Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2023/934 K.2023/4317

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil ile tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince asli müdahale davasının davacılarının başvurusunun esastan reddine, davalılarının istinaf başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararı kaldırılıp yeniden hüküm tesisi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı asli müdahale davasının davacıları vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 26.09.2023 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde asli müdahale davasının davacıları vekili Avukat ... ile davalılar ... vd. vekili Avukat ..., ... Turizm İnş. San. Tic. Ltd. Şti. vekili Avukatlar Alkan Şahan ve ... geldiler. Tebligata rağmen başka gelen olmadığından onların yokluğunda duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saatte Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Asli müdahale davasının davacıları vekili dava dilekçesinde; davalı arsa sahipleri ile dava dışı ilk yüklenici... Grup Ltd. Şti. arasında 16.09.2013 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi düzenlendiğini, ilk yüklenicinin sözleşmeyi davalı ... Turizm İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’ye 24.04.2014 tarihinde devrettiğini, davalı arsa sahiplerinin de aynı tarihte sözleşmenin devrine muvafakatname verdiklerini, davalı yüklenici ... Turizm İnş. San. Tic. Ltd.

Şti.’nin asıl davada arsa sahiplerinin açtığı sözleşmenin feshi davasını %85’lik fiziki gerçekleşme seviyesine rağmen kabul ettiğini, müvekkillerin dava dışı ilk yüklenici... Grup Ltd.

Şti.’den bağımsız bölüm aldıklarını, sözleşmenin devrinin muvazaalı olduğunu, müvekkillerin gerçekten inşaattan daire satın aldıkları, bedellerini ödediklerini ileri sürerek, B Blok 5,6 ve 9, C Blok 3, 4, 5, 6,8,9,10,11 ve 12 numaralı bağımsız bölümlerin davalı yüklenici adına kayıtlı tapunun iptali ile müvekkilleri adına tesciline, mümkün olmadığı takdirde rayiç bedellerinin tespiti ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkillerine ödenmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Asli müdahale davasının davalısı ... Turizm İnş. San. Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; Ankara 2. Asliye Hukuk Mahkemesinde devam eden dava bulunduğundan derdestlik dava şartı nedeniyle davanın reddinin gerektiğini, harcın ikmal ettirilmediğini, asli müdahillerin sözleşmelerinin adi yazılı olup geçersiz olduklarını, alacağın temliki olarak değerlendirilemeyeceğini savunarak, asli müdahale davasının reddini istemiştir.

Asli müdahale davasının davalısı arsa sahipleri vekili cevap dilekçesinde; derdestlik nedeniyle davanın reddine karar verilmesini, aksi halde, davacıların ilk yüklenici ile sözleşme yaptıklarını, arsa sahibi olarak kendilerinden bir talepte bulunamayacaklarını savunarak, asli müdahale davasının reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, Ankara 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/61 E. sayılı dava dosyasında ilk yüklenici... Grup Ltd.

Şti.'nin de bulunması ile asli müdahale davasının davalıları arasında da farklı kişilerin olması nedeniyle derdestlik durumunun söz konusu olmayacağı, asıl davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş olup ortadan kalkmış bulunması nedeniyle, birlikte görülmesi gereken asli müdahale davası ayrılarak ayrı bir esasa kaydedilerek, ancak esas davanın asli müdahale davası olduğu belirtilerek görülmeye devam edildiği, inşaatın tamamlanma seviyesinin %92 olduğu,

