Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2022/435 K.2023/1773

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve temyiz incelemesinden geçen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın davanın davalı ...Ş. yönünden kabulüne, davalı ... Mühendislik ve Müşavirlik A.Ş. yönünden reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ...Ş. vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 14.02.2023 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde davalı ...Ş. vekili Avukat ... ve davalı ... Mühendislik ve Müşavirlik A.Ş. vekili Avukat ... geldi. Davacı taraftan gelen olmadı. Duruşmalı temyiz talebinde bulunan davalı ...Ş. duruşma esnasında mürafa talebinden vazgeçtiğini beyan etmesi üzerine incelemenin dosya üzerinde karara bağlanması için uygun görülen Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; mülkiyeti davacı idareye ait Eryaman 3. Etap 17337 adada inşa olunan ve davalılardan... İnş...A.Ş’nin yüklenici, ...

Yapı....A.Ş’nin fenni kontrolü bulunduğu yapılardaki dairelerin müvekkilince üçüncü şahıslara satılarak teslim edildiğini, söz konusu işin yapılması için davalı yüklenici ile 20/09/1993 tarihinde sözleşme imzalandığını, işin geçici kabulünün 17/07/1995 tarihinde, kesin kabulünün ise 17/07/1996 tarihinde yapıldığını, teslimden bir müddet sonra imalattaki ayıplar nedeni ile binalarda hatalar çıkması sebebi ile Eryaman 3. Etap 17337 ada Toplu Yapı Yönetimi tarafından davacı idare aleyhine Ankara Batı Tüketici Mahkemesinde ayıpların tazmini için aleyhlerine dava açıldığını,

yapıdaki eksiklik ve ayıplardan imalatta gerekli özeni göstermeyen davalıların sorumlu olduğunu belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile ayıpların giderilmesi için gerekli olan 150.000,00 TL‘nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı yüklenici vekili cevap dilekçesinde özetle; ayıbı ihbar mükellefiyetine uymayan davacının müvekkilini ibra ettiğini, dava konusu konutların sözleşmeye uygun olarak tamamlanarak teslim edildiğini belirterek davanın reddini istemiştir. Davalı müşavir vekili cevap dilekçesinde özetle; diğer davalının sorumluluğundan dolayı müvekkilinden talepte bulunulamayacağını, dava konusu alacağın zamanaşımına uğradığını belirterek davanın reddini talep etmişti.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 14.04.2015 tarihli ve 2006/295 Esas, 2015/172 Karar sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulü ile 143.910,05 TL alacağın davalı yüklenici şirketten tahsiline, davalı ... Yapı...AŞ. aleyhine açılan davanın zamanaşımı nedeni ile reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı yüklenici vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 15. Hukuk Dairesinin 2018/552 Esas, 2018/3066 Karar ve 12.07.2018 tarihli kararı ile; davacı tarafından iddia edilen ayıpların gizli ayıplardan olup olmadığı, bu ayıpların ortaya çıkmasından itibaren dava açılması için gereken makul süre sonunda mahalli piyasa rayiçlerine göre bedeli konusunda gerekçeli ve denetime elverişli rapor alınıp, bu şekilde ayıpların niteliği ve giderim bedeli saptandıktan sonra sözleşme ve eklerine göre alacağın muaccel olduğu tarih ve uygulanması gereken zamanaşımı süresine göre dava tarihi itibariyle yüklenici yönünden zamanaşımı süresinin geçip geçmediği yeniden değerlendirilip,

davalı yüklenici süresinde ayıp ihbarında bulunulmadığını da savunduğundan iş sahibinin ileri sürülen ayıpları öğrendiği tarih belirlenip öğrendiği tarihten itibaren BK'nın 362/III. maddesi gereğince derhal ihbar mükellefiyetini yerine getirip getirmediği tartışılıp, sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle kararın bozulduğu anlaşılmıştır.

V. BOZMA SONRASI İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 2016/294 Esas, 2020/49 Karar ve 04.02.2020 tarihli kararı, davacı ile davalı ...

Yapı...A.Ş arasındaki hukuki ilişki vekalet sözleşmesi olup, bu ilişki nedeniyle davalının sorumluluğunun Borçlar Kanununun 126/4.maddesi uyarınca 5 yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu, dava konusu inşaatın kesin kabulünün onay tarihi ile davanın açıldığı tarih arasında 5 yıllık zamanaşımı süresi geçtiğinden bu davalı hakkındaki davanın zamanaşımı nedeniyle reddine, gizli ayıplı imalatların Borçlar Kanununun 126/4 maddesi uyarınca 10 yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu, dava tarihi olan 03/07/2006 tarihinden geriye doğru gidildiğinde kesin kabulün yapıldığı tarihe göre sürenin dolmadığı,

