Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2023/4154 K.2025/827

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 25.02.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde davacı vekili Avukat ... ve davacı şirket yetkilisi ...’nin gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saatte Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkil ile dava dışı ...Oto. Nak. Tem. Pet. İth. İhr. Tic. ve San. Ltd.

Şti. arasında iş ortaklığı kurulduğunu, pilot ortağın, temsile yetkili ortağın müvekkili olduğunu, iş ortaklığı ile davalılardan ... arasında üç ayrı eser sözleşmesi imzalandığını, iş ortaklığının sözleşmelerde belirtilen sürelerde kendisinden istenen kalite ve zamanda işleri teslim ettiğini, müvekkil, iş ortaklığı adına hakedişler için ilgili idareden ödeme talep etmesi için diğer ortak şirket çalışanı ...'a vekalet verdiğini, bu vekalet doğrultusunda iş ortaklığı adına makbuz bastırılmış olsa da makbuz altında verilen iban ve hesap numarasının ortak girişimin yahut pilot ortak müvekkilinin değil küçük hissedar dava dışı ...Ltd.

Şti'nin olduğunu ve davalı ... tarafından hesap sahibinin kim olduğu dikkate alınmadan, yasaya aykırı bir şekilde bu hesaba ödemeler yapıldığını ancak bu ödemelerden müvekkilin haberi ve bilgisi olmadığını, haricen edindiği bilgiyle ödemelerin iş ortaklığına değil de pasif ortak hesabına, ortaklık hesabı olup olmadığı kontrol edilmeden bu ödemelerin yapıldığının görüldüğünü, davalıların kusurlu hareket ettiklerini ileri sürerek 10.000,00 TL’nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek olan en yüksek mevduat faizi ile iş ortaklığına ödenmesini talep etmiş, 14.04.2021 tarihli ıslah dilekçesiyle talebini 500.000,00 TL’ye çıkarmıştır.

II. CEVAP

1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafın iddialarının ve taleplerinin müvekkili idare ile hiçbir ilgisi olmadığını, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, sözleşmenin tarafının ayrı bütçesi, tüzel kişiliği ve davalarda taraf ehliyeti bulunan diğer davalı ... olduğunu, bahse konu işler kapsamında toplamda 11 adet hakediş düzenlenmiş olup, hakedişlere ait ödeme emirlerinde ortaklık adına düzenlenmiş faturada belirtilen iban numarasının belirtildiğini ve belirtilen iban numarasına ödeme yapıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

2. Davalı ... (...) vekili cevap dilekçesinde; iş ortaklığı olarak .....Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne ait 770 044 3904 vergi sicil numaralı mükellef kaydının yaptırıldığını ve fatura bastırıldığını, sözleşmesi imzalanan 3 yapım işi ile ilgili olarak 11 adet hakediş düzenlendiğini ve fatura kesildiğini, kurumları tarafından da bu belgeler karşılığı 11 adet ödeme emri belgesi düzenlendiğini ve muhasebe kayıtlarına alındığını, düzenlenen 11 adet faturanın 4 tanesinin dava dışı ...Oto.

Nak. Tem. Pet. İth. İhr. Tic. ve San. Ltd. Şti'ni temsilen şirket müdürü ...........'in, 7 tanesinin ise davacı ............. Gıd. İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd.

Şti. yetkilisi............nin vekil tayin ettiği ... tarafından imzalandığını, iş ortaklığı adına düzenlenen 11 adet faturada "Türkiye Halk Bankası ...iban numarası basılı olarak yer aldığını, buna istinaden 11 adet ödeme emri belgesinin banka hesap adı ve numarası bölümünde de faturada basılı olan iban numarasının yazılmış bulunduğunu, faturanın basımı sırasında hak sahibinin bilgisi dahilinde banka hesabına yer verilmiş olması nedeniyle iş ortaklığına yapılan ödemelerin faturada belirtilen banka hesabına yapıldığını, iş ortaklığı tarafından 26.10.2017 tarihinde çift imzalı verilen dilekçe ile Manisa ili,

Akhisar ilçesi 2017 yılı 20 adet içme suyu deposu ve terfi binası bakım ve onarım işine ait 2 no’lu hakediş tutarının Garanti Bankası ............ Şubesi nezdinde bulunan ... iban numaralı hesaba aktarılmasının istendiğini, iş ortaklığının hakediş tutarı olan 182.061,64 TL'den 5.723,41 TL vergi borcuna karşılık ........Vergi Dairesi’ne, kalan 176.338,23 TL'nin ise Garanti Bankası ........

Şubesi'ndeki banka hesabına yatırıldığını, müvekkili idarenin iş ortaklığının bilgisi dahilinde düzenlenen ve şirket yetkililerince de imzalanan faturalarda yer alan iban numarasının doğruluğunu kontrol etme zorunluluğu olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, sözleşmelerin iş ortaklığı ile davalı ... arasında imzalandığı, bu bağlamda uyuşmazlığın tarafının ... olup diğer davalı ...’nın uyuşmazlığın tarafı olmadığından husumet yöneltilmesinin mümkün olmadığı, iş ortaklığının ..........

