Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2011/7918 K.2012/2264

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı ... ve ... ..., katılan ... ve ... Eğitim Vakfı ile davalı Hazine tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Kadastro sırasında dava konusu 128 ada 8 parsel sayılı 238,86 m2 yüzölçümündeki taşınmaz ... Türbesinde Tekke Dedesi olarak görev yapan kişilerin ikamet ettiği ev ve arsası olarak hizmet malı niteliği ile davalı ... adına, aynı ada 7 parsel sayılı 1310,24 m2 yüzölçümündeki taşınmaz ise ...

Türbesi, Cem Evi ve kurban kesim yeri ve hasılhanesi, mutfak, çilehane, mezarlık ve arsası niteliği ile davalı olduğundan söz edilerek malik hanesi açık bırakılmak suretiyle tespit edilmiştir.

Tespit gününden önce davacı ... tarafından davalılar Hazine ve ... aleyhine tapu kaydına, berata, miras yoluyla gelen hakka, satın almaya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanılarak açılan tescil davası ile davalı-davacı ... tarafından davacı-davalı ... aleyhine açılan el atmanın önlenmesi davaları Asliye Hukuk Mahkemesince birleştirilerek görevsizlik kararı ile Kadastro Mahkemesine aktarılmıştır. Asliye Hukuk Mahkemesi safhasında ...

Eğitim Vakfı 8.9.2006 tarihli protokole tutunarak konut dışındaki yerin 1/2 payı ile sınırlı olarak davaya katılmıştır. Davacılar ... ve ... ... aynı nedenlere dayanarak 128 ada 8 parsel sayılı taşınmaza yönelik dava açmışlardır. ... 128 ada 8 parsel sayılı taşınmaz ile ilgili davaya miras payına ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak katılmıştır.

Mahkemece dava dosyaları birleştirilerek ve usule ilişkin bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda davanın reddine, dava konusu 128 ada 7 parsel sayılı taşınmazın uzman bilirkişi Hakan Uzun tarafından düzenlenen 26.09.2008 tarihli rapor ve eki haritada (C) ve (D) harfleri ile 24.11.2006 tarihli rapor ve eki haritada ise sırası ile (A) harfi ile işaretli 54,22 m2 ve (B) harfi ile işaretli 40,56 m2 olmak üzere toplam 94,78 m2 yüzölçümündeki taşınmaz bölümümün ...

Türbesi ve ...

Torunları Türbesi niteliği ile son parsel numarası ile ... adına tapuya tesciline, beyanlar hanesine “Korunması Gerekli Taşınmaz Kültür Varlığı” şerhinin yazılmasına, geriye kalan tek katlı yapı, Çilehane (Cami), Kurbankesim Yeri, Kurban Pişirme ve Yeme Yeri ve wc olan ve türbenin müştemilatı niteliğindeki 1215,46 m2 yüzölçümündeki taşınmaz bölümünün türbe müştemilatı niteliği ile ... adına tapuya tesciline, 128 ada 8 parsel sayılı taşınmazın tespit gibi tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davacılar ... ve ... ..., katılan ... ve ...

Eğitim Vakfı tarafından esasa, davalı Hazine tarafından vekalet ücretine yönelik temyiz edilmiştir.

Mahkemece davacı ve katılan davacılar yararına 3402 sayılı Kadastro Kanununun 14. maddesi hükmünde öngörülen taşınmaz edinme koşullarının gerçekleşmediği gerekçe gösterilerek hüküm kurulmuş ise de mahkemece yapılan araştırma hüküm vermeye yeterli değildir. Davacı ve katılan davacıların tutundukları tapu ve vergi kayıtları yöntemine uygun olarak mahalline uygulanmamış, dava konusu taşınmazlar ile ilgili vakfiye kaydı bulunup bulunmadığı merciinden sorulmamış, Tokat İdare Mahkemesinin 2007/478 E. Sayılı dava dosyasının taşınmazın 2863 sayılı Yasa kapsamında kalıp kalmadığının tespiti yönünden sonucu beklenmemiştir. Eksik inceleme ile hüküm verilemez.

O halde sağlıklı bir sonuca varılabilmesi için öncelikle davacı tarafın tutunduğu T.Evvel 307 Y. tarih ve 1009 sayılı tapu kaydı ile 1937 tarih 37-38 tahrir sayılı vergi kayıtları ile kayda dayanan tarafın kayıt maliki ya da malikleri ile akdi, irsi ilişkisi saptandığı takdirde dayanılan kayıtların dava dışı başka taşınmazlara revizyon görüp görmediği,

Tapu Sicil Müdürlüğü ve Kadastro Müdürlüğünden sorulup saptanmalı, revizyon görmüş ise dava konusu taşınmaz ile revizyon gördüğü dava dışı taşınmazlara komşu taşınmazları da bir arada gösterecek şekilde geniş kapsamlı birleşik harita ile komşu taşınmazların tespit tutanakları varsa dayanakları kayıtlar Kadastro Müdürlüğü ve Tapu Sicil Müdürlüğünden getirtilmeli, daha sonra yöreyi iyi bilen yerel ve uzman bilirkişi, tutanak bilirkişilerinin tümü, taraf tanıkları ile taşınmazlar başında yeniden keşif yapılmalı, dayanılan tapu ve vergi kayıtları yerel bilirkişi yardımı, uzman bilirkişi eliyle yerine uygulanmalı,

kayıtlarda tarif edilen sınır yerlerinden yerel bilirkişice bilinemeyen sınırlar yönünden tanık bilgisine başvurulmalı, uzman bilirkişiden keşfi denetlemeye imkan verecek şekilde rapor alınmalı, tapu kaydının yoklama kaydı olduğu gözönüne alınarak tasdikli olup olmadığı belirlenmeli, dayanılan tapu kaydının tasdiksiz olması halinde zilyetlik belgesi niteliğinde olduğu düşünülmeli, dava konusu taşınmazlar ile ilgili vakfiye kaydı bulunup bulunmadığı Vakıflar Genel Müdürlüğü ile Tapu Kadastro Genel Müdürlüğünden sorularak varsa, anılan kaydın kapsamı 3402 sayılı Kadastro Kanununun 20. maddesi hükmüne göre belirlenmeli,

dava konusu taşınmazın dayanılan kayıtlar ile varsa vakfiye kaydının kapsamı dışında kaldığı saptandığı takdirde davacı tarafın tutunduğu Sefer 1288 ve 1323 tarihli beratlar da gözönüne alınarak zilyetlik araştırması yapılmalı, taşınmazların zilyetlikle kazanılabilecek yerlerden mi, yoksa köy hizmet mallarından mı olduğu hususu tartışılmalı 2863 sayılı Yasa hükümleri uyarınca dava konusu taşınmazlar ile ilgili olarak yargılaması devam eden Tokat İdare Mahkemesinin 2007/478 E. sayılı dava dosyasının sonucu beklenerek taşınmazların zilyetlikle iktisap edilebilecek nitelikteki yerlerden olup olmadığı belirlenmeli,

bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna uygun bir karar verilmelidir.