Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2013/12836 K.2013/21929

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalının tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki itirazlarının reddine

2-Davacı vekili, , müvekkilinin davalının yanında işe başladığı ilk günden iş akdini feshedene kadar geçen sürede sürekli fazla mesai yaparak, çalıştığını, davalı şirketten talep ettiğini ancak davalı şirketin ödemediğini, bu nedenle iş akdini 4857 sayılı İş Kanunu'nun 24/II-e maddesine göre haklı olarak feshettiğini ileri sürerek diğer işçilik alacakları ile birlikte kıdem tazminatı alacağının tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davacının fazla çalışmasının olmadığını, daha iyi imkanlarda iş bulduğu için ayrıldığını ileri sürerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, davacının fazla çalışma ücreti alacağı olduğu kabul edilmesine rağmen , davacının 22/12/2011 tarihli duruşmada davalı şirketten "daha iyi şartlarda daha kurumsal bir şirket olan farklı bir şirkette iş bulduğum için kendi isteğim ile işten ayrıldım" şeklinde beyanda bulunduğu yine dinlenen davalı tanıkları beyanlarında davacının kendi isteği ile işten ayrıldığını beyan ettikleri,... hizmet

dökümü cetvelinden davcının 11/08/2011 tarihinde davalı şirketten ayrıldığı ve kısa bir süre sonra 19/08/2011 tarihinde başka bir şirkette işe başladığının anlaşılması nedeni kendi isteği ile işten ayrıldığı gerekçesi ile kıdem tazminatı isteğinin reddine karar verilmiştir.

İşçinin ödenmeyen işçilik hakları sebebiyle iş sözleşmesini haklı olarak feshedip feshetmediği konusu taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

İşçinin emeğinin karşılığı olan ücret işçi için en önemli hak, işveren için en temel borçtur. 4857 sayılı İş Kanununun 32 nci maddesinin dördüncü fıkrasında, ücretin en geç ayda bir ödeneceği kurala bağlanmıştır. 5953 sayılı Basın İş Kanununun 14 üncü maddesinin aksine, 4857 sayılı Yasada ücretin peşin ödeneceği yönünde bir hüküm bulunmamaktadır. Buna göre, aksi bireysel ya da toplu iş sözleşmesinde kararlaştırılmadığı sürece işçinin ücreti bir ay çalışıldıktan sora ödenmelidir.

Ücreti ödenmeyen işçinin, bu ücretini işverenden dava ya da icra takibi gibi yasal yollardan talep etmesi mümkündür.

1475 sayılı Yasa döneminde, toplu olarak hareket etmemek ve kanun dışı grev kapsamında sayılmamak kaydıyla 818 Sayılı Borçlar Kanununun 81 inci maddesi uyarınca ücreti ödeninceye kadar iş görme edimini ifa etmekten, yani çalışmaktan kaçınabileceği kabul edilmekteydi. 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 97 inci maddesinde de benzer bir düzenleme yer almaktadır. 4857 sayılı İş Kanununda ise ücret daha fazla güvence altına alınmış ve işçi ücretinin yirmi gün içinde ödenmemesi durumunda, işçinin iş görme edimini yerine getirmekten kaçınabileceği açıkça düzenlenmiş, toplu bir nitelik kazanması halinde dahi bunun kanun dışı grev sayılamayacağı kurala bağlanmıştır.

Ücreti ödenmeyen işçinin alacağı konusunda takibe geçmesi ya da ücreti ödeninceye kadar iş görme edimini yerine getirmekten kaçınması, iş ilişkisinin devamında bazı sorunlara yol açabilir. Bu bakımdan, işverenle bir çekişme içine girmek istemeyen işçinin, haklı nedene dayanarak iş sözleşmesini feshetme hakkı da bulunmaktadır. Ücretin hiç ya da bir kısmının ödenmemiş olması bu konuda önemsizdir.

Ücretin ödenmediğinden söz edebilmek için işçinin yasa ya da sözleşme ile belirlenen ücret ödenme döneminin gelmiş olması ve işçinin bu ücrete hak kazanması gerekir

4857 sayılı İş Kanununun 24 üncü maddesinin (II) numaralı bendinin (e) alt bendinde sözü edilen ücret, geniş anlamda ücret olarak değerlendirilmelidir. İkramiye, prim, yakacak yardımı, giyecek yardımı, fazla mesai, hafta tatili, genel tatil gibi alacakların ödenmemesi durumunda da işçinin haklı fesih imkânı İşçinin ücretinin işverenin içine düştüğü ödeme güçlüğü nedeniyle ödenememiş olmasının sonuca bir etkisi yoktur. İşçinin, ücretinin bir kısmını Yasanın 33 üncü maddesinde öngörülen ücret garanti fonundan alabilecek olması da işçinin fesih hakkını ortadan kaldırmaz.

Bireysel veya toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan aynî yardımların yerine getirilmemesi de (erzak ve kömür yardımı gibi) bu madde kapsamında değerlendirilmeli ve işçinin “haklı fesih” hakkı bulunduğu kabul edilmelidir.

İşçinin sigorta primlerinin hiç yatırılmaması veya eksik bildirilmesi, sosyal güvenlik hakkını ilgilendiren bir durum olsa da Dairemizin 1475 sayılı Yasa döneminde istikrar kazanmış olan görüşü, 4857 sayılı İş Kanunu döneminde de devam etmekte olup, sigorta primlerinin hiç yatırılmaması, eksik yatırılması veya düşük ücretten yatırılması hallerinde de işçinin haklı fesih imkânı vardır .

Somut olayda, davacının fazla mesai ücreti alacağı olduğu mahkemenin de kabulündedir. Davacı duruşmadaki beyanında “ fazla mesailerini ödeyen daha iyi şartlarda iş bulduğunu” beyan etmekle fazla çalışma ücretlerinin ödenmemesi nedeni ile iş akdini feshettiği sonucuna ulaşılmaktadır. Bu durumda davacı işçinin yapmış olduğu fesih haklı olup, kıdem tazminatı isteğinin kabulü gerekirken reddine karar verilmesi hatalı olmuştur.

O halde davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve karar bozulmalıdır.