Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2024/2456 K.2024/5227

İlk Derece Mahkemesince, talep edenin konkordato projesinin tasdiki istemli davada talep edenin konkordato projesinin yasanın aradığı çoğunlukla kabul edildiği, borca batık olmadığı, teklifin kaynaklarla orantılı olduğu gerekçesiyle, istemin kabulü ile konkordato projesinin tasdikine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı alacaklı Akbank T.A.Ş. vekilince istinaf yoluna başvurulması üzerine, Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesince talep edenin konkordato talebinin İİK'nın 302. maddesinde belirtilen nisaplarla usulüne uygun olarak kabul edildiği, işletmenin faaliyetlerine devam ettiği, konkordato tasdiki sonrası konkordato ödeme planına göre ödemelerin yapabileceğinin tespit edildiği, İİK'nın 305. maddesinde düzenlenen tasdik şartlarının oluştuğu, alacaklı banka tarafından alacağın rehinli alacak olduğu,

bu nedenle adi alacak olarak değerlendirilmesinin hatalı olduğu ileri sürülmüş ise de alacaklı bankanın beyan dilekçesinden ve bankaya ait dosya kapsamındaki belgelerin incelenmesinden ipotekli taşınmazların davacı borçlu şirket adına değil üçüncü kişi adına tescilli olduğu, dolayısıyla alacaklı bankaların alacağının 3. kişinin rehni ile güvence altına alındığı, bu sebeple banka alacağının adi alacak olarak değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bu karara karşı, alacaklı Akbank T.A.Ş. vekili tarafından süresinde temyiz yoluna başvurulması üzerine gereği konuşulup düşünüldü:

Konkordato, borçlarını vadesi geldiği halde ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan herhangi bir borçlunun, vade verilmek veya tenzilat yapılmak suretiyle borçlarını ödeyebilmek veya muhtemel bir iflastan kurtulmak için başvurabileceği kendine özgü bir cebri icra kurumudur. Konkordatoda amaç, elinde olmayan nedenlerle işleri iyi gitmeyen, mali durumu bozulmuş olan ve borçlarını ödeyip faaliyetlerini devam ettirmek isteyen dürüst borçluyu koruyarak mali durumunun iyileşmesini sağlamak ve alacaklıların, borçlunun muhtemel bir iflasına nazaran, daha fazla ölçüde alacaklarına kavuşma olanağı yaratmaktır.

İİK'nın 305. maddesinde aranan konkordatonun tasdiki şartları kamu düzenine ilişkin olup, mahkeme bunların varlığını re'sen araştırır. Gerekli koşulların bulunmadığını tespit ederse, talebin reddine karar verir. Bu kararın gerekçesinde, şartlardan hangisinin ya da hangilerinin mevcut olmadığını dayanaklarıyla açıklaması gerekir. Konkordatonun feshi sebeplerinden birinin tasdik aşamasında tespit edilmesi durumunda da tasdik talebi reddedilir.

Bahsi geçen maddede sayılan tasdik şartlarından bir tanesi de, konkordato projesinde teklif edilen tutarın borçlunun kaynakları ile orantılı olması şartıdır.

Somut olayda; talepçi şirketin özvarlığının 31.12.2022 tarihli rayiç değer bilançosuna göre (+) 8.093.413,12 TL'ye ulaştığı anlaşılmıştır. Tasdik edilen proje ile anapara borçlarını (faizsiz) hali ile ilk taksit 30.06.2023 tarihinden itibaren başlamak üzere altı ayda bir taksit şeklinde ödenmek üzere on taksit halinde altmış ayda tamamlanacak şekilde ödemesine karar verilmiştir.

İbraz edilen komiser heyeti raporları dikkate alındığında, tasdik edilen proje borçlunun aktif değerlerine göre düşük seviyede kalmış, özellikle rayiç özvarlık değeri yüksek olan borçlu bakımından projede faizde tenzilat öngörülmüş ve ödemeler uzun vadeye yayılmıştır.

Bu durumda mahkemece, borca batık olmayan, mevcut kaynaklarıyla konkordato talep etmeksizin ödeme yeteneğine sahip olan, ekonomik olarak daha kısa vade de borçlarını ödeyebilme gücüne sahip olan şirketin teklif ettiği konkordato kaynaklarıyla orantılı olmadığından, borçlu şirket talebinin reddi gerekirken, yazılı gerekçelerle projenin tasdiki doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.