Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2013/13053 K.2013/9316

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Dava, haksız fiilden bir başka deyişle kaçak elektrik kullanmadan kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine karşı öne sürülen itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın reddine karar verilmiş ise de, yapılan inceleme ve araştırma hüküm vermeye yeterli olmadığı gibi, varılan sonuç ve oluşturulan hüküm de davanın niteliğine ve yasal düzenlemelere uygun düşmemiştir.

Alacak davalarında davalı olma sıfatı, alacağın borçlusuna, haksız fiillerde zarar sorumlularına, itirazın iptali davalarında ise hakkında takip yapılan ve itiraz etmesi nedeniyle hakkındaki takip kısmen ya da tamamen duran borçluya aittir. Borçlu veya zarar sorumluları dışında üçüncü bir kişiye karşı dava açılması durumunda davanın sıfat yokluğu, bir başka deyişle husumet yönünden reddine karar verilmesi zorunludur. Husumet def'i olmayıp bir itirazdır. Bu niteliği dikkate alındığında yargılamanın her aşamasında öne sürülebileceği gibi, taraflarca öne sürülmese dâhi mahkemelerce kendiliğinden dikkate alınması ve husumet sorunu çözümlendikten sonra işin esasına girilmesi gerektiği kuşkusuzdur.

Somut olaya gelince; davacı, kaçak elektrik bedelinin tahsili amacıyla davalı aleyhine takip başlatmıştır. Davalı ise, dava konusu kaçak elektrik tutanağının düzenlendiği işyerinde faaliyette bulunmadığını savunarak husumet itirazında bulunmuştur. Mahkemece yargılama sırasında dava konusu tutanağın tutulduğu işletmenin bulunduğu adreste kimin ve hangi tarihten itibaren faaliyette bulunduğu ilgili bütün kurumlardan araştırılmamıştır.

Hal böyle olunca, mahkemece yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular gözetilerek, mahkemece tutanak düzenlenen adreste davalının faaliyette bulunup bulunmadığı, faaliyette bulunuyor ise faaliyetin hangi tarihten itibaren başladığı konusunda taraflarca gösterilen ve gösterilecek deliller toplanmalı, bu husus ilgili Ticaret Sicil Müdürlüğü, Vergi Dairesi Müdürlüğü, Belediye Başkanlığı ve ilgili diğer kurumlardan sorularak saptanmalı, kaçak elektrik kullanma fiilinin kim tarafından işlendiği varsa taraf tanıkları da dinlenerek duraksamasız belirlenmeli,

öncelikle husumet sorunu çözümlendikten sonra kaçak elektrik kullanma fiilinin davalı tarafından işlendiğinin tespiti halinde dava dosyası kaçak elektik kullanımı konusunda uzman olan bir bilirkişiye verilerek bilirkişiden davacı kurumun davalı taraftan isteyebileceği kaçak elektrik bedelinin hesaplanması için rapor alınmalı, davacının takip tarihi itibariyle tahsilini istemekte haklı olduğu kaçak elektrik bedeli ile takip tarihi itibariyle istenebilecek işlemiş faiz miktarı duraksamasız belirlenmeli, daha sonra toplanan ve toplanacak deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece, böylesine bir araştırma ve soruşturma yapılmaksızın eksik araştırma ve soruşturma ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.