Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2023/426 K.2023/488

Taraflar arasındaki menfi tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkillerinden ... San. Mak. İnş. Malz. Tic. San. A.Ş.'nin 07/12/2018 tarihinde konkordato geçici mühlet kararı aldığını, mahkemece söz konusu konkordato geçici mühlet kararında tedbirlere de hükmedilmesine rağmen davalı bankaca tedbirlere aykırı olarak müvekkilinin davalı bankada bulunan hesabından faiz kesintileri yaptığını, konkordato projesinin adi alacaklılar yönünden tasdik edildiğini, davalı bankanın konkordato tedbirlerine aykırı davranarak faiz tahsili amacıyla hesaplarından kesinti ve tahsilat yaptığını öne sürerek borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; arabulucuya başvurmadan dava açılmış olduğunu, alacaklarının rehinle teminat altına alınmış olup kanunen faiz işletilebileceğini, davacılardan ... A.Ş’nin kefil olduğundan bahisle kefile karşı başvuru haklarının devam ettiğini öne sürerek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

1.İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı ... Şirketi hakkında konkordatonun tasdikine karar verildiği,davacı asıl borçlu ... A.Ş'nin genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan borcu için dava dışı 3. kişi tarafından davalı banka lehine ipotek verildiği, ipoteği aşan kısım olmadığı için davalı banka alacağının adi olarak kabul edilemeyeceği, geçici mühlet tarihinden itibaren kefil olan diğer davacı bakımından da mühlet süreleri içinde faiz işleyeceği gibi davalı banka alacağının rehinli olması ve rehinli alacaklar yönünden konkordato projesinin tasdik edilmemesi nedeniyle asıl borçlu davacı yönünden de mühlet süreleri içinde faiz işleyeceği, davacıların davalı bankaya borcunun bulunduğu gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiştir.

2. Davacının istinaf talebi üzerine 22.09.2020 tarihli ek kararıyla davacının istinaf başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; hakkında verilen ek kararın kaldırılmasını istemiş. bilirkişi raporuna karşı itirazlarının değerlendirilmediğini, raporlar arasında çelişki bulunduğunu, davalı banka lehine verilen rehin konusu taşınmazın 3.kişiye ait olduğunu ve banka alacağının adi alacak niteliğinde olduğunu, bu nedenle faiz işletilemeyeceğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ilk derece mahkemesinin ek kararını kaldırarak esastan inceleme yapmış ve ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğundan bahisle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; Bölge Adliye Mahkemesi kararının gerekçesiz olduğunu, davalı bankanın yaptığı tahsilatların konkordatonun ruhuna aykırı olduğunu, banka lehine verilen rehin konusu taşınmazın 3.kişiye ait olduğunu ve banka alacağının adi alacak niteliğinde olduğunu, bu nedenle faiz işletilemeyeceğini öne sürerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, konkordato sürecinde talep edilen faiz alacağı nedeniyle menfi tespit istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 ncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 nci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 72 maddesi ile 285 nci maddesi ve 303 ncü maddesi.

3.Değerlendirme

1. Davacılardan ... San. A.Ş. hakkında talep edilen konkordatonun tasdikine karar verilmiş olup alacaklı bankanın borçlu davacıdan olan alacağının 3. kişi ipoteği ile teminat altına alındığı dosya kapsamıyla sabittir. Konkordato uygulamalarında kanun koyucu rehinli alacaklılarla adi alacaklıları aynı muameleye tabi tutmamış ve rehinli alacaklıların adi alacak nisabına dahil edilmesine mani olmuştur.

Bunun doğal sonucu bu alacağın konkordatoya tabi adi alacak olarak kabul edilmesi ve faiz işlememesidir. Alacaklı İİK’nın 303/1 maddesi uyarınca konkordatoya olumsuz oy kullanmışsa 3. kişiye karşı tüm hakları muhafaza edeceğinden faiz talebini ancak borçtan birlikte sorumlu olan bu 3. kişye karşı ileri sürebilecektir. Bu husus gözden kaçırılarak yanılgılı gerekçe ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Üçüncü kişi rehni ile teminat altına alınan alacak Dairemizin yerleşik içtihatları uyarınca nisapta adi alacak olarak nazara alınmaktadır.

2. Davacılardan ... Teknoloji A.Ş. ise davacı borçlunun müteselsil kefili konumundadır. İcra ve İflas Kanununun 303 üncü maddesinin 1 inci fıkrası uyarınca konkordatoya red oyu veren alacaklı borçtan birlikte sorumlu olanlara karşı bütün haklarını muhafaza eder. Davalı bankanın konkordato projesine red oyu kullandığı açık olduğuna göre mahkemenin davacı kefil ... Teknoloji A.Ş. yönünden talebin reddi kararı yerinde görülmüştür.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının davacı ... San. Mak. İnş. Malz. Tic. San A.Ş. lehine BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,