Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2011/7026 K.2012/179

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı ... Belediye Başkanlığı tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü: Mahkemece bozma kararına uyulmuştur. Kural olarak bozma kararına uyulmakla orada belirtilen biçimde işlem yapılması yolunda lehine bozma yapılan taraf yararına kazanılmış hak aynı doğrultuda işlem yapılması yolunda yerel mahkeme için zorunluluk doğar. Öte yandan bozma dışında kalan yönler ise kesinleşir. Mahkemece bozma kararına uyulduğu halde gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir.

Mahkemece aktarılan davanın kapsamı belirlendiği halde aktarılan davanın nedenini oluşturan mera iddiası yönünde yöntemine uygun şekilde bir araştırma yapılmamış, davalının tutunduğu Eylül 95 tarih 23 ve 24 sayılı sicilden gelen Nisan 327 tarih 42 ve 43 sayılı tapu kayıtları ilk oluştuğu günden itibaren tüm tedavülleri ile birlikte Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü ve Tapu Sicil Müdürlüğünden getirtilerek yöntemince uygulanmamıştır.

Öte yandan tespit dayanağı 23.12.1969 tarih 299, 300 sayılı tapu kayıtları ile 1936 tarih 224 ve 226 sayılı vergi kayıt uygulamasına ilişkin yerel bilirkişi sözleri soyut ve gerekçesiz uzman bilirkişi tarafından düzenlenen rapor ve eki harita da keşfi izlemeye, bilirkişi sözlerini denetmemeye imkan vermediğinden yetersiz olduğu gibi 287 ada 5 parsel sayılı taşınmaz ile paftasında yol olarak bırakılan taşınmazların kamulaştırıldığının beyan edilmesine karşın kamulaştırma evrakları ve dayanağı haritalar getirtilerek kapsamı belirlenmemiştir.

Zilyetlik yönünden yapılan araştırma da son derece yetersizdir. Eksik araştırma, inceleme ile karar verilemez. Tapu ve vergi kayıtları lehe olduğu kadar aleyhe de delil teşkil eder.

Davada sağlıklı bir sonuca varılabilmesi için davalı tarafça dayanılan tapu kayıtları ilk oluştuğu .../. 2011/7026-2012/179 S.2

günden itibaren tüm tedavülleri ile birlikte Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü ve Tapu Sicil Müdürlüğünden revizyon durumu da belirlenmek suretiyle varsa haritaları ile birlikte getirtilmeli, aynı şekilde vergi kayıtlarının da revizyon görüp görmediği belirlenmeli, kamulaştırma evrakları temin edilmeli, daha sonra yöreyi iyi bilen yerel ve uzman bilirkişi, tutanak bilirkişilerinin tümü, taraf tanıkları ile taşınmazlar başında yeniden keşif yapılmalı, dayanılan tapu ve vergi kayıtları ve kamulaştırma evrakları yerel bilirkişi yardımı, uzman bilirkişi eliyle yerine uygulanmalı,

kayıtlarda tarif edilen sınır yerlerinden yerel bilirkişice bilinemeyen sınırlar olduğu takdirde tanık bilgisine başvurulmalı, uzman bilirkişiden keşfi denetlemeye imkan verecek şekilde rapor alınmalı, kayıt kapsamı dışında zilyetlik araştırması yapılmalı, dava gününde zilyet davalılar yararına 3402 Sayılı Kadastro Kanununun 14. maddesi hükmünde öngörülen kısıtlamalar da dikkate alınarak taşınmaz edinme koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği belirlenmelidir.

Diğer yandan dava konusu taşınmazların bulunduğu çalışma alanında tahsisli mera olup olmadığı ilgili merciilerden sorulup saptanmalı, mera tahsis kaydı var ise tahsis kaydı ve dayanağı belgeler getirtilip uygulanmalı, dava konusu taşınmazların mera tahsis kaydı kapsamında kalıp kalmadığı belirlenmeli, mera tahsis kaydı yok ise geleneksel mera araştırması yapılmalı, davada yararı olmayan komşu köyler halkından seçilecek yerel bilirkişilerden dava konusu taşınmazların öncesi bilinmeyen zamandan beri mera olup olmadığı sorulup saptanmalı, tarafların aynı usulle gösterecekleri tanıklar taşınmaz başında dinlenmeli,

bilirkişi ve tanık sözlerinin değerlendirilmesinde komşu parsellerin tutanak örneği ve dayanağı belgelerden yararlanılmalı, gerektiğinde uzman bilirkişiye başvurulmalı ve tutanak bilirkişileri de dinlenmeli, böylece dava konusu taşınmazların gerçekte mera olup olmadığı araştırılmalıdır.