Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2012/966 K.2012/2350

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü: Dava, Dernek Genel Kurulunun iptali istemine ilişkindir. Davada hasım olarak derneğin Balıkesir şubesi gösterilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş ise de, varılan sonuç davanın niteliğine, dosya içeriğine ve yasal düzenlemelere uygun düşmemiştir.

5253 sayılı Dernekler Kanununun 2/h maddesinde dernek şubeleri, dernek faaliyetlerinin yürütülebilmesi için bir derneğe bağlı olarak açılan, tüzel kişiliği olmayan ve bünyesinde organları bulunan alt birim olarak tanımlanmıştır.

Bu olgu gözetildiğinde kural olarak tüzel kişiliği olmayan dernek şubesi aleyhine dava açılamayacağı, açılmışsa bunun temsilcide yanılma kabul edilerek davanın dernek genel merkezine tebliğe çıkartılması ve hükmün de dernek genel merkezi hakkında kurulması gerektiği kuşkusuzdur. Öte yandan HUMK'nun 17/son, yeni HMK 14. maddesi hükmünde de dernek ile üyeleri arasında açılan davaların, dernek merkezinin bulunduğu yerde görüleceği belirtilmiştir.

Bu maddedeki düzenleme kesin yetki kuralı olduğundan taraflarca öne sürülmese dahi mahkemelerce kendiliğinden gözönüne alınması, davanın yetkisiz mahkemede açıldığının belirlenmesi halinde mahkemelerce kendiliğinden yetkisizlik kararı verilmesi gerekir.