Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2022/891 K.2023/483

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen tapu iptal ve tescil davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay 15. Hukuk Dairesince Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı ile arsa sahipleri aralarında düzenlenen 23.02.2015 tarihli Düzenleme Şeklinde Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi gereğince kendisine düşen bağımsız bölümlerin satış yetkilerinin verilmesi gerektiğini, edimini tam ve eksiksiz ifa etmiş olmasına karşın davalı arsa sahibinin 9, 13 ve 17 nolu bağımsız bölümlerin satışı için yetki vermediğini, davalı dışındaki arsa sahiplerinin gerekli vekâleti verdiklerini belirterek 9, 13 ve 17 nolu bağımsız bölümlerdeki davalı adına kayıtlı hisselerin tapu kayıtlarının iptâli ile adına tescil edilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının sözleşme edimlerini tam ve gereği gibi ifa etmediğini, sözleşmenin 20. maddesi gereği arsa sahiplerine ait olacak A blok 3. kattaki daireyi 120.000,00 TL bedel karşılığı alması gerekir iken almadığını, daire m2'lerinin aynı olması kararlaştırılmış olmasına karşın m2'lerde farklılıklar olduğunu, sözleşmeye göre parselleri tevhit etmesi gerekir iken iki parsel olarak tevhit yapıldığını belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Silifke 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 04.12.2018 tarihli ve 2017/342 Esas, 2018/436 Karar sayılı kararıyla; 6098 sayılı TBK'nın 97. maddesindeki "Karşılıklı borç yükleyen bir sözleşmenin ifası isteminde bulunan tarafın, kendi borcunu ifa etmiş ya da ifasını önermiş olması gerekir." şeklindeki düzenleme gereğince davacı yüklenicini sözleşmenin 20. maddesinde düzenlenen arsa sahiplerine ait daireyi satın alma edimini ifa etmeden, davalıdan satış yetkisi talep edemeyeceği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Adana Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesinin 28.01.2020 tarihli ve 2019/496 Esas, 2020/72 Karar sayılı kararıyla; mülkiyeti arsa sahiplerine ait 4 parsel tevhit edilip tek parsel oluşturulduktan sonra yola terklerin bırakıldığı ve 2 ayrı parselin oluşturulduğu, halbuki sözleşme ve eki olan krokiye göre tevhitle oluşacak tek parsel üzerine 2 blok halinde inşaat yapılacağı ve sözleşmenin 20.maddesine göre, ekli krokide satılan daire olarak gösterilen A-Blok 3.katta arsa sahiplerine ait olan dairenin yüklenici tarafından 120.000,00 TL bedelle satın alınarak 30.06.2015 tarihinde bedelinin arsa sahiplerine ödeneceğinin düzenlendiği,

bedelin ödenmesi için arsa sahiplerinin 14.10.2016 tarihinde yükleniciye ihtar göndermesine rağmen bedelin ödenmediği, sözleşmenin 36.maddesine göre, dairelerin tamamı aynı m2 olması gerekirken bir kısım daireler m2'sinin farklı olduğu, buna göre yüklenicinin kendi edimini yerine getirmeden arsa sahiplerinden kendi edimini, kademeli devri isteyemeyeceği gerekçesiyle davacının istinaf başvurusu esastan ret edilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 15. Hukuk Dairesinin 2020/1302 esas 2020/1890 karar sayılı bozma ilamı ile; taraflar arasında düzenlenen kat karşılığı inşaat sözleşmesine göre yüklenicinin, inşaatı sözleşmede kararlaştırıldığı şekilde bitirmekle yükümlü olduğu, inşaatın bitiminde ve sözleşmede belirtilen aşamalarda arsa sahiplerinin tapu devir borcu bulunduğu, sözleşmenin 20. maddesinde kararlaştırılan düzenlemenin, yüklenicinin arsa sahiplerine ait bir daireyi satın alması ile ilgili olduğu, inşaatın sözleşme kapsamında yapılması halinde elde edebileceği hakları almasına engel olabilecek bir yükümlülük olmadığı belirtilerek,

mahkemece davacı yüklenicinin, sözleşme kapsamındaki imalât ile ilgili yükümlülüklerini yerine getirip getirmediğinin, dava konusu bağımsız bölümlerin tapularını almaya hak kazanıp kazanmadığının, ifraz ve tevhitlerin sözleşmedeki edimlere etkisinin, alınacak bilirkişi raporuyla incelettirerek sonucuna göre karar verilmesi için karar davacı lehine bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, 6597 parsel,7394, parsel,2839 parsel ve 2844 parsel nolu taşınmazlar tevhid edilerek 8631 nolu parsel oluşturulmuş ancak daha sonra parsel ifraz yapılarak 8632 parsel ve 8633 parseller oluşturulmuş olması neticesinde 8631 parselin tek parsel gibi kullanılması yada 8632 parsel ve 8633 parsel olarak parsellerin ifraz edilmesi sonucunda dosya içinde yer alan imar durumları ve yapı ruhsatları incelendiğinde yapılaşma şartlarında ve inşaat alanlarında taraflar arasında edinim açısından bir kazanç yada kaybın olmadığı şeklindeki rapor uyarınca davacının sözleşmedeki edimlerini

gereği gibi ifa etmiş olduğu, parsellerdeki metrekare farkının zeminin düz bir zemin olmadığı ve eşit şekilde bölünemeyeceği de göz önünde bulundurulduğunda arsa sahipleri bakımından edinim açısından bir zararın doğmayacağı kanaatine varılarak davacının davasının kabulüne, taraflar arasında akdedilen Mersin 6. Noterliği'nin 23/02/2015 tarih ve 05040 yevmiye nolu Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi uyarınca davacının bağımsız bölümleri almaya hak kazandığının tespiti ile dava konusu Mersin İli, Silifke İlçesi, 8633 parsel sayılı taşınmazda kain 2.kat 9 nolu,

3.kat 13 nolu ve 4.kat 17 nolu bağımsız bölümlerdeki davalı ... hisselerinin iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; bilirkişi raporları ile sabit olduğu üzere davacı taraf dava konusu kat karşılığı inşaat sözleşmesi ile üstlendiği edimleri ifa ettiğini ispat edememiş olduğu, mahkemece bu edimlerin gereği gibi ifa edilip edilmediği hususunda gerekli özen gösterilmeden tahkikat tamamlandığı gerekçesiyle kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, taraflar arasında düzenlenen kat karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklanan tapu iptâli ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, TMK, TBK.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine ,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,