Vergi Dairesi Müdürlüğü’ne mükellef kaydının yaptırıldığı, fatura bastırıldığı, iş ortaklığı adına yapılan ödemelerin birisi dışında hem faturada hem de ödeme emri belgesinde yazılı olan Türkiye Halk Bankası ...........

Şubesi nezdinde bulunan ... iban numaralı hesaba gönderildiği, ödemelerin faturada belirtilen banka hesabına yapılmış olması nedeniyle Mahalli İdareler Harcama Belgeleri Yönetmeliği’nin 7/2 maddesi hükümlerine uygun olduğu, idarenin iş ortaklığının bilgisi dahilinde düzenlenen ve iş ortaklığı yetkililerince de imzalanan faturalarda yer alan iban numarasının doğruluğunu kontrol etme yükümlülüğü veya zorunluluğunun bulunmadığı, bir ödemenin ise, her iki şirket yetkilisinin de imzasıyla davalı ...’ye sunulan 26.10.2017 tarihli dilekçede 2 no’lu hakedişin ...iban no’lu Garanti Bankası .........

Şubesi hesabına yapılması talep edilmiş olup, davalı ... tarafından da bildirilen hesaba ödeme yapıldığı nazarı dikkate alındığında, davalı ...’ye yüklenebilecek bir kusur bulunmadığı gerekçesiyle, davalı ...'na karşı açılan davanın HMK'nın 114/1-d, 115/2 maddesi uyarınca pasif dava ehliyeti yokluğundan usulden reddine, diğer davalı ...'ne (...) karşı açılan davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davacı ile ...Oto. Nak. Tem. Pet. İth. İhr. Tic. ve San. Ltd. Şti. arasında iş ortaklığı sözleşmesi akdedildiği, sözleşmenin 6. maddesine göre iş ortaklığını temsil ve ilzam etmeye, sulh ve ibraya ortaklardan ...Hayv. Gıd. İnş. Nak..San. ve Tic. Ltd.

Şti. yetkili olduğu, buna göre davacı ortağın iş ortaklığı adına hareket etme yetkisi bulunduğu tabii olduğundan ortaklık adına dava yoluna başvurabileceği, davalı idarenin iş ortaklığının bilgisi dahilinde düzenlenen ve iş ortaklığı yetkililerince de imzalanan faturalarda yer alan iban numarasının doğruluğunu kontrol etme yükümlülüğü veya zorunluluğunun bulunmamasına göre davalı ...’nin iş ortaklığına olan ifa yükümlülüğünü yerine getirdiği ve yüklenebilecek bir kusuru bulunmadığı gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; a. Fatura altında yazılan iban ve hesap numarasının ortak girişimin yahut pilot ortak...Hayv. Gıd. İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti'nin değil küçük hissedar ...Ltd. Şti'ne ait olduğunun ve davalı MASKI tarafından hesap sahibinin kim olduğu dikkate alınmadan, yasaya aykırı bir şekilde bu hesaba ödemeler yapıldığının sabit olduğu,

b. Yapılan ödemelerin 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’na aykırı olduğunu,

c. Davalı idarenin 27.08.2018 tarihli yazısında "iş ortaklığı adına ödeme yapılabilmesi için, iş ortaklığı olarak bankada hesap açılarak taraflarına bildirilmesi, aksi halde her türlü alacaklardan faturada yazılı banka hesabına ödenmeyeceği hususu..." denilerek önceki ödemelerin gerekli inceleme yapılmaksızın yapıldığının zımnen kabul edildiğini,

d. Taraflardan birinin temsil ve ilzam ile yetkili ortak olarak belirtilmişken ödemeler için ayrıca bildirime ihtiyaç duyulmadığını, bu nedenle mahkemenin" davalı ...'ye yönetici ortak bildirimi yapılmadığı için davanın reddi" yönündeki gerekçesinin usul ve yasaya, hayatın olağan akışına aykırı olduğunu,

e. İş ortaklığı tarafından verilmeyen pilot ortağın sadece kendi işleri için vermiş olduğu vekaletle talep edilen hakedişlerin bu maddeler doğrultusunda iyice incelenmemesi nedeniyle yanlış ödemelerin yapıldığını,

f. 5018 sayılı Yasa'nın 61. maddesi uyarınca muhasebe yetkililerinin ödeme aşamasında, ödeme emir belgesi ve ekleri üzerinde yetkililerin imzaları ve hak sahiplerinin kimliğine ilişkin bilgileri kontrol etmekle yükümlü olduğunu, bu hususlarda eksiklik veya hata olması halinde ödeme yapmaması gerektiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanan hakedişlerin iş ortaklığına ödenmesi istemine ilişkindir. istemine ilişkindir.

Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1. maddesi hükmü uyarınca ONANMASINA,

Yargıtay duruşmasında vekille temsil olunmadığından davalılar yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,