Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2024/2095 K.2025/2900

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar; davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ...'ın davalı yanında 01.04.2013 tarihinde terzi olarak işe başladığını, 30.08.2014 tarihinde müvekkilinin iş akdinin sonlandırıldığını ileri sürerek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 100,00 TL kıdem tazminatı, 100,00 TL ihbar tazminatı, 1.000,00 TL genel tatil ücreti alacağı, 1.000,00 TL fazla mesai, 100,00 TL asgari geçim indirimi, 24.000,00 TL maaş alacağı olmak üzere toplam 26.300,00 TL’nin faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, 27.08.2015 harçlandırma tarihli dilekçesi ile talebini 33.182,64 TL’ye arttırmıştır.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde; davacının kendi ad ve hesabına terzilik yaptığını, müvekkilinin de istisna akdi ile bazı terzilik işlerin yapımını verdiğini ve karşılığında bedelini ödediğini, davacının müvekkilinin işçisi olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 06.12.2018 tarihli kararı ile davacının tüm taleplerinin 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında olduğu ve genel hükümlere göre tahkikat yapılıp sonucuna göre hüküm kurulabilecek herhangi bir talebin bulunmadığı, ayrıca davanın ikinci kez ıslahının da mümkün olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Mahkemenin 06.12.2018 tarihli kararının süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nce, 08.09.2022 tarihi kararı ile maddi gerçeğin tespiti için HMK'nın 266. maddesine göre konusunda uzman bilirkişi aracılığı ile davacı/yüklenicinin yaptığı işi yapıldığı yıl itibariyle mahalli rayiç fiyatlarına göre (KDV ve kâr içinde olacak şekilde) hesaplatılarak ödeme miktarlarıda mahsup edilmek suretiyle rapor alınarak, taleple de bağlı kalınarak karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemenin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilamı sonrasında davacının davalı işveren şirket bünyesinde, kalıp eğitimi alarak, kalıp tasarımı ve dikim işi ile uğraştığı ve bu yönde çalışması karşılığında belirli bir ücret ödeneceği hususunda taraflar arasında anlaşmanın mevcut olup taraflar arasındaki ilişki eser sözleşmesine dayandığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne kısmen reddine 109,00 TL alacağın, ilk dava tarihi olan 02.01.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin isteminin reddine karar vermiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde.

161 parça günlük dikim işi için 17.080,00 TL, 39 parça abiye ve gelinlik dikim işi için 16.260,00 TL ve kalıp işleri için 5.000,00 TL olmak üzere toplam 38.340,00 TL ödeme yapılmasını talep ettiğini, bilirkişi raporunda belirtildiği gibi dava konusu işlerin miktar yönünden "61 parça kadın elbise, 39 parça kadın abiye, 1 adet gelinlik" olarak belirlenmesinin hatalı olduğunu, 06.01.2024 tarihli Bilirkişi Raporunun eksik ve hatalı hesaplandığını, rapora göre KDV miktarına ve kar oranlarına ilişkin herhangi bir hesaplama yapılmadığını, itirazlar doğrultusunda ise, ek rapor alındığını, bu sefer de dosya kapsamında "161 parça elbise,

39 parça kadın abiye, ve 1 adet gelinlik" dikim kalıp işinin maliyeti hakkında emsal ücret araştırmasına rastlanmadığı gerekçesiyle hesaplama yapılmadığını, ekonomik koşullarda ortaya çıkan gelişmeler, paranın alım gücünün azalması, enflasyon oranları vb. sebeplerden çok düşük emsal ücretler dikkate alınarak davalı beyanına göre hazırlanan müvekkilinin ücret alacağının hakkaniyetle bağdaşmayacak kadar düşük olduğunu, mahkemece, emsal ücret olarak baz alınan tutarlara göre hesaplanan raporlara göre hüküm kurulmasının müvekkilinin hak kaybına uğramasına neden olacağını beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak talebine ilişkindir.

Taraflar arasında yazılı olarak düzenlenmiş bir eser sözleşmesi bulunmamakta ise de, akdî ilişkinin varlığı çekişmesiz olup, uyuşmazlığın eser sözleşmesinden kaynaklandığı Yargıtay 9. Hukuk Dairesi’nin 12.03.2018 tarih, 2017/11583 Esas, 2018/4944 Karar sayılı kararı ile kesinleşmiştir. İddianın ileri sürülüş şekline göre talep, parça başı dikim işinden kaynaklanan iş bedeli alacağının tahsiline ilişkindir. Mahkemece taraflar arasındaki uyuşmazlığın eser sözleşmesinden kaynaklandığı hususunun onama kararı ile kesinleştiği, dava dilekçesinde zikredilen vakıların görevli mahkeme önünde değiştirilmediği, bu nedenle davanın ikinci kez ıslahına da gerek olmadığı, davayı aydınlatma görevinin mahkeme hâkimine ait olduğu hususları dikkate alınarak davanın esasının incelenmesi geçilmiştir.

Bozma ilamında belirtildiği üzere; HMK'nın 266. maddesine göre konusunda uzman (tekstil/giyim işi ile uğraşan) bilirkişi aracılığı ile davacı/yüklenicinin yaptığı işi yapıldığı yıl itibariyle piyasa fiyatlarına göre KDV ve kar da dahil olduğu değerlendirilerek yapılacak hesaplamaya göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davacının talep ettiği parça başı dikim işine ilişkin sayı ve bozma ilamında belirtilen hesaplama yöntemi dikkate alınmadan bozmanın gereği yapılmaksızın verilen kararın bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR