Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2021/1026 K.2021/1353

Taraflar arasındaki alacak davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik verilen hüküm davacı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı müflis şirket ve iflas idaresi vekili avukat ... ve şirket yetkilisi ... ile davalı vekili avukat ...'ın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak, tazminat, geçici kabul ve kesin kabulün mahkeme marifetiyle yapılarak sözleşmenin tasfiyesi, teminat mektuplarının iadesi talebinden ibarettir. Mahkemece Dairemizin bozma ilâmına uyularak davanın reddine dair verilen karar, davacı vekili tarafından yasal süresi içerisinde temyiz edilmiştir.

Mahkemece daha önce verilen davanın reddine dair kararı davacı vekilinin temyiz etmesi üzerine Yargıtay Kapatılan 15. Hukuk Dairesi’nin 05.02.2014 tarih, 2013/6385 Esas ve 2014/715 Karar sayılı ilamıyla tespit raporları ile mahkemece alınan bilirkişi raporları arasında çelişki bulunduğundan çelişkiyi giderecek şekilde ek rapor alınması, otomasyondaki arızanın kullanım sonucu ortaya çıkıp çıkmayacağı da değerlendirilmek suretiyle işin geçici kabule hazır olup olmadığının tespit edilmesi, geçici kabule hazır ise işin esasına girilerek davacının yapılan ödemelerinde düşülmesinden sonra alacaklı olup olmadığının belirlenmesi gerektiğine işaret edilmiş ve mahkemece yapılan yargılamanın 16.04.2015 tarihli oturumunda bozma ilâmına uyulmasına karar verilmiştir.

Bozmadan sonra alınan raporda dosya üzerinden inceleme yapılmış, gecici kabul komisyonunun yapmış olduğu eksik işler listeleri incelenmiş, davacı şirketin eksikliklerin giderildiğini bildirmesi üzerine yapılan yeni incelemede de eksikler olduğu yönünde rapor tutulduğu ve geçici kabulün yapılmadığı anlaşılmıştır.

Ankara 1. Sulh Hukuk Mahkemesi 2007/377 D.İş sayılı dosyasındaki tespitte yapılan keşif incelemesinde yapım işlerinin %95oranında tamamlandığı ve binanın geçici kabule engel teşkil edecek bir husus bulunmadığı yönünde görüş bildirilmiş olmakla birlikte, 04/12/2009 tarihli kök raporda ve 21/10/2010 tarihli ek raporda da tespit edildiği üzere, tespit raporunda mekanik işler konusunda yeterli inceleme yapılmadığı görüş ve kanaati ile yerinde keşif yapılarak düzenlenen 04/12/2009 tarihli kök raporda ve 21/10/2010 tarihli ek raporlarında tespit edilen eksikliklerin bilirkişi heyetince de giderilmediği değerlendirilmiş, mekanik,

elektrik ve inşaat işlerindeki eksiklik ve kusurlar sebebi ile binanın işgal tarihi itibariyle geçici kabule uygun olmadığı görüş ve kanaatleri sunulmuş, itirazlar üzerine alınan ek raporda, “binanın işgal tarihi üzerinden yaklaşık olarak 12 yıl geçmiş olduğundan dolayı kullanımdan kaynaklı yıpranma ve hasarların meydana gelebileceği gibi diğer taraftan eksikliklerin giderilmesi amacıyla idare tarafından da yapılan işler olduğu anlaşıldığından ihtilaf konusu hususların çözülmesi konusunda yerinde incelenerek tespit edilebilecek bir husus bulunmadığı,

binanın işgal tarihi itibariyle bulunan inşaat, mekanik, elektrik ve otomasyon işlerindeki eksik ve kusurlu imalatlar bulunduğu ve yapılan değerlendirmede bu eksik ve kusurların binanın işgal tarihi itibariyle geçici kabulüne engel teşkil ettiği kanaatine varılmıştır. Mahkemece bilirkişi raporu esas alınarak davanın reddine karar verilmiştir. Verilen karar davacı tarafça temyiz edilmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma ilamı gereğince inceleme yapılıp hüküm verilmiş olmasına delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı vekilinin yerinde bulunmayan aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Davacı vekili davalı şirket ile davalı kurum arasında hizmet binası inşa edilmesi için 19.02.2001 tarihli eser sözleşme imzalandığı, sözleşme hükümlerinin yüklenici şirket tarafından yerine getirilerek, binanın davalının kullanımına sunulduğu, 31.03.2006 tarihinden itibaren davalı İdarenin hizmetlerini bu binada sürdürdüğü, ancak sözleşmenin geçici kabul başlıklı 23. maddesi ve Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi'nin 41. maddesine aykırı olarak binanın geçici kabulünü yapmadığı, davalı tarafından davaya konu binaya yerleşilerek kullanılmasına rağmen kusurlu işlerin bulunduğundan bahisle, geçici kabulün yapılması talebinin reddedildiği,

