Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2025/1533 K.2025/3166

Bölge Adliye Mahkemesi kararı birleşen İzmir 10. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/413 Esas sayılı davada davacı ... Gayrimenkul Kiralama Tic. AŞ. tarafından duruşmasız, asıl ve birleşen davalarda davalılar ... ile ..., ..., ... vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 30.09.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde asıl ve birleşen davada davalı ... vd. vekili Avukat ... , davalı ... mirasçıları vekili Avukat ... ile asıl ve birleşen davada davacılar ... vd. vekili Avukat ... ile davacı ... Gayrimenkul Kiralama ve Tic. A.Ş. vekili Avukat ... 'in gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saatte Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

1. Asıl ve birleşen davalar arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine dayalı tapu iptal ve tescil istemine ilişkindir.

2. Mahkemenin 05.09.2019 tarihli ve 2016/237 Esas, 2019/216 Karar sayılı kararı ile asıl ve birleşen 2015/67 ve 2016/209 Esas sayılı davaların kabulüne dair verilen karar, Yargıtay (kapatılan) 15. Hukuk Dairesinin 15.04.2021 tarihli ve 2021/3115 Esas, 2021/1731 Karar sayılı kararıyla, bu üç dava yönünden bozulmuştur.

3. Bozma kararından sonra, İzmir 14. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2022/27 Esas, 2022/174 Esas sayılı dava dosyaları ile İzmir 11. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/239 Esas, İzmir 18. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/57 Esas, İzmir 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/480 Esas ve İzmir 10. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/413 Esas sayılı dava dosyaları asıl dava ile birleştirilmiştir.

4. Mahkemece, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda, asıl ve birleşen davaların kabulü ile davalılar adına olan tapu kayıtlarının iptali ile hisseleri oranında davacılar adına tesciline dair verilen karar, asıl ve birleşen davalarda davalılar ..., ... , ... ve ... vekilleri ile birleşen 2019/413 Esas sayılı davada davacı ... Gayrimenkul Kiralama İnş. ve Tic. A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

5.6100 sayılı HMK’nın 166. maddesinin birinci fıkrasında; “Aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış davaların aralarında bağlantı bulunması durumunda, davanın her aşamasında, talep üzerine veya kendiliğinden ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilebilir. Birleştirme kararı ikinci davanın açıldığı mahkemece verilir ve bu karar diğer mahkemeyi bağlar” hükmüne yer verilmiştir.

6.Dosyalardan biri Yargıtay incelemesinden geçtikten sonra henüz kanun yolları aşamasına gelmemiş yeni bir dosya ile birleşmesi halinde, daha önce herhangi bir kanun yolundan geçmemiş dosyanın istinaf yoluna tabi olacağı açıktır. Zira davalar birleşmekle bağımsızlıklarını korur. Ayrı dava olma özelliğini devam ettirirler.

7.Hukuk Muhakemeleri Kanununun Geçici 3. maddesinin 1. fıkrasında bölge adliye mahkemelerinin Resmi Gazete’de ilan edilecek göreve başlama tarihine kadar, 1086 sayılı Kanunun temyize ilişkin yürürlükteki hükümlerinin, yine aynı maddenin 2. fıkrasında ise bölge adliye mahkemelerinin göreve başlama tarihinden önce verilen kararlar hakkında kesinleşinceye kadar 1086 sayılı Kanunun 427 ilâ 444. madde hükümlerinin uygulanmasına devam olunacağı, yani bu kararlara ilişkin dosyaların bölge adliye mahkemelerine gönderilemeyeceği belirtilmiştir.

Bu durumda 20 Temmuz 2016 tarihinden önce verilen kararlar, kanun yoluna başvurma tarihi ne olursa olsun, 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 427 ilâ 444. maddelerindeki temyize ilişkin hükümlere tabi olup, dosyanın temyiz incelemesi için Yargıtay Başkanlığına gönderilmesi gerekmektedir.

Buna karşılık, 20 Temmuz 2016 tarihinde ve sonrasında verilen ve temyiz incelemesinden geçmeyen kararlara karşı yasa yoluna gidilmesi halinde ise 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341-360. maddesindeki istinafa ilişkin hükümlerin uygulanması için bölge adliye mahkemesine gönderilmesi zorunludur.

8. Somut olayda, daha önce Yargıtay denetiminden geçen asıl davanın ve birleşen İzmir 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/209 Esas, İzmir 14. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/67 Esas sayılı davalarının “İstinaf” kanun yoluna tabi olmadığı açıktır.

9. Ne var ki, birleşen İzmir 14. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2022/27 Esas, 2022/174 Esas sayılı dava dosyaları ile İzmir 11. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/239 Esas, İzmir 18. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/57 Esas, İzmir 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/480 Esas ve İzmir 10. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/413 Esas sayılı dava dosyalarının karar tarihi 20 Temmuz 2016 tarihinden sonra olup, bu dosyalarda verilen kararla ilgili daha önce Yargıtay denetimi de söz konusu olmadığından, bu dosyalarda verilen kararların ''İstinaf'' kanun yoluna tabi olduğu anlaşılmaktadır.

Birleşen İzmir 14. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2022/27 Esas, 2022/174 Esas sayılı dava dosyaları ile İzmir 11. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/239 Esas, İzmir 18. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/57 Esas, İzmir 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/480 Esas, İzmir 10. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/413 Esas sayılı dava dosyalarında verilen kararlar karşı asıl ve birleşen davalarda davalılar ..., ... , ... ve ... vekilleri ile birleşen 2019/413 Esas sayılı davada davacı ... Gayrimenkul Kiralama İnş. Ve Tic. A.Ş. vekilleri tarafından sunulan temyiz dilekçelerinin, istinaf başvuru dilekçesi olarak kabulü gerekir.

10. Bu durumda mahkemece, anılan birleşen davaların bağımsız dava olma özelliğini kaybetmedikleri gözetilerek, ''İstinaf'' kanun yoluna tabi oldukları gerekçesiyle, istinaf incelemesi yapılmak üzere ilgili Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesinin sağlanması, Bölge Adliye Mahkemesince yapılacak istinaf incelemesi neticesinde verilecek kararın temyiz yolunun açık olması halinde, karara karşı yasal temyiz ve temyize cevap süreleri beklenerek, temyiz edilmesi halinde buna ilişkin evrakların da eklenmesi suretiyle asıl dava ve mevcut olur ise birleşen davalar hakkındaki temyiz itirazlarının değerlendirilmesi için dosyanın kül halinde Dairemize gönderilmek üzere mahalline iadesine karar vermek gerekmiştir.