Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2013/12292 K.2014/499

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davacı ve davalı tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalının tüm, davacının ise aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine;

2-Davacı, iş akdinin davalı tarafından fesh edildiğini belirterek, kıdem ve ihbar tazminatı ile ücret, ulusal bayram genel tatil, fazla çalışma, hafta tatili ve hakediş ücretlerinin tahsilini talep etmiştir.

Davalı, davacının devamsızlığı nedeniyle iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, haklı feshin işverence ispat edilememiş olması nedeniyle kıdem ve ihbar tazminatı ile, ulusal bayram genel tatil alacağı ve ücret alacağının kısmen kabulüne, fazla mesai, hafta tatili ve hakediş ücreti alacakları ispat edilemediğinden bu alacak taleplerinin reddine karar verilmiştir.

Taraflar arasında, hesaplamaya esas ücretin belirlenmesi ve davacının hakediş ücreti adı altında ücret alacağının bulunup bulunmadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Çalışma yaşamında daha az vergi ya da sigorta pirimi ödenmesi amacıyla zaman zaman, iş sözleşmesi veya ücret bordrolarında gösterilen ücretlerin gerçeği yansıtmadığı görülmektedir. Bu durumda gerçek ücretin tespiti önem kazanır.

İşçinin işyeri kıdemi, meslek kıdem ve unvanı, fiilen yaptığı iş, işyerinin özellikleri ve emsal işçilere ödenen ücretler gibi hususlar dikkate alındığında imzalı bordrolarda yer alan ücretin gerçeği yansıtmadığı şüphesi ortaya çıktığında, bu konuda tanık beyanları gözetilmeli ve işçinin meslekte geçirdiği süre, işyerinde çalıştığı tarihler, meslek unvanı ve fiilen yaptığı iş bildirilerek sendikalarla, ilgili işçi ve işveren kuruluşlarından özellikle ilgili meslek odasından emsal ücretin ne olabileceği araştırılmalı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir sonuca gidilmelidir.

Somut olayda; davacı taraf, maaş + prim + hakediş + intenvis alacakları ile birlikte ortalama 3.000.00 TL civarında ücret almakta olduğunu iddia etmektedir. Davacı tanığı, davacının 700,00 TL ücret ve 800-1000 Euro arası hakediş ücreti aldığını beyan etmiştir. Davalı taraf ise, davacının aylık 712.05 TL ücret aldığını, prim ve diğer eklerin söz konusu olmadığını savunmaktadır. Davalı taraf dosyaya bir kısım imzasız bordrolar sunmuştur. Davacı taraf ise, taraflar arasında imzalandığını iddia ettiği "Protokol" başlıklı belgeler ibraz etmiş olup, söz konusu belgelerde alınacak ücret ve ekleri konusunda birtakım düzenlemeler bulunmaktadır.

Mahkemece, davacının ibraz ettiği "Protokol" başlıklı belgeler davalıya gösterilip bu belgeler hakkında beyanı alınıp değerlendirilmeksizin ve emsal ücret araştırması yapılmaksızın, davalı savunmasına ve bordrolardaki ücret miktarına göre yapılan hesaplamaya itibar edilmiş olması hatalı olmuştur. Yapılacak iş.

Davacının ibraz ettiği "Protokol" başlıklı belgeler taraflara gösterilip, söz konusu belgelerin taraflar arasında düzenlenip düzenlenmediği, ücret ve eklerinin bu belgelerle belirlenip belirlenmediği ve ücrete ek olarak hakediş ücreti adı altında ek ücret ödemesi kararlaştırılıp kararlaştırılmadığının araştırılması ile davacının çalıştığı işyeri nazara alınarak,

davacının ünvanı ve kıdemi açıkça belirtilmek suretiyle detaylı şekilde ilgili meslek odalarından ve emsal işyerlerinden emsal ücret araştırması yapmak ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek davacının aldığı ücret belirlenerek işçilik alacaklarını bu ücrete göre hesaplattırarak ve ücrete ek olarak hakediş ücreti alacağı bulunup bulunmadığı açıkça belirlemektir.

Mahkemece davalı beyanları ve imzasız bordrolar esas alınarak sonuca gidilmiş olması hatalı olup bozma nedenidir.