Yargıtay 7. Ceza Dairesi E.2021/20799 K.2023/4812

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1.Karaman 1. Sulh Ceza Mahkemesinin, 17.03.2011 tarihli ve 2010/289 Esas, 2011/270 Karar sayılı kararı ile; sanık hakkında yoklama kaçağı olmak suçundan, 1632 sayılı Askerî Ceza Kanunu'nun (1632 sayılı Kanun) 63 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 62 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca 2 ... 15 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı Kanun'un 231 inci maddesinin beşinci fıkrası uyarınca sanık hakkındaki hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına, aynı maddenin sekizinci fıkrası uyarınca 5 yıllık denetim

süresine tabi tutulmasına karar verilmiş, söz konusu karar yasal süresi içerisinde taraflarca itiraz edilmemek suretiyle 21.04.2011 tarihinde kesinleşmiştir.

2.Sanık hakkında verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının 21.04.2011 tarihinde kesinleşmesinin ardından 5 yıllık denetim süresi içerisinde 01.03.2015 tarihinde trafik güvenliğini tehlikeye sokma ve bıçak veya diğer aletleri izinsiz olarak bulundurma suçlarını işlediği Karaman 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 12.05.2015 tarihli ve 2015/194 Esas, 2015/255 Karar sayılı kararı ile ihbar edilmiştir.

3.Karaman 4. Asliye Ceza Mahkemesinin, 14.10.2015 tarihli ve 2015/416 Esas, 2015/682 Karar sayılı kararı ile Karaman 1. Sulh Ceza Mahkemesinin, açıklanması geri bırakılan, 17.03.2011 tarihli ve 2010/289 Esas, 2011/270 Karar sayılı hükmünün açıklanarak, 1632 sayılı Kanun'un 63 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi ve 5237 sayılı Kanun'un 62 nci maddesinin birinci fıkrası ve 53 üncü maddesi uyarınca 2 ... 15 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz isteği; kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

1.Askerlik yükümlüsü sanığın mülga 1111 sayılı Askerlik Kanunu (1111 sayılı Kanun) uyarınca TRT duyurusuyla yapılan tebligata rağmen 22.02.2010 tarihine kadar yoklamasını yaptırması gerekirken yaptırmadığı daha sonra 17.03.2010 tarihinde askerlik şubesine kendiliğinden gelerek yoklamasını yaptırdığı maddi vakıa olarak belirlenmiştir.

2.Sanık 02.03.2011 tarihli savunmasında özetle; yapılan tebligattan ve TRT duyurularından haberdar olamadığını, ancak emsallerinin yoklama işlemlerini yaptırdıklarını duyması üzerine hemen gidip yoklamasını yaptırdığını, suç kastının olmadığını, halen askerlik görevine devam ettiğini beyan etmiştir.

3.Sanık ihbar üzerine alınan savunmasında; ihbar yazısına bir diyeceğinin olmadığı ve önceki beyanlarını tekrar ettiğini ifade etmiştir.

4.Sanık hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının açıklanması için ihbarda bulunan Karaman 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 12.05.2015 tarihli ve 2015/194 Esas, 2015/255 Karar sayılı kararı ve söz konusu karara ilişkin kesinleşme şerhi dava dosyasında mevcuttur.

IV. GEREKÇE

Sanığın yoklama kaçağı olmak şeklinde gerçekleşen eyleminin, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararından sonra ve fakat hükmün açıklanmasından önce 14.04.2011 tarihli ve 27905 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe giren 6217 sayılı Yargı Hizmetlerinin Hızlandırılması Amacıyla Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 3 üncü ve 4 üncü maddeleriyle değişik (mülga)1111 sayılı Askerlik Kanunu'nun 89 uncu maddesinde yapılan değişiklik dikkate alındığında (barışta ilk kez işleyenlerin eylemlerinin) suç olma vasfını yitirerek kabahate, yaptırımının ise idarî para cezasına dönüştürüldüğü cihetle;

1.Hakkındaki hükmün açıklanması geri bırakılan sanığın, denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlemesi veya denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülükleri yerine getirmemesi hâlinde, 5271 sayılı Kanun'un 231 inci maddesinin onbirinci fıkrası uyarınca, hakkındaki hüküm ilk şekliyle açıklanacak ve açıklanan bu hükümdeki hukuka aykırılıklar, temyiz veya kanun yararına bozma yoluyla Yargıtay’ca yapılacak inceleme sonucunda giderilebilecektir.

