Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2012/3211 K.2012/7956

Taraflar arasındaki alacak davası sonunda verilen kararın, Yargıtay'ca duruşmalı olarak incelenmesi davalı tarafından istenilmekle, duruşma için tebliğ edilen 06.11.2012 günü belirlenen saatte temyiz eden ... Tem. Hizm. Tur. İnş. Bil. Yazı Gıda San. ve Tic.Ltd.Şti. vekili Av.... ile aleyhine temyiz istenilen ... Hayvan Ürün Gıda Mad.Day.Tük.Zirai ve Orm.Ür.Mad.Tem....Özel Güv. Taş. Acen. İth. İhr. Tic. Tur. San. Ltd Şti. vekili Av.... ... geldiler, gelenlerin huzuru ile duruşmaya başlandı. Duruşmada hazır bulunan tarafların sözlü açıklamaları dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. Dosyadaki belgeler incelendi. Gereği görüşüldü:

Davacı, davalı şirketle ...-... adi ortaklığını kurarak dava dışı Sağlık Bakanlığı İzmir Bozyaka Eğitim ve Araştırma Hastanesi Baştabipliğinin açtığı yirmi dört ay süreli hastane otomasyonuna veri giriş hizmeti alımı için yapılan ihaleyi kazandıklarını, pilot ve temsilci ortak olan davalının söz konusu iş nedeniyle ödenen hak edişlerden davacıya düşen kâr payını ödemediğini belirterek ödenmeyen kâr payı nedeniyle alacak isteminde bulunmuştur.

Davalı vekil; işin süreli iş olup dava tarihi itibariyle devam ettiğini, kâr payı dağıtımı için işin bitmesi ve ortak girişimin kendi aralarında tasfiyesi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece davacının hissesine tekabül eden kâr payını adi ortaklığın idarecisi sıfatını taşıyan davalıdan talep edilebileceği gerekçesiyle bilirkişi tarafından kurumlar vergi beyannamesindeki veriler esas alınarak hesaplanan kâr payından davacının hissesine düşen miktarın tahsiline karar verilmiştir.

Dosya kapsamına göre tarafların oluşturduğu adi ortaklığın davaya konu olan faaliyeti 1.1.2009-31.12.2010 tarihleri arasında yapılan süreli bir iş ile ilgilidir. Dava tarihi itibariyle söz konusu iş devam etse de yargılama sırasında bitirilmiş ve bilirkişinin iş bitim tarihine kadar ki kâr payı hesaplaması üzerine davacı ıslah dilekçesi vererek dava dilekçesinde saklı tuttuğu fazlaya ilişkin kısmı da istemiştir.

Davacının talebi aynı zamanda adi ortaklığın fesih ve tasfiyesini de kapsamaktadır. Davanın bu şekilde hukuki nitelendirmesinin yapılmasının gerekliliği karşısında mahkemece adi ortaklığın fesih ve tasfiyesine karar verilmelidir. Adi ortaklığın ne şekilde sona ereceği B.K.’nun 535.maddesinde, tasfiyenin nasıl ve kimler tarafından yapılacağı da 538 vd. maddelerinde gösterilmiştir.

B.K.’nun 537/7 maddesi uyarınca da mahkemece adi ortaklığın feshine karar verildiğinde ortaklığın mal varlığının ne şekilde tasfiye edileceği karar yerinde gösterilmelidir. Tasfiyenin B.K’nun 538. vd. maddeleri gereğince yapılması için öncelikle pilot ve temsilci ortak olduğu anlaşılan davalıdan hesap istenmeli, tarafların tasfiye hususunda anlaşıp anlaşmadıkları tespit edilmeli, tasfiyede anlaştıkları takdirde ona göre karar verilmelidir.

Taraflar mevcut mal ve demirbaşların bölüşülmesinde ya da mal varlığının bir meblağ karşılığında diğerine bırakılması yönünde anlaşamadıkları takdirde mahkemece tayin olunacak bir görevli marifetiyle bu malların satılmasına, satış bedelinden öncelikle varsa ortaklığın borçlarının ödenmesine, bilahare ortaklardan her birinin ortaklığa verdiği avanslarla, ortaklık için yaptıkları masraflar hesaplanarak ve her birinin ortaklıktan alacağı düşüldükten sonra geriye bir şey kalır ise bu meblağın, var ise zararın paylaştırılmasına karar verilmelidir.

Somut olayda, davacının talebi ortaklığın fesih ve tasfiyesini de kapsadığından, öncelikle mahkemece adi ortaklığın konusunu oluşturan bir başka deyişle adi ortaklığa ait malların tespitinin yapılması gerekir. Bu hususta taraflardan delil ve karşı delilleri alınarak değerlendirme yapılmalı, bu hususun belirlenmesinden sonra yukarı da açıklandığı üzere yönetici ortak olan davalıdan hesap istenerek B.K.’nun 538. vd. maddeleri uyarınca inceleme yapılmalıdır. Mahkemece değinilen bu hususlar ışığında inceleme ve değerlendirme yapılarak varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken adi ortaklığın fesih ve tasfiyesi yapılmadan kâr payı alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.