BK'nın 360. maddesine göre eserdeki kusur veya sözleşmeye aykırılık önemli değilse eseri kabulden kaçınma yerine işsahibinin ya kusurların düzeltilmesini veya eser bedelinin indirilmesini talep edebileceği, davalının tutumunun bu maddeye de aykırı olduğu, geçici kabulün yapılmamasının hukuka aykırı olduğunun tespiti, geçici kabul vs. kesin hesap ve kesin kabulün mahkeme tarafından yapılması, bakım sözleşmeleri sarf malzemeleri nedeniyle uğranılan maddi zarara karşılık fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere 5.000,00 TL maddi tazminatın 05/04/2006 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacıya ödenmesi,

hakediş bedelinden doğan ve ödenmeyen bakiye alacaktan 5.000,00 TL'nin 36/ek hakedişin sözleşmeye göre ödenmesi gereken tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacıya ödenmesi, sözleşme gereğince davalıya tevdi edilen ve halen davalı uhdesinde bulunan banka teminat mektuplarının davacıya iadesi, davalının kusuru nedeniyle ödenen komisyon masrafından fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 5.000,00 TL komisyon tutarının fiilen ödendiği tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacıya ödenmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece geçici kabul yapılamayacağından davanın reddine karar verilmiş ise de; 6100 sayılı HMK'nın 33. maddesi gereğince hakim Türk Hukukunu re'sen uygulayacağından, maddi vakıaları ileri sürüp kanıtlamak taraflara, hukuki nitelendirme hakime aittir. Davacı tarafça tasfiye kesin hesabı çıkarılması talep edilmiştir.

Davacı yüklenici şirketin 30/06/2006 günlü geçici kabul talebi, davalı iş sahibi tarafından oluşturulan geciçi kabul komisyonu tarafından tespit edilen eksik kusurlu işler nedeni ile reddedilmiş, davacıya 17/09/2006 tarihine kadar eksiklikleri tamamlaması için süre verilmiştir. 15/09/2006 tarihinde davacı tarafça yeniden talepte bulunulmuş, 17/10/2006 tarihli tutanak ile tespit edilen eksik ve kusurlu işler nedeni ile geçici kabul yapılamadığı belirtilmiştir. Dava tarihine kadar birçok kez test ve inceleme yapılmış, raporlar alınmış ise de yapılan çalışmalardan ve karşılıklı yazışmalardan bir sonuç alınamayarak işin geçici ve kesin kabulleri yapılmamış, kesin hesabı da çıkarılmamıştır.

O halde mahkemece yapılacak işlem; sözleşme ve eki Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi hükümleri çerçevesinde, sözleşme ayakta olup yapılan tüm işlerin yüklenici tarafından yapılmış olduğu karine sayılarak, mevcut haliyle işin tasfiye kesin hesabının çıkartılması için davalı iş sahibine uygun süre vermek, çıkarılan kesin hesabın yükleniciye tebliğ edilmesi, yüklenicinin kesin hesaba itirazı halinde itiraz dilekçesini de ekleyerek kesin hesap evraklarının mahkemeye gönderilmesi,

çıkarılan kesin hesaba yüklenici tarafından itiraz edilmemişse üzerinde uyuşulan kesin hesap sonuçlarına göre uyuşmazlığı karara bağlamak, çıkarılan kesin hesaba yüklenici tarafından itiraz edilmişse bilirkişi kurulundan ek rapor alarak itiraz konularını değerlendirmek ve bilirkişilerce itirazlar değerlendirilmek suretiyle tarafların üzerinde uyuştuğu konuları belirlemek, uyuşmazlık olan konularda ise bilirkişilerce belirlenen kesin hesap sonuçlarına göre talepleri tek tek değerlendirerek karara bağlamak ayrıca çıkarılan kesin hesap sonuçlarına göre aynı istemleri karara bağlamak,

teminat yönünden sözleşmenin 53. maddesinde yer alan teminatın iade koşullarını değerlendirmek, davacının diğer kalem alacak talepleri bakımından ise bakım işlemleri nedeni ile yapılan masrafların tahsili istemiş ise teslime kadar her türlü bakım ve onarımın yüklenici sorumluluğunda olacağından bu alacak kaleminin reddi ile davacının diğer talepleri hakkında yapılan inceleme sonucuna göre karar vermekten ibarettir.