Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2025/1450 K.2025/4036

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar, davacı vekilince duruşmalı, davalı vekilince duruşmasız olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 25.11.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde davacı ... vekili Avukat ... ile davalı vekili Avukat ...geldi. Tebligata rağmen başka gelen olmadığı anlaşılmakla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saatte Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında “... Belediyesi ... ve ... ... ... ... ve ... Çevre ...

Düzenlemesi Yapımına” ilişkin 09.10.2015 tarihli anahtar teslimi götürü bedelli sözleşmenin imzalandığını, sözleşme bitim tarihinin davalıdan kaynaklı sebeplerle 12.06.2018 tarihine kadar uzadığını, davalının sözleşme süresi uzatımından kaynaklı fiyat farklarını, hakedişlerin geç ödenmesinden doğan fiyat farklarını ve gecikme faizini ödemediğini, 12.10.2018 tarihli 15 no.lu son hakediş raporunun “idareye verilen 08.10.2018 tarihli dilekçede yazılı ihtirazı kaydıyla” imzalandığını, 08.10.2018 tarihli itiraz dilekçesi verildiğini, 30.10.2018 tarihinde tekrar dilekçe verildiğini, 10, 11, 12, 13, 14,

15 no.lu hakediş raporlarına istinaden yapılan hakedişlerin geç ödenmesinden doğan fiyat farklarının ödenmediğini, 11 no.lu hakedişe ilişkin ihtarname ile davalının temerrüde düşürüldüğünü ileri sürerek, şimdilik 10, 11, 12, 13, 14, 15 no.lu hakedişlere istinaden hakedişlerin geç ödenmesinden doğan 5.000,00 TL fiyat farkının, işin uzatımından doğan 2.500,00 TL fiyat farkının, 11 no.lu hakediş için 2.500,00 TL gecikme tazminatının tahsilini talep etmiş, ıslah yoluyla hakedişlerin geç ödenmesinden dolayı KDV dahil 1.151.676,57 TL fiyat farkı, işin yapımının uzaması nedeniyle KDV dahil 537.706,34 TL fiyat farkı,

11 no.lu hakedişin geç ödenmesinden dolayı 20.536,59 TL gecikme faizi olmak üzere alacağını 1.709.919,50 TL’ye artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; hak düşürücü süre ve zamanaşımı itirazları olduğunu, davacının ihtirazi kayıt öne sürmeden aldığı bedele ilişkin hak iddia edemeyeceğini, yapmış olduğu ihtirazı kaydında hukuka uygun olmadığını, süre uzatıma ilişkin idare kusurunu kabul etmemekle birlikte, süre talebinden sonra fiilen devam ettirdiği iş bulunmadığını, davacının vadeleri gelmeden temlik ettiği alacak hakkının kendisi için kalktığını, iddia olunan alacaklara ilişkin gecikme faizi talebinde bulunamayacağını ve fiyat farkı isteyemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 25.11.2020 tarihli ve 2019/106 Esas, 2020/226 Karar sayılı kararı ile taraflar arasındaki sözleşmenin 16.01.2017 tarihinde bitmesi gerekirken proje değişikliği ve mücbir sebeplerden dolayı davalı idare tarafından 452 gün ek süre verilerek iş bitimi olarak 12.06.2018 tarihinin belirlendiği, süre uzatım kararının yükleniciden kaynaklanmayan sebeplerden dolayı olduğu,

mücbir sebep veya idareden kaynaklanan hallerde işin gecikmesi ve süre uzatımı verilmesi durumunda, taraflar arasındaki sözleşmenin 14.2 maddesi ile 4734 sayılı Kanuna göre İhalesi Yapılacak olan Yapım İşlerine İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esasların 12. maddesine göre yükleniciye fiyat farkı verilmesi koşullarının oluştuğu, işin yapım süresinin uzatılmasından doğan 455.683,34 TL fiyat farkı alacağına yönelik hesaplanan bu miktarı isteyebileceği, ancak geçerli bir KDV alacağı ve faiz talebi bulunmadığı,

