Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2010/3274 K.2010/3226

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davacı ... tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, dosyadaki belgeler okundu. Tetkik hakiminin açıklamaları dinlendi. Gereği görüşüldü:

Dava mirasçılık belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece mirasçılık belgesi istenilen "Yurdulu ... Efendi" nin ölüm tarihinin belli olmadığı, davada feraiz ahkamının mı yoksa Medeni Kanun hükümlerinin mi uygulanacağının bilinemediği gerekçe gösterilerek davanın reddine karar verilmiş ise de, varılan sonuç yasal düzenlemelere ve dosya içerisinde toplanan delillere uygun düşmediği gibi yapılan araştırma ve soruşturma da hüküm vermeye yeterli değildir.

4721 Sayılı Türk Medeni Kanununun 30.maddesi hükmüne göre nüfus kütüklerinde kayıt bulunmaması halinde doğum, ölüm gibi olayların tanık dahil her türlü delille kanıtlanması mümkündür. Bu olgu gözetildiğinde miras bırakanın nüfusa kayıtlı olmaması başlı başına irs ilişkisinin kurulmadığını göstermez ve davanın reddini gerektirmez. Davanın reddine karar verilebilmesi için ispat yükü üzerinde olan davacının gösterdiği tüm delillerin eksiksiz toplanması varsa tanıklarının dinlenmesi nüfus kayıtlarının getirtilmesi, daha sonra hüküm verilmesi gerekir.

HUMK’un 73.maddesi hükmüne göre de maddi olayları açıklamak taraflara hukuki tavsifi yapmak, bir başka deyişle uygulanacak kanun hükümlerini bulmak hakime aittir.

Somut olaya gelince, toplanan delillerden ve özellikle getirtilen nüfus kayıtları ve tanık beyanlarından Yurdulu ... Efendi lakaplı şahsın yaşadığı ve çocuklarının bulunduğu anlaşılmaktadır. Dinlenen tanıklar Yurdulu ... Efendinin yaşadığını doğrulamış ancak ne zaman öldüğü konusunda bir beyanda bulunmamışlardır. Davacı, büyükbabasının ne zaman öldüğünü kanıtlamak zorunda olduğu halde, dava dilekçesinde bu olguyu açıklamamış, mahkemece de miras bırakanın ölüm tarihi davacıdan sorulmamıştır. Miras bırakanın nüfusta kayıtlı olmadığı gözetildiğinde ölüm tarihinin az yukarıda açıklanan hukuksal olgu karşısında her türlü delille kanıtlanabileceği kuşkusuzdur.

O halde mahkemece öncelikle davacı tarafa Türk Medeni Kanunu’nun 6. maddesi uyarınca ispat yükünün kendi üzerinde olduğu da hatırlatılarak, miras bırakanın ölüm tarihi sorulmalı, ölüm tarihini kanıtlamaya yarayacak tüm delillerini dosyaya sunması için süre ve gerekirse kesin süre verilmeli, göstereceği deliller eksiksiz toplanmalı, daha sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.