Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2011/5014 K.2012/542

Taraflar arasındaki dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi istenilmekle, duruşma için tebliğ edilen 31.01.2012 günü belirlenen saatte temyiz eden ... ve arkadaşları vekili Av.... ve aleyhine temyiz istenilen ... vekili Av...geldiler, gelenlerin huzuru ile duruşmaya başlandı. duruşmada hazır bulunan tarafların sözlü açıklamaları dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. Dosyadaki belgeler incelendi. Gereği görüşüldü. Dava taşınmaz üzerinde bulunan muhdesatın aidiyetinin tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş ise de yapılan araştırma ve soruşturma ile toplanan deliller hüküm vermeye yeterli değildir.

Duraksamadan belirtmek gerekir ki; taşınmaz üzerinde daha önce mevcut bulunan bir muhtesata yeni bölümler ilave edilmesi veya mevcut muhtesatın bakım ve onarımının yaptırılması bağımsız bir muhtesat meydana getirme niteliğinde olmayıp mevcut muhtesatın daha kullanılır hale gelmesini, bir başka deyişle muhtesattan sağlanacak faydanın artmasını sağlayan işlerdir.

Mevcut muhtesata yeni bölümler ilave edilmesi veya mevcut muhtesatın bakım ve onarımının yaptırılması muhtesatın bu işleri yapan kişiye ait olması sonucunu doğurmaz. Bu tür işlerin yapılması için harcanan giderler muhtesatın değerini artıran faydalı ve zorunlu giderlerdendir. İyileştirici nitelikteki bu giderleri tek başına karşılayan taşınmaz malik ya da maliklarinin koşullarının varlığı halinde bu giderlerden paylarına düşen kısmını B.K.

61 ve onu izleyen maddeleri hükmüne ve sebepsiz zenginleşme kurallarına göre açacağı eda nitelikli bir alacak davası ile taşınmazın diğer maliklerinden isteyebileceği kuşkusuzdur.

İyileştirme giderlerini yapan taşınmaz malik ya da maliklerinin taşınmazın ortaklığının giderilerek satılması ve muhtesattan yararlanmalarının son bulması ile istenebilir hale gelecek bu giderler için eda nitelikli alacak davası açma hakkı mevcut iken önceden açacağı bir dava ile iyileştirme giderlerinin tespitini istemekte hukuki yararı bulunduğundan da sözedilemez.

Dosyada toplanan delillerden, dava konusu muhdesatlar için davacılar tarafından yapılan işlerin bağımsız bir muhdesat meydana getirme niteliğinde mi, yoksa az yukarıda açıklanan iyileştirme mi olduğu belirlenmemektedir. Mahkemece taraf tanıkları dinlenmiş ise de, tanık anlatımları hüküm vermeye yeterli değildir.

Dava konusu bina niteliğindeki muhdesatın her bir katının peyder pey mi yapılığı, yoksa binanın tamamı kaba inşaat olarak yapıldıktan ve muhtesat haline geldikten sonra bağımsız bölümlerin oturulabilir hale mi getirildiği, kaba inşaatın ortak miras bırakan tarafından mı yoksa davacılar tarafından mı yapıldığı, davacının muhdesatı tek başına meydana getirmeye yeterli bir gelirinin bulunup bulunmadığı, özellikle muhdesatın kimin nam ve hesabına meydana getirildiği araştırılmamış, bu hususlar dinlenen tanıklara sorulmamış, soyut olarak alınan tanık beyanları ile yetinilerek hüküm verilmiştir.

Davada karar verilebilmesi için belirlenmesi zorunlu olan hususlar tanıklara sorulup, yeterli beyanları alınmadan eksik araştırma ve soruşturma ile hüküm verilemez.

O halde mahkemece taraf tanıkları yeniden dinlenerek az yukarıda açıklanan doğrultuda araştırma ve soruşturma yapılmalı, deliller tam olarak toplanmalı daha sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna uygun bir karar verilmelidir.

Mahkemece böylesine bir uygulama yapılmaksızın, eksik araştırma ve soruşturma ile yazılı şekilde hüküm verilmesi isabetsiz olduğu gibi, kabule göre de dava konusunun taşınmaz üzerinde bulunan muhdesat olduğu, taşınmazın arzının ve taşınmazda davacı payına isabet eden muhdesat bölümünün dava konusu edilmediği, gözetilerek hükmedilecek karar ve ilam harcının arsa değeri dikkate alınmaksızın sadece muhtesat değerinden davalılar payına isabet eden miktar üzerinden belirlenmesi gerekirken davalı taraf aleyhine fazla miktarda karar ve ilam harcına hükmedilmesi dahi isabetsiz, davalılar Dilber, Şehriban, Kasım, Şükrü, Birsen, Barış ve ...’ın temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile