli olur.” hükmüne yer verilmiştir. 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe girmiş olup, TBK.nın 345.maddesi bu tarihten sonra açılacak kira bedelinin tespiti istemlerinde uygulanır.

Olayımıza gelince. Taraflar arasında 11.01.1996 başlangıç tarihli, aylık 1435 ... Markı bedelli ve 1 yıl süreli kira sözleşmesine ilişkin uyuşmazlık bulunmamaktadır. Kira sözleşmesinin 3. maddesinde. “Kiracı, müteakip yıllarda kiracılığını devam ettirmek isterse her dönem 1435 ... Markının serbest piyasa mark satış değeri ile doğacak sonuç o dönem TL olarak kira değeri olarak saptanacağını kiracı kabul eder.” şeklinde hükme yer verilmiştir.

Sözleşmenin düzenlendiği tarihte döviz fiyatlarındaki yüksek artış oranı gözetildiğinde, yapılan bu düzenlemenin artış hükmü niteliğinde olduğunun kabulünü gerektirir. Bu itibarla açılan dava süresindedir. Mahkemece işin esasına girilerek oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi doğru değildir.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.