Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2025/577 K.2026/251

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı yüklenici vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında 13.11.2017 tarihli ....

Üniversitesi Meslek Yüksek .........İnşaatı İşine ilişkin eser sözleşmesi imzalandığını, müvekkilinin söz konusu yapım işini ihale şartnamelerine, sözleşmeye, uygulama projelerine uygun şekilde yapıp davalı idareye teslim ettiğini, işin yapımı esnasında sözleşme sınırının dışında yer alan yolun altındaki toprağın müvekkilinin inşaatındaki temel betonun üzerine doğru çökmesi nedeniyle çöken yolun yeniden eski haline getirilmesi ve imalâtının eksiksiz yapıldığını ancak bedelinin ödenmediğini, yine 11 adet kolonların temellerinin yapımı ve kolonların montelenmesi,

uygun şekilde binaya taşınması ve diğer maliyet gerektiren unsurların maliyet çizelgesinde, statik hesaplarında, uygulama projesinde ihale şartnamesinde yer almaması nedeniyle bu imalâtların bedelinin ödenmediğini, A blokta bulunan konferans salonu eğimli döşemesinin statik projede olmadığı için betonarme yerine çelik olarak yapıldığını, ancak bedelinin ödenmediğini, bu imalâtların fiyat farkının da hesaplanarak idareden tahsili gerektiğini ileri sürerek, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak;

dava konusu ilave işler yönünden 688.059,88 TL’nin işin idareye teslim tarihi olan 27.12.2019 tarihinden itibaren, mümkün olmadığı takdirde bedelin ödenmesi yönünde yaptığı başvuru tarihi olan 13.07.2020 tarihinden itibaren faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; yüklenicinin çalışma yerlerinde oluşabilecek kaza ve çökmelere karşı güvenlik önlemleri almakla yükümlü olduğunu, olabilecek bütün kazalardaki maddi ve manevi sorumluluğun yükleniciye ait olduğunu, işin doğası gereği 11 adet kolona temel yapılmasının zorunlu olduğunu, davacının teklifini bu hususlar nazara almaksızın oluşturmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, 4735 sayılı Kanun’un 6. maddesi, ....’nin 14.3 maddesi, İdari Şartnamenin 46. maddesi uyarınca projede yer alan ancak sehven mahal listesinde, teknik şartnamede olmayan veya eksik gösterilen imalât için davacıya bedel ödenmesinin hukuka aykırılık teşkil edeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile usul ve yasaya uygun hazırlanan gerekçeli ve denetime elverişli bilirkişi heyetinin rapor ve ek raporu doğrultusunda ilave kolon temel imalâtı, konferans salonu döşemesi imalâtı değişikliği farkı, temel imalâtı esnasında meydana gelen göçük sonrası kararlaştırılan kazı, dolgu ve yol onarımı ile fiyat farkı bedeli dâhil toplam alacağın 668.792,99 TL olduğunun tespit edildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 668.792,99 TL alacağın 13.07.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde; hüküm altına alınan miktarın müvekkilinin gerçek zararını karşılayacak mahiyette olmadığını, maliyet birim fiyatlarının işin yapıldığı tarihe göre belirlenmesi gerekirken, sözleşme tarihine göre hesaplama yapılmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, faiz başlangıcı davalının sözleşme gereğince ödemek zorunda olduğu tarihten itibaren başlayacağından temerrüt tarihinin buna göre belirlenmesi gerektiğini beyan etmektedir.

2. Davalı vekili temyiz dilekçesinde; kolon temel imalâtının mütemmim cüz olması nedeniyle kolon yapımı ve temel yapımının iki farklı imalât olarak hesaplanmasının hukuka aykırı olduğunu, taraflar arasında çelik döşeme yapılması yönünde anlaşıldığı şeklinde belirtimde bulunulduğunu ancak bunun hangi delile dayandığının açıklanmadığını, davacının kusurlu hareketleri ile Belediye’ye ait yolun yıkılmasına sebebiyet vermesi nedeniyle yol onarımının ilave iş olarak nitelendirilmesinin hukuka aykırı olduğunu, davacının temel kazı ve yapım çalışmalarına kuru mevsimde başlaması gerektiğini,

ilk raporda davacının üçüncü kişilerin zararının doğmasını önleyici tedbirleri almadığının ortaya konduğunu, ek raporlarda davacının kusurunun görmezden gelindiğini, raporların kendi arasında çelişkili olduğunu, bilirkişi raporunun dayanağı Olur’un 4735 sayılı Kanun’un 24. maddesi, ....’nin 21. maddesine aykırı olduğunu, TBK'nın 27. maddesi hükmü uyarınca kesin hükümsüz olduğunu, yine dayanak gösterilen Olur’daki hatalı iradenin geri alınması hususundaki yasal bir yıllık süre içerisinde dönme iradesi açıklandığı için itibar edilmemesi gerektiğini, göçük miktarına ilişkin herhangi bir tutanak ve kübaj hesabı bulunmadığını,

zaten yıkılmış olan toprağın yerinden kaldırılması işinde kazı yapılması pozunun kullanılmasının hatalı olduğunu, göçük alanı 1.820 m³’den fazla olamazken raporda 7.427,720 m³ olarak hesaplandığını, davacının .... uyarınca itiraz hakkını kullanmadığının açıkça belirtildiğini, davacının imalât esnasındaki ihmali nedeniyle betonarme yapılmayan konferans salonunun eğimli döşemesinin yapı denetim görevlisi talimatı olmaksızın çelik döşeme olarak yapıldığını, projeye aykırı imalâtın ...’nin 23. maddesi gereği kabul edildiğini, davacının ...’nin 12/5 maddesi gereğince hak talebinin mümkün olmadığını,

bilirkişilerce yapılan hesaplamalarda ...'nin 21. maddesi ile taraflar arasındaki sözleşmenin eki idari şartnamenin 46.17. maddesinin görmezden gelinerek %25 üzerinden hesaplama yapıldığını, Yapı İşleri Dairesi Başkanlığı'nın 31.05.2022 tarih ve E-98177 sayılı yazısının dosyaya kazandırılarak bilirkişi raporunun hatalı olduğunun belirtildiğini, ancak bu taleplerinin dikkate alınmadığını beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

İlk Derece Mahkemesince dosya kapsamında alınan bilirkişi raporuna davalı vekilinin yapmış olduğu itirazlar, raporun denetime ve hüküm kurmaya elverişli nitelikte bulunduğu gerekçesi ile reddedildiğinden buna yönelik temyiz sebebi yerinde görülmemiştir.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup taraf vekillerince temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR