Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2013/10704 K.2013/8458

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı vekili, davacının otobüs şoförü olarak şehir içi yolcu taşıma işi yaptığını, Mayıs 2007 tarihinde Ego Genel Müdürlüğü tarafından direksiyon sınavına tabi tutulduğunu, mülakat yapılarak yine Ego tarafından psikoteknik sınavından geçirildiğini, sigortalı işe girişinin Ego tarafından kurulmuş Bugsaş A.Ş.’nde işe alınmış gibi gösterilerek işe başlatıldığını, EGO tarafından işe alınıp Ego Gen.Müd.'nün asli işini EGO'nun sevk ve idaresinde yaparak çalışılmasına rağmen taşeron alt işveren işçisi olarak gösterilmeye çalışılarak haklarının ortadan kaldırıldığını ve kısıtlandığını,

2010 yılında yapılan ihale ile Bugsaş ile tekrardan 51 aylık sözleşme imzalandığını, Ego ile Bugsaş arasında yapılan sözleşmenin teknik şartnamesinde belirtilen tutarın işçilere ödenmediğini, SSK primlerinin eksik yatırılarak kamu zararı oluştuğunun Sayıştay tarafından tespit edilmesi üzerine aynı işin tekrar ihaleye çıkarıldığını ve ihale ile " otobüs işletmesi araç bakımı, onarımı, sevk ve idaresi ile idari hizmetlerin 28 ay süreli 3369 personel ile yürütülmesi hizmet alımı" ihalesi aynı işi teknik şartnamesindeki tutarları değiştirerek tekrardan Bugsaş'a verdiğini, Bugsaş'ın davacıya tekrardan sözleşme imzalaması için baskı yaptığını,

davacının imzalamış olduğu 51 aylık sözleşme devam ettiği için tekrardan bir sözleşme imzalamadığını, bu sebepten doyalı işten çıkarılmayla tehdit edildiğini, yapılan tehditlere boyun eğmediği için raporlu olduğu 07.06.2012 tarihinde iş sözleşmesinin feshedildiğini, belirterek feshin geçersizliğinin tespitine, işe iadesine, işe başlatmama tazminatı ile boşta geçen süre ücreti ve diğer haklara karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı şirket vekili, davacının otobüsü kullanırken yasak olmasına rağmen durması gereken durakta durmadığını, otobüsü kullanırken aşırı hız yaparak dikkatsizce araç kullandığını, bu şekilde araç kullandığı için yaralamalı trafik kazasına da karıştığını, bu nedenle yolcular tarafından şikayet edildiğini, hakkında tutanaklar tutulmuş ve savunmasının alınmış olduğunu, yine bu nedenlerle birçok kez Bugsaş Disiplin Yönetmeliği gereği kendisine ceza verildiğini, davacının çalışması boyunca sık sık doktor raporu alarak işe devamsızlık yaptığını, davacının iş sözleşmesinin 08.06.2012 tarihinde feshedildiğini, davacının sadece 2012 yılında 43 gün rapor aldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı Ego Gen.Müdürlüğü vekili, davalı idarenin pasif husumet sıfatının bulunmadığını, davacı ile davalı idare arasında hiçbir zaman iş ilişkisi kurulmadığını, davacının Bugsaş işçisi olup iş sözleşmesinin Bugsaş tarafından feshedildiğini, davalı idare ile diğer davalı Bugsaş arasında asıl-alt işveren ilişkisinin bulunmadığını, davalı idare ile diğer davalı arasındaki ilişkinin hizmet satın alınması olduğunu, davalı idarenin ihale makamı olduğunu, davacının kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin hakkının ödendiği ve herhangi bir hak ve alacağının kalmadığının bildirildiği, davanın öncelikle husumet nedeniyle aksi halde hak düşürücü süre, zamanaşımı süresi ve usul ile esas yönünden reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, davalı Ego vekili tarafından Teftiş Kurulu Başkanlığının 05.07.2011 tarihli raporu sunulmuş, raporun incelenmesinde; iş müfettişleri ..., ... ve ... tarafından düzenlenen raporun sonuç bölümünün 1.maddesinde Alt İşveren Yöneltmeliği, İş Kanunu ve Borçlar Kanunu kapsamında muvazaa olduğuna dair tespit ve değerlendirme bulunmadığının bildirildiği görülmüştür.

Yargıtay’ın ilgili dairelerinin uygulamaları ve rapor karşısında davacının Bugsaş işçisi olduğu, Ego Genel Müdürlüğüne karşı işe iade davası açamayacağı kabul edilerek Ego Genel Müdürlüğüne açılan davanın husumet yokluğu nedeni ile reddine karar verilmiştir. Davacının Bugsaş'a yönelik işe iade davası açması mümkün ise de. Bugsaş'a karşı açılan işe iade davasından feragat edildiğinden davanın davalı Bugsaş Şirketi yönünden feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Somut olayda; mahkemece hükme esas alınan iş başmüfettişleri tarafından hazırlanan raporun son paragrafında "... baş iş müfettişi ... tarafından yapılan teftiş sonucunda düzenlenen raporda, Ego ve Bugsaş arasında imzalanan ve 01.06.2010 tarihinde yürürlüğe giren 2056 adet personel hizmet alımını kapsayan sözleşmenin muvazalı bir işleme dayandığı ve işçilerin başlangıçtan beri asıl işverenin işçisi sayılması gerektiği yönündeki kanaati ve sonucunun Ankara Bölge Müdürlüğünce 25.04.2011 tarih ve 8082 sayılı yazı ile Bugsaş'a bildirildiği, bu sonuca gerek Bugsaş ve gerekse Ego tarafından 3.madde uyarınca iş mahkemesine itiraz edildiği, davanın Ankara 1. ve 16. İş Mahkemelerinde devam ettiği, dolayısıyla nihai kararın ancak yargı organlarınca verileceği" belirtilmiştir.

Hükme esas alınan rapor ile aleyhine yargı yoluna başvurulan iş başmüfettişi raporu arasında çelişki mevcut olması nedeniyle mahkemece, aleyhine itiraz edildiği anlaşılan iş başmüfettişi ...'ın raporuna karşı davalıların yapmış oldukları itirazlar neticesinde açılan Ankara 1. ve 16. İş Mahkemelerinde devam ettiği bildirilen dosyaların akıbeti araştırılarak karar verildiğinin anlaşılması halinde bu davaların sonucuna göre halen derdest olduğunun anlaşılması halinde ise bekletici mesele yapılarak çıkacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme sonucu karar verilmesi hatalı olup bozma nedenidir.