5271 sayılı Kanun'un 231 inci maddesinin onbirinci fıkrası uyarınca, hakkındaki hükmün açıklanması geri bırakılan ve denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülükleri yerine getiremeyen sanık bakımından ise, yerine getirememe sebebi başta olmak üzere durumu değerlendirilip cezanın bir kısmının infaz edilmemesine, hapis cezasının ertelenmesine veya seçenek yaptırımlara çevrilmesine ilişkin yeni bir hüküm kurulabilecektir.

Denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işleyen sanık hakkındaki açıklanması geri bırakılan hükümde kural olarak mahkemece bir değişiklik yapma imkanı bulunmamaktadır. Ancak bu hükmün uygulanması sırasında bazı ayrık durumların gözetilmesi gerekecektir.

Şöyle ki; hakkındaki hükmün açıklanması geri bırakılan ve denetim süresi içerisinde yeniden suç işleyen sanığın, 5271 sayılı Kanun'un 231 inci maddesinin onbirinci fıkrası uyarınca hüküm açıklanmadan önce ölmesi durumunda 5237 sayılı Kanun'un 64 üncü maddesi uyarınca kamu davasının düşmesine karar verilmesinde zorunluluk bulunduğundan, mahkemenin hükmü açıklamak yerine ölüm nedeniyle davanın düşmesine karar vermesi gerekecektir.

Bunun gibi, 5237 sayılı Kanun'un 50 nci maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan “Daha önce hapis cezasına mahkûm edilmemiş olmak koşuluyla, mahkûm olunan otuz gün ve daha az süreli hapis cezası ile fiili işlediği tarihte onsekiz yaşını doldurmamış veya altmışbeş yaşını bitirmiş bulunanların mahkûm edildiği bir yıl veya daha az süreli hapis cezası, birinci fıkrada yazılı seçenek yaptırımlardan birine çevrilir.” hükmü uyarınca daha önce hapis cezasına mahkûm edilmemiş olmak koşuluyla;

onsekiz yaşını doldurmuş ve altmışbeş yaşını bitirmemiş olan kişilerin mahkûm oldukları otuz gün ve daha az süreli hapis cezaları ile fiili işlediği tarihte onsekiz yaşını doldurmamış veya altmışbeş yaşını bitirmiş bulunanların mahkûm edildiği bir yıl veya daha az süreli hapis cezalarının anılan maddenin birinci fıkrasındaki seçenek yaptırım ya da tedbirlerden birine çevrilmesinde yasal zorunluluk bulunması nedeniyle bu kapsamdaki kişilerin denetim süresi içerisinde yeniden suç işlemeleri halinde;

yasal olarak uygulanması zorunlu olan 5237 sayılı Kanun'un 50 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca hükmedilen kısa süreli hapis cezasının aynı maddenin birinci fıkrasındaki seçenek yaptırım yada tedbirlerden birine çevrilerek hükmün açıklanmasına karar verilmesi gerekecektir.

Yine, yargılama konusu olan eylemin daha sonraki bir yasal düzenleme ile suç olmaktan çıkarılması hâlinde de, mahkemenin 5271 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi ve 9 uncu maddesi uyarınca sanık hakkında derhal beraat kararı vermesi gerekeceğinden, önceki hükmü açıklaması beklenemez.

2.Bu açıklamalar ışığında sanık hakkında açıklanmasına karar verilen hükme konu olan yoklama kaçağı olmak eyleminin suç olma vasfını yitirerek kabahate, yaptırımının ise idarî para cezasına dönüştürüldüğü anlaşıldığından, yazılı şekilde sanık aleyhine sonuç doğuracak şekilde mahkûmiyetine karar verilmesi hukuka aykırı bulunmuştur.

3.Söz konusu hukuka aykırılık yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, Yargıtay tarafından düzeltilmesi mümkün görülerek sanığın kabahat oluşturan eylemi hakkında aşağıda yazılı şekilde karar verilmiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Karaman 4. Asliye Ceza Mahkemesinin, 14.10.2015 tarihli ve 2015/416 Esas, 2015/682 Karar sayılı kararına yönelik sanığın temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği BOZULMASINA, verilebilecek idarî para cezalarının miktarına göre 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 20 nci maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendinde yazılı soruşturma zamanaşımının gerçekleşmesi nedeniyle kabahatli hakkında İDARÎ PARA CEZASI VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,