%95 ve üzeri seviyede olmadığından mimari projeye uygun şekilde bitmiş ve iskan ruhsatı alınabilecek durumda bir yapı olduğundan söz edilemeyeceği, bu nedenle asli müdahale davasının davacılarının tapu iptali ve tescil isteme koşulları bulunmadı, terditli taleplerinden dava konusu dairelerin dava tarihindeki rayiç değerlerine oranlamak suretiyle davacıların yaptıkları ödemelerin denkleştirici adalet ilkesi gereğince dava tarihi itibariyle ulaştıkları değerler üzerinden davanın sonuçlandırılması gerektiği gerekçesiyle, tapu iptali ve tescili taleplerinin reddine, alacak taleplerinin kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Asli müdahale davasının davacıları vekili istinaf dilekçesinde; tapu iptali ve tescil istemlerinin kabulü gerektiğini, satış bedellerinin tamamının denkleştirici adalet ilkesi gereği tahsilinin gerektiğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Asli müdahale davasının davalısı ... Turizm İnş. San. Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde; derdestlik itirazının incelenmediğini, müvekkilinin yüklenici temliki sözleşmelerinin tarafı olmadığını, dava dışı yüklenici... Grup İnş. San. Tic. Ltd. Şti. ile düzenlenen devir sözleşmelerinin temlik sözleşmelerini kapsamadığını belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Asli müdahale davasının davalı arsa sahipleri vekili istinaf dilekçesinde; derdestlik itirazının incelenmediğini, birleştirme kararının yerine getirilmediğini, davada hukuki yarar bulunmadığını,hukuki dinlenme hakkının ihlal edildiğini, temlik yasağı bulunduğunu, asli müdahillerin ödeme edimlerini kanıtlayamadığını, taraflarına bedel istemli dava yöneltilemeyeceğini, bedelin hatalı belirlendiğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, arsa malikleri ile dava dışı yüklenici... Grup İnş. San. Tic. Ltd. Şti.

16.09.2013 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığı, bu sözleşmenin 13. maddesinde yüklenicinin hak ve yükümlülüklerini arsa maliklerinin izni olmadan üçüncü kişiye devredemeyeceğinin düzenlendiği, sözleşmenin 13. maddesi ile TBK’nın 183. maddesinde belirtilen devir engeline rağmen dava dışı yüklenici edimini yerine getirmesiyle arsa maliklerinden edineceği hakkını üçüncü kişi olan asli müdahillere devrettiği, dava dışı yüklenici edimlerinin tamamını yerine getirmeden davalı arsa maliklerinden kişisel hakkının devrini talep edemeyeceğinden, yüklenicinin halefi niteliği taşıyan asli müdahillerin de talep de bulunamayacağı,

asli müdahillerin dayandığı temlik sözleşmelerinin tapu kayıtlarına şerh verilmediği, dava dışı yüklenici... Grup Ltd. Şti. ile davalı yüklenici ... Turizm İnş. San. Tic. Ltd.

Şti. arasındaki devir sözleşmesi ile kat karşılığı inşaat sözleşmesinin davalı yükleniciye sağladığı hak ve yükümlülüklerin devredildiği, ancak, asli müdahiller ile 2013 yılı içerisinde düzenlenen temlik sözleşmeleri yükümlülüklerinin davalı yükleniciye devredilmediği, inşaatın tamamlanma seviyesinin % 92 olduğu, asli müdahiller ile dava dışı yüklenici... Grup Ltd.

Şti. arasındaki temlik sözleşmelerinin dayanağını oluşturan kat karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca davalı yüklenicinin kişisel hak kazanmadığı, dolayısıyla da asli müdahillere devredecek bir alacağın bulunmadığı, davanın reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle, asli müdahale davasının davacılarının istinaf başvurusunun esastan reddine, asli müdahale davasının davalılarının istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm tesisi ile asli müdahale davasının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asli müdahale davasının davacıları vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; dava dışı yüklenici ile davalı yüklenici arasındaki 24.04.2014 tarihli adi yazılı devir sözleşmesinin değerlendirilmediğini, işlemlerin müvekkillerinden mal kaçırmak olduğunu, inşaatın %100 oranında tamamlandığını, beş yıldan fazla süredir dairelerin kullanılmaya başlandığını, sözleşmedeki kademeli ferağ hükümlerine göre %85 tamamlanma seviyesi itibariyle müvekkillerin tapu iptal ve tescil taleplerinin kabulünün gerektiğini, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun 41. maddesine göre temlik sözleşmelerinin geçerli olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, harici satış sözleşmesiyle yükleniciden temlik alınan bağımsız bölümlerin tapu iptali ve tescili, mümkün olmadığı takdirde tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 369, 370 ve 371. maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 470-486 maddeleri,

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanunun 371 nci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup asli müdahale davasının davacıları vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan nedenlerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanunun 370 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

17.100,00 TL duruşma vekalet ücretinin asli müdahale davasının davacılarından alınarak Yargıtay duruşmasında vekille temsil olunan asli müdahale davasının davalılarına verilmesine,

Aşağıda yazılı harcın temyiz eden asli müdahil davasının davacılarından alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,