Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2023/1840 K.2024/816

Taraflar arasında hizmet alım sözleşmesine dayalı alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı ... Danışmanlık Temizlik Gıda Halkla İlişkiler İnş. Taahhüt Pazarlama Sanayi ve Dış Tic. Limited Şirketi vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ... Danışmanlık Temizlik Gıda Halkla İlişkiler İnş. Taahhüt Pazarlama Sanayi ve Dış Tic. Limited Şirketi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 29.06.2015 tarihli Malzemeli Genel Temizlik Hizmeti Alımına Ait Sözleşme düzenlendiğini, ihale süresince ortak girişimin borçları nedeniyle çeşitli icra müdürlüklerinden davalı tarafa haciz müzekkereleri geldiğini, davalı tarafın gelen haciz müzekkerelerine istinaden ortak girişimin hak edişlerinden kesinti yaptığını, müvekkillerin, hak edişleri ve ödemeleri kontrol ederken, davalı tarafın hukuka aykırı olarak ortak girişim borçlarını değil, ortak girişimi oluşturan şirketlerin ayrı ayrı borçlarından ötürü icra takip dosyalarına ödeme yaptığının tespit edildiğini,

müvekkilin ihale süresince sadece ortak girişime ait olan borçların hakedişlerden kesildiğini zannettiğini, TBK.nun 638.maddesinde "Ortaklık için edinilen veya ortaklığa devredilen şeyler, alacaklar ve ayni haklar, ortaklık sözleşmesi çerçevesinde elbirliği halinde bütün ortaklara ait olur.

Ortaklık sözleşmesinde aksine bir hüküm bulunmadıkça, bir ortağın alacaklıları haklarını ancak o ortağın tasfiyedeki payı üzerinde kullanabilirler" düzenlemesinin bulunduğunu, davalı tarafça yapılan işlemlerin TBK.nun 638.maddesine ve bu konudaki Yargıtay kararlarına aykırı olduğunu, bu nedenle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 5.000 TL miktarın, hak ediş kesintilerinin yapıldığı tarihten itibaren işletilecek ticari faizi ile birlikte davalı taraftan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, yargılama sırasında yargılama sırasında dava değerini 126.241,95 TL olarak ıslah etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul anlamına gelmemek kaydı ile, müvekkilin tacir olmadığını, davacı tarafın ticari faiz talep edemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı tarafın ...nın 89.maddesi gereğince gönderilen haciz ihbarnamelerine istinaden davacı tarafın dava dışı alacaklılara olan borçlarını ödediği, davacı tarafın, dava dışı alacaklılara borçlu olmadığına ilişkin bir itirazının bulunmadığı, davalı tarafın, davacı tarafın oluşturduğu ... ortaklığına yapmış olduğu hak ediş ödemelerinde bu durumu açıkça belirttiği, başka bir ifade ile ...nın 89.maddesi gereğince gönderilen haciz ihbarnameleri üzerine,

dava dışı alacaklıların bir kısım alacaklarını ... ortaklığının hak edişlerinden kestiğini ve yapılan kesintilerin dava dışı alacaklılara ödendiğini belirttiği, davacı tarafça daha önce bu konuda herhangi bir itirazda bulunulmadığı, davacı tarafın hak ediş kesintileri bildiği, kaldı ki, davacı tarafın dava dışı alacaklıların mevcut alacaklarına bir itirazda bulunmadığı göz önünde tutulduğunda, açılan davanın kabulüne karar verilmesi halinde, davalı tarafın davacı tarafa ödemek durumunda kalacağı hak ediş kesintilerini, dava dışı üçüncü şahıslardan talep etmesinin olanaklı olmadığı,

bu durumda yine ... ortaklığını oluşturan davacı tarafa rücu yoluna gitmesi gerektiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; diğer davacı ile aralarında adi ortaklık olduğunu, davalı tarafından adi ortaklığa ait olan ve adi ortaklık tarafından tasfiyesi yapılmamış, paylaşılmamış, kar dağılımı yapılmamış, üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarından ortaklığı oluşturan şirketlerden birinin borçlarından ötürü kesinti yapılmış olup alacağının eksik ödenmesine sebebiyet verildiğini, Türk Borçlar Kanununun 638. maddesinde "Ortaklık için edinilen veya ortaklığa devredilen şeyler, alacaklar ve ayni haklar, ortaklık sözleşmesi çerçevesinde el birliği halinde bütün ortaklara ait olur.

Ortaklık sözleşmesinde aksine bir hüküm bulunmadıkça bir ortağın alacaklıları haklarını ancak o ortağın tasfiyedeki payı üzerinden kullanabilirler" düzenlemesinin yer aldığını, bu kapsamda elbirliği halinde mülkiyete sahip olan ortak girişim halindeki şirketlere ait hak edişlerinden ortaklardan birinin borcundan dolayı kesinti yapılmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, kesintinin farkına varıldığı anda dava açıldığını, dava dışı alacaklıların mevcut alacakları için kuruma gönderilen haciz ihbarnamelerine İİK'nın 89. maddesi gereğince itiraz etmesinin usulen mümkün olmadığını, davalı kurumun üçüncü şahıslara rücu hakkının mevcut olduğunu,

davalının gönderilen birinci haciz ihbarnamelerine itiraz etmeyen çalışanlarına da rücu imkanının bulunduğunu, kendisine ait olmayan borçlardan sorumlu olmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı tarafın ...nın 89.maddesi gereğince gönderilen haciz ihbarnamelerine istinaden davacıların dava dışı alacaklılarına olan borçlarını ödemesi, davacıların, dava dışı alacaklılara borçlu olmadıklarına ilişkin bir itirazlarının bulunmaması, davalı tarafından yapılan ödemelerin ...

İcra Müdürlüğünce gönderilen haciz tatbik edilmesi ve dosya numarası belirtilmek suretiyle icra müdürlüğüne aktarılması talebi üzerine icra müdürlüğüne transfer edileceğinin davacı tarafa bildirilmesi, davalı tarafın, davacı tarafın oluşturduğu ... ortaklığına yapmış olduğu hak ediş ödemelerinde bu durumu açıkça belirtmesi, yani davalının gönderilen haciz ihbarnameleri üzerine, dava dışı alacaklıların bir kısım alacaklarını ... ortaklığının hak edişlerinden kestiğini ve yapılan kesintilerin dava dışı alacaklılara ödendiğini bildirmesi,

davacı tarafça daha önce bu konuda herhangi bir itirazda bulunulmaması gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı ... vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeler ve re'sen dikkate alınacak nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davalı ile yapılan malzemeli genel temizlik hizmeti sözleşmesi nedeniyle doğan ... ortaklığı olan davacıların hak edişlerinden davacıların borçları için icra dosyalarına yatırılan bedeller nedeniyle yapılan kesintilerin ödenmesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 369 ncu maddesinin birinci fıkrası, 370 nci maddeleri,

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanunun 371 nci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanunun 370 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edenden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,