Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2025/736 K.2025/3493

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekilince duruşmalı, davalı vekilince duruşmasız olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 20.10.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde davacı vekili Avukat .... ile davalı vekili Avukat ... ....'ın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saatte Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; iktisadi devlet teşekkülü olan müvekkiline bağlı olan .... Tarım İşletmesi Müdürlüğü, ... Tarım İşletmesi Müdürlüğü, .... Tarım İşletmesi Müdürlüğü, .... Tarım İşletmesi Müdürlüğü'nün geçmiş yıllarda davalıya yaptığı ayçiçek satışından davalı kooperatifin haksız şekilde sermaye katılım payı adı altında kesinti yaptığını, müvekkillinin davalı kooperatife üyelik başvurusu olmadığı ve usulüne uygun ortaklık ilişkisi kurulmadığı halde haksız kesinti yapıldığını ileri sürerek şimdilik 199.865,58 TL’nin tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıya bağlı işletmelerin ortaklık taleplerinin yönetim kurulunca kabul edildiğini, yapılan kesintilerin kooperatif ve birliğin kararları doğrultusunda olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesinin 13.07.2020 tarihli kararı ile 10 yıllık zamanaşımı süresinin dolması nedeniyle davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk derece mahkemesinin 13.07.2020 tarihli kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 07.12.2022 tarihli kararı ile başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Bölge adliye mahkemesinin 19.01.2022 tarihli kararının süresi içinde taraf vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizce; ilk derece mahkemesince zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verildiği, kararın davacı tarafça istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince uyuşmazlığın esastan değerlendirilerek değişik gerekçe ile davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği, Bölge Adliye Mahkemelerinin düzelterek onama ya da sonucu doğru onama yetkisi olmadığından ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden hüküm kurulması gerektiği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının işletmeleri olan .... Tarım İşletmesi Müdürlüğü'nün, ... Tarım İşletmesi Müdürlüğü'nün, .... Tarım İşletmesi Müdürlüğü'nün ve ....

Tarım İşletmesi Müdürlüğü'nün tüzel kişiliği olmaması sebebiyle davalı kooperatife ortak olmadıkları kabul edilse de yetiştirdikleri ayçiçek yağının satışını davalı kooperatife yapmakla, davalı kooperatifin üyelerine sunduğu hizmetlerden yararlandıklarının anlaşıldığı, bu nedenle davacı ... davalı kooperatifin sunduğu hizmetin karşılığı olan ve ortakların kooperatife ödediği bedeli ödemekle yükümlü olduğu, davacının ortak olmadığını ileri sürerek sermaye katılım payı kesintilerinin iadesini istemesinin TMK'nın 2. maddesine aykırı olduğu,

bu sebeple davanın esastan reddine karar verilmesi gerekirken zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesinin yerinde olmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvuru talebinin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde : a. Taraflar arasında kurulmuş ortaklık ilişkisi bulunmadığını, müvekkil idareye bağlı işletmelerin tüzelkişiliğinin bulunmadığını, davalı kooperatifin ana sözleşmesinin 9 ve 10 uncu maddelerinde de ortaklık payının sadece ortaklardan tahsil edileceğinin açıkça hükme bağlandığını beyan etmektedir.

2. Davalı vekili istinaf dilekçesinde : a. Aleyhlerine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin yanlış olduğunu beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre uyuşmazlık sermaye katılım payı kesintisinin iadesi istemine ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Temyize incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı ve özellikle davacıya bağlı işletmelerin davalı kooperatif hizmetlerinden yararlandığı anlaşıldığından alacaklarından davalı kooperatifçe yapılan kesintilerin yerinde olduğu, ayrıca davacı vekilinin ilk derece mahkemesi kararını istinaf etmesi sonucunda ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden hüküm verildiğinden Bölge Adliye Mahkemesince davalı aleyhine istinaf yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin tâbî olduğu anlaşılmakla taraf vekillerince temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dairemizdeki duruşmada taraflar vekille temsil olunduğundan takdir olunan 28.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin taraflardan karşılıklı alınarak birbirlerine verilmesine,

Alınması gereken harçlar peşin olarak yatırıldığından taraflardan yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,