Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2012/4453 K.2012/7403

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı Hazine tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Dava, taşınmaz üzerindeki muhdesatın aidiyetinin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece 1219 parsel sayılı taşınmaz üzerinde 180 adet zeytin ve 28 adet incir ağaçlarının davacı tarafından meydana getirildiğinin tespitine karar verilmiş ise de yapılan araştırma ve soruşturma, toplanan deliller hüküm vermeye yeterli değildir.

Şöyle ki; dava konusu 1219 parsel sayılı taşınmazın karayolu yapımı nedeniyle uzman bilirkişi ... ... Kemaloğlu tarafından düzenlenen rapor ve haritada (A) harfi ile gösterilen 2893 m2 yüzölçümündeki bölümün kamulaştırılan alanda kaldığı, kamulaştırılan kısım dışında kalan ve (B) harfi ile gösterilen 1707 m2 yüzölçümündeki bölüm üzerinde halen davacıya ait 30-35 yaşlarında 34 adet zeytin ile 12 adet incir ağacının bulunduğu anlaşılmaktadır. Keşif gününde kamulaştırılan bölümden yol geçirilmesi sebebiyle davacıya ait olduğu anlaşılan zeytin ve incir ağaçlarının bulunmadığı mahkemenin de kabulünde olup esasen bu yön tartışmasızdır.

Ne var ki; hükme esas alınan uzman zirai bilirkişi ... ... tarafından düzenlenen 22.05.2009 havale tarihli raporda yalnızca kamulaştırma dışında kalan zaten dava konusu olmayan (B) harfi ile gösterilen 1707 m2 yüzölçümündeki bölüm üzerinde halen davacıya ait 30-35 yaşlarında 34 adet zeytin ile 12 adet incir ağacının bulunduğu belirtilmekle yetinilmiş, asıl dava konusu kamulaştırılan 2893 m2 yüzölçümündeki bölümün üzerinde, yöre şartları, alışkanlıkları, komşu zeytin bahçelerindeki uygulama, kamulaştırma dışında kalan davacıya ait ağaçların bulunduğu bölüm üzerindeki ağaçların dikim aralıkları dikkate alınarak kaç tane zeytin ve incir ağacının bulunabileceği belirlenmemiştir.

Mahkemece dava konusu 1219 parsel sayılı taşınmaz hakkında ve yine 1219 parsele ait olduğu kabul edilen dava dışı 1388 parsel numarası belirtilerek düzenlenen 05.12.2007 tarihli tutanaklarda belirtilen zeytin ve incir ağaçlarının toplam sayıları gözetilerek hüküm kurulmuş, bu hususun yeterli ve denetime elverişli bilirkişi raporu ile desteklenmesi gerektiği hususu gözden kaçırılmıştır.

O halde, mahkemece öncelikle taşınmaz başında konusunda uzman zirai bilirkişi ve fen elamanı olduğu halde yeniden keşif yapılmalı, yöre şartları, alışkanlıkları, komşu zeytin bahçelerindeki uygulama, kamulaştırma dışında kalan davacıya ait ağaçların bulunduğu bölüm üzerindeki ağaçların dikim aralıkları dikkate alınarak asıl dava konusu olan kamulaştırılan 2893 m2 yüzölçümündeki bölümün üzerinde kaç tane zeytin ve incir ağacının bulunabileceği belirlenmeli, davacının 05.12.2007 tarihli tutanaklarda belirtilen sayıdaki ağaçlar için dava açtığıda dikkate alınarak talepten fazlasına karar verilemeyeceği hatırda tutulmalı,