Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2023/1528 K.2023/1414

Taraflar arasındaki tenfiz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında imzalanan Genel Taahhüt Sözleşmesine göre davalının, ... şehri Dzerzhinskiy ilçesinde yeni polikliniğin "anahtar teslimi" donatılması ve bununla ilgili işlerin ifasını taahhüt ettiğini, davalının ifa etmesi gereken bazı yükümlülüklerini ifa etmemesi üzerine ...

A.Ş’nin sözleşmeyi 18.09.2017 tarihinde feshettiğini ve akabinde bedeli ödenmiş ve davalı tarafından yerine getirilmemiş iş ve işlemlere ilişkin olarak bedel iadesi talebinde ve feshe bağlı sair taleplerde bulunmuş olduğunu, davalı tarafın bu ödemeyi yapmaması üzerine müvekkili ... A.Ş.’nin davalı ...

Endüstri aleyhinde Moskova Bölge Arbitraj (Ticaret) Mahkemesi'nde A41-79068/17 dosya numaralı davayı ikame ettiğini, Moskova Bölge Arbitraj (Ticaret) Mahkemesi'nde tenfize konu dosya kapsamında gerçekleştirilen yargılama sonucunda mahkemenin, davalının, müvekkili ...

A.Ş'ye 7.957.333,52 Euro tutarındaki parayı ödemesine hükmettiğini, 26.09.2018 tarihli Moskova Bölge Arbitraj (Ticaret) Mahkemesi tarafından A41-79068/17 dosyada tesis edilen kararın 12.12.2018 tarihinde kesinleştiğini belirterek, tenfizine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; Rusya Federasyonu ile yabancı mahkeme kararlarının tanınması ve tenfizi konusunda ikili anlaşma bulunmadığını aynı zamanda Rusya Federasyonu ile fiili olarak da karşılıklılık bulunmadığını, bu nedenle tenfizinin mümkün olmadığını, davacının teminat yatırma zorunluluğunun bulunduğunu, yabancı hakem kararlarının tenfizinde görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, tenfizi talep edilen yabancı mahkeme kararının appostille şerhli kesinleşmiş asıl ile noter onaylı tercümesinin sunulduğu, tenfizi talep edilen yabancı mahkeme kararının kamu düzenine aykırı bir yönünün bulunmadığı, münhasıran Türk mahkemelerinin yetkisine giren bir konu olmadığı, adil yargılanma hakkının ihlal edilmediği, yabancı mahkeme ilamının davalı yana usulüne uygun olarak tebliğ edildiği ve usulüne uygun olarak kesinleştiği, MÖHUK 54/1 maddesine aykırılık bulunmadığı,

Rusya ile Türkiye arasında tenfize ilişkin fiili uygulamanın bulunduğu anlaşılmakla davanın kabulü ile. Moskova Bölge Arbitraj (Ticaret) Mahkemesinin 26/09/2018 tarih ve A41-79068/17 numaralı ve 12/12/2018 tarihinde kesinleşen kararının tenfizine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; mahkemece davanın kabulüne ilişkin olarak verilen kararın etkin bir araştırma ve inceleme yapılmadan verilmiş olduğunu, MÖHUK'un 54 maddesinde tenfiz şartlarının düzenlendiğini, bu şartlardan Türkiye Cumhuriyet ile Rusya Federasyonu arasında tenfizi mümkün kılan bir anlaşmanın ya da karşılıklılık ilkesinin bulunmadığını, bu hususun T.C Dışişleri Bakanlığından gelen yazı cevabında belirtildiğini, yine bu konuda fiili bir uygulamanın da bulunmadığını, mahkemenin bu yöndeki kabulünün eksik incelemeye dayalı olduğunu,

Rusya Federasyonuna bağlı bilirkişi tarafından verilen uzman görüşünün de tarafsız bir görüş mahiyetinde olmadığından bu görüşe itibar edilmesinin de doğru olmadığını, yine yabancı bir kişiye T.C Adalet Bakanlığı görüşünün değerlendirilmesini yaptırmanın kabul edilebilir nitelikte olmadığını, beyanla mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile mahkemece dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilerek yasal düzenlemelere uygun ve isabetli gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiş olmasında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, ancak tenfiz davaları nitelikleri itibariyle eda davası değil, tespit davası mahiyetinde kabul edilmekte olduğundan maktu harca tabi olduğu,

bu sebeple davanın kabulü ile birlikte davalıdan alınması gerekli karar harcının maktu olarak tayini gerekirken davalıdan tenfizine karar verilen yabancı mahkeme kararında hükmolunan alacak miktarının TL karşılığı üzerinden tarifeye göre hesaplanan nisbi harcın tahsiline karar verilmiş olması doğru görülmediğinden davalı vekilinin bu konudaki istinaf başvurusunun kabulü ile Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 30/12/2021 tarih ve 2021/617-Esas-2021/924 Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-b.2 maddesi gereğince kaldırılmasına,

davanın kabulüne, Moskova Bölge Arbitraj (Ticaret) Mahkemesinin 26/09/2018 tarihli A 41-79068/17 numaralı 12/12/2018 tarihinde kesinleşen kararının MÖHUK'un 54. maddesi gereğince tenfizine ve davanın niteliğinin tespit davası mahiyetinde olması sebebiyle davalıdan maktu harcın tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri temyiz sebebi olarak ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, yabancı mahkeme kararının tenfizi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun (6100 sayılı Kanun) 369 ncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanunun 371 nci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanunun 370 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Alınması gereken harç peşin olarak yatırıldığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,