bu nedenle davalı yüklenici şirketin zamanaşımı savunmasının yerinde bulunmadığı, mahalli piyasa rayiçlerine göre davalı yüklenicinin ayıpların giderilmesi için ödemesi gereken bedelin 152.356,80 TL olduğu gerekçesiyle davalı ... Yapı...A.Ş. aleyhine açılan davanın zamanaşımı nedeniyle reddine, davalı ...... A.Ş. aleyhine açılan davanın ıslah talebi de dikkate alınarak 152.356,80 TL üzerinden kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davalı yüklenici vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; eser sözleşmesinde zamanaşımı süresinin geçici kabul tarihinden itibaren başlayacağını, dava konusu blokların 12.04.1995 tarihinde geçici kabulünün yapıldığını, dava tarihi itibariyle zamanaşımı süresi dolduğunu, ıslahla artırılan miktar bakımından da zamanaşımı süresinin dolduğunu, bozma ilamına uymakla birlikte mahkemece, davacı tarafından davaya konu edilen ayıpların ne zaman ortaya çıktığı, bu ayıpların ne zaman ihbar edildiği, bu ihbarın derhal olup olmadığına kararda yer verilmediğini belirterek kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, ayıplı işlerin giderim bedeline ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

818 Sayılı Borçlar Kanunu’nun 125, 126/4 üncü maddeleri, ihale mevzuatı.

3. Değerlendirme

1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 1086 sayılı Kanun'un 437 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.1. Taraflar arasında 20.09.1993 tarihinde imzalanan sözleşme ile, davalı yüklenici Eryaman 3. Etap 17337 adada inşa olunacak toplu konut yapım işini üstlenmiştir. Sözleşmenin 44/9. maddesi uyarınca Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi sözleşme ekidir. Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi'nin sözleşme eki olduğu kamu ihale sözleşmelerinde kesin kabul tarihi itibariyle iş teslim edilmiş sayılacağından, zamanaşımı süresi de bu tarihten itibaren işlemeye başlar. Uyuşmazlığa konu işin kesin kabulü de 31.07.1996 tarihinde yapıldığından, dava tarihi 03.07.2006 tarihi itibariyle gizli ayıplarda geçerli olan 10 yıllık zamanaşımı süresi dolmamış olup, davalının bu temyiz nedeni yerinde görülmeyip, reddi gerekmiştir.

2.2. Ankara Batı 1. Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 2005/188 Değ İş Sayılı dosyası ile dava dışı tüketicilerin ayıplı işlerin tespiti için davacı idare aleyhine 26.09.2005 tarihinde tespit talebinde bulunmuşlar, ayıplı işlere dair düzenlenen bilirkişi raporu davacı idareye 10.10.2005 tarihinde tebliğ edilmiştir.

Dava dışı tüketiciler, bu tespite dayalı olarak davacı idare aleyhine Ankara Batı 1. Tüketici Mahkemesi’nin 2005/62 Esas sayılı davayı açmışlar, açılan bu davada iş bu davanın davalısı yükleniciye davanın ihbarına karar verilmiş, ihbar ve dava dilekçesi 16.12.2005 tarihinde davalıya tebliğ edilmiştir.

Davacı idarenin ayıpları tespit raporunu tebliğ aldığı 10.10.2005 tarihinde öğrendiği ve aleyhine açılan davayla yükleniciye 16.12.2005 tarihinde dava ve ihbar dilekçesinin tebliğ edildiği anlaşıldığından, davalıya makul süre içerisinde ayıpların bildirildiği kabul edilmiş olup, davalının bu temyiz itirazı da yerinde görülmeyip, reddi gerekmiştir.

2.3. Kısmi davada fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmuş olması, saklı tutulan kesim için zamanaşımını kesmez. Zamanaşımı, alacağın yalnız kısmi dava konusu yapılan miktar için kesilir. Davacı iş sahibi idare, 25.08.2020 tarihli ıslah dilekçesi ile bilirkişi raporu doğrultusunda talebini 2.356,80 TL artırarak 152.356,80 TL’nin tahsilini talep etmiş, davalı yüklenici vekili artırılan kısım bakımından zamanaşımı definde bulunmuştur. Islah tarihi itibariyle 10 yıllık zamanaşımı süresi geçtiğinden mahkemece ıslahla artırılan 2.356,80 TL’nin zamanaşımı süresinin dolmasıyla reddine karar verilmesi gerekirken, kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, kararın belirtilen bu nedenle bozulması uygun görülmüştür.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

“Değerlendirme” bölümünün “2.1, 2.2.” bentlerinde belirtilen nedenlerle davalı yüklenicinin diğer temyiz itirazlarının reddine, “2.3” bentte açıklanan nedenlerle davalı yüklenicinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı yüklenici yararına BOZULMASINA,

Peşin alınan harcın istek halinde iadesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık üzere,