Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2012/1165 K.2012/5264

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı ... tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı ... tarafından 75, 91 ve 92 parsel sayılı taşınmazlar üzerinde bulunan toplam 600 adet zeytin ve 255 adet ceviz ağacının mülkiyetinin davacıya ait olduğunun tespitine karar verilmesi talebi ile dava açılmıştır. Davalı ... davanın reddine karar verilmesini istemiş, ... ve arkadaşları da davayı kabul etmişlerdir. Mahkemece davanın kabulüne, 75 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 2-3 yaşındaki 150 adet zeytin, 91 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 2-3 yaşındaki 75 adet zeytin, 92 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 2-3 yaşındaki 375 adet zeytin ve 250 adet ceviz ağacının davacıya ait olduğunun tespitine karar verilmiş; hüküm, davalılardan ... tarafından esasa ve yargılama giderlerine yönelik olarak temyiz edilmiştir.

Dava, taşınmazlar üzerinde bulunan muhdesatların mülkiyetinin tespiti istemine ilişkindir.

İddia ve savunmaya, duruşma tutanaklarına yansıyan bilgi ve belgelere, bu yolla saptanan dava niteliğine, dosya kapsamında toplanıp değerlendirilen delillere, delillerin takdir, tahlil ve tartışımına ilişkin hükümde gösterilen gerekçelere göre davaya konu taşınmazlar üzerindeki muhdesatların davacı tarafından meydana getirildiğinin kabul edilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından, davalı ...'ın sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ne var ki; mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş ise de varılan sonuç ve oluşturulan hüküm yasal düzenlemelere uygun düşmemiştir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 718. maddesi hükmünde, arazi üzerindeki mülkiyetin, kullanılmasında yarar olduğu ölçüde, üstündeki hava ve altındaki arz katmanlarını kapsayacağı, bu mülkiyetin kapsamına yasal sınırlamalar saklı kalmak üzere yapılar, bitkiler ve kaynakların da gireceği açıklandığından, taşınmaz üzerindeki bina, ağaç gibi bütünleyici parça niteliğindeki muhdesatların taşınmazın arzından ayrı bir mülkiyetinin varlığından söz edilemez.

Bu olgu gözönüne alındığında kural olarak ve aksine bir hüküm bulunmadıkça taşınmaz üzerindeki muhtesatların mülkiyetinin tespiti dava edilemeyeceği gibi, mahkemelerce de muhtesatların taşınmazın arzına malik olanlar dışında başka bir kişiye ait olması sonucunu doğuracak şekilde hüküm verilemez.

Ne var ki, çoğun içinde azın da bulunduğu, muhtesatların mülkiyetinin tespiti isteminin muhtesatların meydana getirildiğinin tespiti istemini de içerdiği gözönüne alındığında, mülkiyet tespiti istemiyle açılan davalarda, koşullarının varlığı ve davanın kanıtlanması halinde davaya konu muhtesatların davacı tarafça meydana getirildiğinin tespitine, mülkiyet tespiti isteminin ise reddine karar verilmesi gerekir.

Hal böyle olunca, mahkemece az yukarıda açıklanan hukuksal olgu gözetilerek davanın kısmen kabulü ile anılan taşınmazlar üzerindeki muhtesatların davacı tarafından meydana getirildiğinin tespitine, davacının mülkiyet tespitine ilişkin talebinin reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz, davalı ...'ın temyizi bu nedenle yerinde ise de; yanılgının giderilmesi yargılamanın tekrarını gerektirmediğinden hüküm yerinin 1 numaralı bendindeki "...kabulü ..." ve "...ait olduğunun..." sözlerinin hüküm yerinden çıkartılmasına,