davacı yüklenicinin hakedişlere usule uygun bir şekilde ihtirazi kayıt koymadığından hakedişleri olduğu gibi kabul etmiş sayılacağı, 15 numaralı hakedişin geç ödenmesinden kaynaklı fiyat farkı talebinde usulüne uygun ihtirazi kayıt sunulduğu ve davacının bu talebinde haklı olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile işin yapım süresinin uzatılmasından doğan 455.683,34 TL fiyat farkı ve 40.907,09 TL hakediş fiyat farkının davalıdan tahsiline, davacının temerrüt faizi talebinin 11 no'lu hakedişe ilişkin fiyat farkı talebi reddedildiğinden reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesi'nin 22.11.2021 tarihli ve 2021/2120 Esas, 2021/2361 Karar sayılı kararı ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Bölge Adliye Mahkemesinin 22.11.2021 tarihli kararının süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairemizin 07.11.2023 tarihli, 2022/432 Esas, 2023/3734 Karar sayılı ilamı ile davacının işin bitim süresinin uzatımı nedeniyle talep ettiği fiyat farkına ilişkin olarak sadece itiraz ettiği 15 no'lu hakedişe konu olan işle ilgili fiyat farkı talebinin kabulü ile yetinilmesi, 10,12,13,14,15 no'lu hakedişlere ilişkin olarak dava tarihinden önce davalı temerrüde düşürülmediğinden,

bu hakedişlere dair faiz talebinin reddi, 11 no'lu hakedişe ilişkin temerrüt tarihinden ödeme tarihine kadar faiz talebi haklı olduğundan işlemiş faiz hesabı konusunda denetime elverişli rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği belirtilerek, karar kaldırılmış ve İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile süre uzatımı sonucu yapılan tüm işlere ilişkin düzenlenen hakedişlere usulüne uygun ihtirazi kayıt konulmuş olması gerekliliği gözetilerek davacı tarafça 15 no'lu son hakedişe ihtirazı kayıt konulduğu diğer hakedişler de herhangi bir ihtirazı kayıt olmadığı, ancak bu hakediş bakımından denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi ek ve kök raporu ile hesaplanan 15 no'lu hakedişten kaynaklı olarak 67.866,78 TL fiyat farkı ve 13.573,36 TL KDV'nin davalı uhdesinde kaldığı,

diğer hakedişler de herhangi bir ihtirazı kayıt olmaması gözetilerek bunlar yönünden istemin yerinde olmadığı, sözleşmelerde bedelin ödeme tarihlerinin yer almadığı, hakedişlere ilişkin 11 no'lu hakediş ile ilgili 13.08.2018 tarihinde ihtarname keşide edilerek davalının temerrüde düşürüldüğü,

bunun dışındaki hakedişlerden davalının temerrüde düşürülmediği gözetilerek 11 no'lu hakedişe ilişkin temerrüt tarihinden ödeme tarihine kadar faiz talebi haklı olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile 15 no'lu hakedişten kaynaklı olarak 67.866,78 TL fiyat farkı ve 13.573,36 TL KDV'si ile 11 no'lu hakediş için 27.235,56 TL işlemiş faiz alacağından oluşan toplam 108.675,70 TL alacağın davalıdan alınarak davacı temlik alana verilmesine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Davacı ... vekili temyiz dilekçesinde; son hakedişe yapılan itirazın fiyat farkı alacağının talep edilmesi için yeterli olduğunu, iptal edilen HİGŞ madde 39’a göre inceleme yapılmasının hatalı olduğunu, süre uzatımı davalıdan kaynaklandığından fiyat farkı talep edilebileceğini, tasarrufun iptali kararı nedeniyle temlikin ortadan kalkmış olduğunu, vekalet ücreti hesabının yanlış yapıldığını, bozma ilamına muhalefet görüşü esas alınarak karar verilmesi gerektiğini beyan etmektedir.

2. Davalı vekili temyiz dilekçesinde; hak düşürücü süre ve zamanaşımı itirazlarının dikkate alınmadığını, davacı tarafın usulüne uygun olarak verdiği fiyat farkına yönelik ihtirazi kayıt dilekçesi bulunmadığı gibi imalatlara ilişkin fark alacağı nedeniyle de bildirilen ihtirazi kayıt bulunmadığını, davalının işin uzaması yönünde kusurunun mevcut olmadığını, davacının süre talebinden sonra kendisinin fiilen devam ettirmiş olduğu bir iş bulunmadığını, 11 nolu hakediş yönünden temerrüt şartı oluşmadığını beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre uyuşmazlık, eser sözleşmesine dayalı fiyat farkı alacağı ile gecikme faizinin tahsili istemine ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkan olmadığı ve özellikle, tasarrufun iptali davasının kişisel bir dava olması nedeniyle, yalnızca davacısı lehine hüküm ve sonuç doğuracağının tabi bulunması karşında, temlikin ortadan kalktığından söz edilemeyecek olmasına göre; taraf vekillerince temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR