Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2025/338 K.2025/3050

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar, davacı-karşı davalı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 23.09.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde davacı-karşı davalı şirket vekilleri Avukat ..., Avukat ... ile davalı-karşı davacı kooperatif vekili Avukat ... , kooperatif başkanı ... 'nun gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saatte Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Asıl ve birleşen davada davacı vekili asıl dava dilekçesinde; müvekkili ile davalı arasında akdedilen asıl ve ek sözleşmeler gereği davalıya ait arsa üzerinde inşaat yaparak teslim ettiğini, bağımsız bölümlerin kullanılmaya başlandığı halde iş bedelinin bir kısmının ödenmediğini ileri sürerek, davalı tarafından yapılan feshin haksızlığının ve geçersizliğinin tespitine, 1.744.650,73 TL hakediş bedelinden fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 60.000,00 TL alacağın işlemiş ve işleyecek reeskont faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiş, birleşen davada ise;

ek işlerden kaynaklanan 346.921,42 TL iş bedelinin 14.06.2005 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 28.10.2010 tarihli ıslah dilekçesi ile asıl dava bakımından dava değerini 1.735.262,82 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP VE KARŞI DAVA

Asıl ve birleşen davada davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının taahhüt ettiği sürede inşaatı tamamlayamadığını, binanın Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesine uygun evsafta olmadığını, bu sorunun giderilebilmesi için ilave masraf yapılması gerektiğini, davacının vergi ve diğer yasal sorumluluklarını yerine getirmemesi nedeniyle kooperatife mali külfet getirildiğini, davalı yetkilileri ile müvekkili kooperatifin eski yöneticileri arasında yapılan işlemlerle aslında 1.300.000,00 TL civarında fazla ödeme yapıldığının saptandığını ve önceki yönetimin ibra edilmediğini, ayrıca ilgililer hakkında ceza kovuşturması başlatıldığını,

eksikliklerin giderilmesi için ihtarla verilen sürenin sonunda karşı yanın edimini yerine getirmemesi üzerine sözleşmenin feshedildiğini, geçici ve kesin kabul ile kesin hesabın yapılmadığını, bağımsız bölümlerin kullanılmaya başlanmasının teslim anlamına gelmeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiş, karşı davasında ise; davacıya yapılan 1.300.000,00 TL fazla ödemenin şimdilik 10.000,00 TL'lik kısmının tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 27.12.2011 tarihli kararı ile asıl davanın kabulüne, karşı davanın reddine, birleşen davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Mahkemenin 27.12.2011 tarihli kararının süresinde davalı vekilince temyizi üzerine bozma kararı verilmiş, mahkemece ilk kararda direnilmesi üzerine Hukuk Genel Kurulu direnme kararının bozulmasına karar vermiştir.

Mahkemenin 24.03.2021 tarihli kararı ile yapı kayıt belgesinin sözleşme konusu tüm binalar için alınmadığı ve yüklenicinin edimini yerine getirdiği anlamını da taşımadığı, davacı yüklenicinin yapımını üstlendiği binayı yasal hale getiremediği, imara aykırı binada yapılan imalâtın ekonomik değeri olmadığından davacı yüklenicinin imalât bedelini talep edemeyeceği, davacı yükleniciye haksız bir ödeme yapıldığı tespit edilemediği gerekçesiyle, asıl ve karşı davanın reddine, birleşen davanın HMK'nın 150. maddesi uyarınca açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Mahkemenin 24.03.2021 tarihli kararının davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine Dairece, gerekli projelerin hazırlanarak inşaatların yasal hale getirilmesi ve yapı ruhsatının alınabilmesi için yüklenici şirkete yetki ve uygun süre verilmesi, verilecek yetki ve uygun süreye rağmen yasal hale getirilmemesi durumunda inşaatların ekonomik değerinden söz edilemeyeceğinden yüklenici tarafından açılan asıl davanın reddine karar verilmesi, inşaatların yasal hale getirilmesi durumunda ise yeniden oluşturulacak uyuşmazlık konusunda uzman üç kişilik teknik bilirkişi kurulu ile mahallinde keşif yapılması,

denetime elverişli ve gerekçeli rapor alınması ve önceki bilirkişi raporları da değerlendirilmek suretiyle oluşacak sonuç çerçevesinde yüklenicinin asıl dava kapsamında hakettiği iş bedelinin tutarının saptanması gerektiği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemenin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı tarafından süresi içerisinde gerekli projeler hazırlanarak inşaatların yasal hale getirilmediği ve yapı ruhsatının alınmadığı, yasal hale getirilmediğinden inşaatların ekonomik değerinden söz edilemeyeceği, karşı davada, davalı eski kooperatif yöneticileri aleyhine ceza mahkemesinde yapılan yargılamada alınan bilirkişi raporlarında davacı yükleniciye haksız bir ödeme yapıldığının tespit edilemediği, tüm sanıklar hakkında davanın zamanaşımı nedeniyle düşürülmesine karar verildiği,

ayrıca davacı yüklenicinin yapmış olduğu işlerden dolayı %5 nefaset kesintisi yapıldıktan sonra davalı kooperatiften alacaklı bulunduğu, davacı tarafından inşa edilen binalar ruhsatsız kaçak binalar olduğundan davalı kooperatifin karşı davasından dolayı davacıdan herhangi bir alacak talebinde bulunamayacağı gerekçesiyle, asıl ve karşı davanın reddine, birleşen davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Asıl ve birleşen davada davacı-karşı davada davalı vekili temyiz dilekçesinde; mahkemenin direnme kararını bozan Hukuk Genel Kurulu kararında öncelikle iş sahibine yetki verilmesi gerektiği belirtildiği halde kazanılmış hak ilkesine aykırı şekilde müvekkili yükleniciye süre verildiğini, müvekkilinin ... Belediyesi’ne başvuru yaptığını ve sürecin devam ettiğini, Belediye süreci tamamlanmadan karar verilmesinin hatalı olduğunu, müvekkilinin kusuru olmayıp, Belediyenin gereken işlemlerİ yapmadığını, mahkemece Belediyeye tekrar müzekkere yazılarak sürecin sorulması gerektiğini, müvekkilinin edimini yerine getirdiğini ve konutları teslim ettiğini, ruhsat alma yükümlülüğünün bulunmadığını, taşınmazların yıllardır kooperatif üyeleri tarafından kullanılmakta olduğunu beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosyanın içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık eser sözleşmesinden kaynaklanmış olup, asıl davada bakiye iş bedeli, birleşen davada ilave işler bedeli alacağının tahsili, karşı davada fazla ödemenin istirdadı istemine ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428. maddesi ile 439. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkan bulunmadığı anlaşılmakla, asıl ve birleşen davada davacı-karşı davada davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Asıl ve birleşen davada davacı-karşı davada davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Takdir olunan 28.000,00 TL duruşma vekâlet ücretinin asıl ve birleşen davada davacı-karşı davada davalıdan tahsili ile Yargıtay duruşmasında vekili hazır bulunan asıl ve birleşen davada davalı-karşı davada davacıya ödenmesine,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,